# Neml Sûresi, 34. Âyet (27:34)

> قَالَتْ إِنَّ ٱلْمُلُوكَ إِذَا دَخَلُوا۟ قَرْيَةً أَفْسَدُوهَا وَجَعَلُوٓا۟ أَعِزَّةَ أَهْلِهَآ أَذِلَّةً ۖ وَكَذَٰلِكَ يَفْعَلُونَ

*Kâlet inne-lmulûke iżâ deḣalû karyeten efsedûhâ vece'alû e'izzete ehlihâ eżille(ten)(s) vekeżâlike yef'alûn(e)*

**Meal (Diyanet):** (Kraliçe Belkıs) şöyle dedi: "Krallar bir memlekete girdi mi, orayı harap ederler ve halkının ileri gelenlerini zelil hale getirirler. İşte onlar böyle yaparlar."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/27/34

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Neml Suresi 34. ayet, Sebe Melikesi Belkıs'ın hükümdarların bir şehre girdiklerinde yol açtığı tahribatı ve sosyal dönüşümü tasvir eden sözlerini aktarır. Ayet, 'mülûk' (hükümdarlar) kavramının 'ifsad' (bozma) ve 'izlâl' (aşağılama) fiilleriyle olan ilişkisini vurgulayarak, iktidarın yıkıcı potansiyeline işaret eder.","keyConcepts":[{"word":"ٱلْمُلُوكَ","root":"م ل ك","rootLatin":"m-l-k","meaning":"Ayette, bir ülkenin idaresini elinde bulunduran, hükmeden kişiler, yani hükümdarlar veya krallar anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'mülk' (ملك) kökünü, bir şey üzerinde tam bir kudret ve tasarruf sahibi olmak olarak açıklar. 'Melik' (ملك) ise bu kudrete sahip olan kişidir. Ayetteki 'el-mülûk' (hükümdarlar) ifadesi, bu kudreti kullanarak şehirleri idare eden ve dolayısıyla o şehirler üzerinde tasarruf yetkisine sahip olan yöneticileri ifade eder. Belkıs'ın sözlerinde bu kudretin yıkıcı yönüne dikkat çekilmiştir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'mülk'ü, bir şey üzerinde tam bir tasarruf ve hükmetme yetkisi olarak tanımlar. 'Melik' ise bu yetkiyi kullanan kişidir. Ayetteki 'el-mülûk' kelimesi, bu yetkiyi haiz olan ve girdikleri şehirlerde kendi iradelerini mutlak surette uygulayan yöneticileri anlatır. Belkıs, bu mutlak yetkinin şehirlerin düzenini bozma ve sosyal hiyerarşiyi değiştirme gücüne vurgu yapmaktadır."}]},{"word":"دَخَلُوا۟","root":"د خ ل","rootLatin":"d-h-l","meaning":"Ayette, hükümdarların bir şehre girmesi, o şehre nüfuz etmesi ve kontrolü ele geçirmesi anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'duhûl' (دخول) kelimesini bir yere girmek, içeriye nüfuz etmek olarak açıklar. Ayetteki 'dehalû' (girdikleri zaman) ifadesi, hükümdarların bir şehre sadece fiziksel olarak girmelerini değil, aynı zamanda o şehrin idaresini ve düzenini ele geçirmelerini ima eder. Bu giriş, beraberinde bir değişimi ve dönüşümü getirir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'duhûl' kelimesinin mecazi anlamlarına da değinir. Ayetteki 'dehalû karyeten' (bir şehre girdikleri zaman) ifadesi, sadece fiziksel bir girişi değil, aynı zamanda o şehrin siyasi ve sosyal yapısına müdahaleyi de kapsar. Hükümdarların girişi, şehrin mevcut düzenini bozma ve kendi otoritelerini tesis etme eylemini ifade eder."}]},{"word":"أَفْسَدُوهَا","root":"ف س د","rootLatin":"f-s-d","meaning":"Ayette, hükümdarların şehre girdiklerinde o şehrin düzenini, ahlakını ve sosyal yapısını bozması, yozlaştırması anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'fesâd' (فساد) kelimesini bir şeyin itidalden çıkması, bozulması, yararsız hale gelmesi olarak tanımlar. Ayetteki 'efsedûhâ' (onu bozarlar) ifadesi, hükümdarların şehre girdiklerinde mevcut düzeni, ahlaki değerleri ve sosyal yapıyı kendi çıkarları doğrultusunda değiştirerek, şehrin doğal ve sağlıklı işleyişini bozduklarını anlatır. Bu, hem maddi hem de manevi bir bozulmayı içerir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'fesâd' kavramını Kur'an'da 'salâh'ın (iyilik, düzen) zıttı olarak ele alır. 'Fesâd', bir şeyin doğal ve doğru halinden sapması, bozulması demektir. Ayetteki 'efsedûhâ' ifadesi, hükümdarların şehre girdiklerinde sadece fiziksel yıkım değil, aynı zamanda sosyal adaleti, ahlaki düzeni ve toplumsal uyumu da bozarak bir 'fesâd' durumu yarattıklarını gösterir. Bu, iktidarın kötüye kullanımının bir sonucudur."}]},{"word":"أَعِزَّةَ","root":"ع ز ز","rootLatin":"a-z-z","meaning":"Ayette, bir şehrin ileri gelenleri, saygın ve onurlu kişileri anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'izzet' (عزة) kelimesini güç, şeref, yücelik ve üstünlük olarak açıklar. 'A'izze' (أعزة) ise bu özelliklere sahip olan, yani toplumda saygın bir konuma sahip, onurlu ve güçlü kişilerdir. Ayetteki 'a'izzete ehlihâ' (şehrin onurlu kimseleri) ifadesi, hükümdarların şehre girdiklerinde hedef aldıkları ve konumlarını değiştirdikleri, toplumun seçkin ve saygın tabakasını ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'izzet'i, yenilmezlik, üstünlük ve şeref olarak tanımlar. 