# Şuarâ Sûresi, 218. Âyet (26:218)

> ٱلَّذِى يَرَىٰكَ حِينَ تَقُومُ

*Elleżî yerâke hîne tekûm(u)*

**Meal (Diyanet):** (217-219) Namaza kalktığında, seni ve secde edenler arasında dolaşmanı gören; mutlak güç sahibi, çok merhametli olan Allah'a tevekkül et.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/26/218

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Şuarâ Suresi'nin 218. ayeti, Allah'ın kullarını her an gözetlediğini ve onların eylemlerinden haberdar olduğunu vurgular. Ayet, özellikle namaz gibi ibadet anlarında Allah'ın müşahedesini ön plana çıkararak, O'nun kudret ve merhametine işaret eder.","keyConcepts":[{"word":"يَرَىٰكَ","root":"ر أ ى","rootLatin":"r-e-y","meaning":"Allah'ın seni görmesi, müşahede etmesi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ru'yet' kelimesinin hem gözle görme hem de kalple idrak etme anlamlarına geldiğini belirtir. Bu ayetteki 'yerâke' ifadesi, Allah'ın zatına nispet edildiği için, O'nun ilim ve ihata sıfatıyla her şeyi kuşatmasını, yani senin durumunu tam olarak bilmesini ve müşahede etmesini ifade eder. Bu, sadece fiziksel bir görme değil, aynı zamanda tam bir bilgi ve farkındalıktır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, Kur'an'daki 'görme' fiilinin bazen 'bilme' anlamında kullanıldığını belirtir. 'Yerâke' ifadesi, Allah'ın senin halini, kıyamını ve ibadetini tam olarak bildiğini, hiçbir şeyin O'ndan gizli kalmadığını mecazi bir anlatımla ifade eder. Bu, Allah'ın her şeye mutlak ilmini vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da Allah'ın 'görme' (ru'yet) kavramının, O'nun her şeyi kuşatan ilim ve kudretinin bir tezahürü olduğunu açıklar. Bu ayetteki 'yerâke', Allah'ın kulunun ibadet anındaki samimiyetini, niyetini ve fiilini tam olarak idrak ettiğini, dolayısıyla bu durumun bir denetim ve karşılık verme potansiyeli taşıdığını gösterir."}]},{"word":"تَقُومُ","root":"ق و م","rootLatin":"k-v-m","meaning":"Namaz kılmak, ibadet için ayağa kalkmak.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'kıyâm' kelimesinin Kur'an'da farklı anlamlarda kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'tekûmu' ifadesi, özellikle namaz için ayağa kalkma, ibadete durma anlamındadır. Bu, Allah'a yönelişin ve O'nun huzurunda duruşun bir ifadesidir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kıyâm'ın asıl anlamının 'ayakta durmak' olduğunu, ancak mecazen bir işi üstlenmek, bir görevi yerine getirmek ve özellikle de namaz kılmak anlamında kullanıldığını ifade eder. Ayetteki 'tekûmu', peygamberin namaz için ayağa kalkmasını, yani ibadetini yerine getirmesini ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'kıyâm' kelimesinin Kur'an'daki kullanım bağlamlarını inceleyerek, ibadet ve namazla ilişkili anlamının yaygın olduğunu belirtir. Bu ayette 'tekûmu', Hz. Peygamber'in ve dolayısıyla müminlerin Allah'a yönelişini, O'nun huzurunda huşu ile duruşunu ve namaz ibadetini eda etmesini sembolize eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["tevekkul","namaz","esma-i-husna","takva"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"ٱلَّذِى","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"الذي","rootLatin":"al-l-dh-y","lemma":"ٱلَّذِى","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i mevsûl olduğu için mebnîdir. Cümledeki konumu önceki ayetin son kelimesinin sıfatı veya bedeli olması muhtemeldir.","gloss":"o kimse ki"},{"position":2,"surface":"يَرَىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"رءي","rootLatin":"r-hamza-y","lemma":"رَأَى","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfûdur. Fâili gizli 'hüve' zamiridir ve 'ٱلَّذِى'ye râcidir.","gloss":"görür"},{"position":2,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûbdur.","gloss":"seni"},{"position":3,"surface":"حِينَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"حين","rootLatin":"h-y-n","lemma":"حِين","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf-ı zaman olduğu için mansûbdur.","gloss":"zaman"},{"position":4,"surface":"تَقُومُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"قوم","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَامَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfûdur. 'حِينَ' zarfının muzâfun ileyhi konumundaki cümle fiilidir.","gloss":"kalkarsın"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Şu'arâ Sûresi** · *26/217-219*
- **Şu'arâ Sûresi** · *26/217-219*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *26/217-219*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *26/217-219*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *26/217-219*
- **Şu'arâ Sûresi** · *26/217-218*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *26/217-219*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *26/217-219*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *26/217-219*
- **Şu'arâ Sûresi** · *26/217-218*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *26/217-219*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *26/217-219*