'A'izze' ise bu niteliklere sahip olan, toplumda sözü geçen, güçlü ve saygın kişilerdir. Ayette, hükümdarların şehre girdiklerinde bu 'a'izze'yi 'ezille'ye (aşağılık kimselere) dönüştürdükleri belirtilerek, iktidar değişiminin sosyal hiyerarşi üzerindeki yıkıcı etkisi vurgulanır."}]},{"word":"أَذِلَّةً","root":"ذ ل ل","rootLatin":"z-l-l","meaning":"Ayette, aşağılanmış, hor görülmüş, güçsüz ve itibarsız kılınmış kişiler anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'züll' (ذل) kelimesini boyun eğme, alçalma ve güçsüzlük olarak açıklar. 'Ezille' (أذلة) ise bu duruma düşürülmüş, aşağılanmış ve itibarsız kılınmış kişilerdir. Ayetteki 'a'izzete ehlihâ ezille' (onurlu kimselerini aşağılık yaparlar) ifadesi, hükümdarların iktidarı ele geçirmesiyle birlikte, daha önce saygın olan kişilerin konumlarının tersine çevrilerek hor görülen ve güçsüz duruma düşürüldüklerini belirtir. Bu, iktidarın sosyal statüleri değiştirme gücünü gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'züll'ü, 'izzet'in zıttı olarak, alçalma, horlanma ve güçsüzlük hali olarak tanımlar. 'Ezille' ise bu duruma maruz kalan, aşağılanan ve itibarsızlaştırılan kişilerdir. Ayetteki kullanım, hükümdarların yeni düzenlerinde, eski düzenin saygın kişilerini kasten aşağılayarak ve güçlerini ellerinden alarak onları 'ezille' konumuna getirdiklerini vurgular. Bu, iktidar mücadelesinin acımasız bir sonucudur."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-suleyman-davud","kissa-gecmis-kavimler","adalet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قَالَتْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":2,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"muhakkak ki"},{"position":3,"surface":"ٱلْمُلُوكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Cemi","root":"م-ل-ك","rootLatin":"m-l-k","lemma":"مَلِك","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"hükümdarlar"},{"position":4,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"olduğu zaman"},{"position":5,"surface":"دَخَلُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"د-خ-ل","rootLatin":"d-ḫ-l","lemma":"دَخَلَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"girdiler"},{"position":6,"surface":"قَرْيَةً","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Müfred","root":"ق-ر-ي","rootLatin":"q-r-y","lemma":"قَرْيَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bir kasabaya"},{"position":7,"surface":"أَفْسَدُوهَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ف-س-د","rootLatin":"f-s-d","lemma":"أَفْسَدَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"bozdular onu"},{"position":7,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mebnî","gloss":"onu"},{"position":8,"surface":"وَجَعَلُوٓا۟","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":8,"surface":"جَعَلُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ج-ع-ل","rootLatin":"j-ʿ-l","lemma":"جَعَلَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yaptılar"},{"position":9,"surface":"أَعِزَّةَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Cemi","root":"ع-ز-ز","rootLatin":"ʿ-z-z","lemma":"عَزِيز","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onurlularını"},{"position":10,"surface":"أَهْلِهَآ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Müfred","root":"أ-ه-ل","rootLatin":"ʾ-h-l","lemma":"أَهْل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"halkının"},{"position":10,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"onun"},{"position":11,"surface":"أَذِلَّةً","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Cemi","root":"ذ-ل-ل","rootLatin":"ḏ-l-l","lemma":"ذَلِيل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih sâni olduğu için mansûb","gloss":"aşağılık"},{"position":12,"surface":"وَكَذَٰلِكَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":12,"surface":"كَذَٰلِكَ","pos":"harf","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i işaret olduğu için mebnî","gloss":"böylece"},{"position":13,"surface":"يَفْعَلُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ف-ع-ل","rootLatin":"f-ʿ-l","lemma":"فَعَلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"yaparlar"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **TB. Süleymân-Dâvûd-Yûnus-Eyyûb Fasılları** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *27/34-35*
- **Kelime-i Süleymâniyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *27/34-35*
- **Kelime-i Süleymâniyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *27/34-35*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk · *27/34*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk · *27/34*
- **Neml Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *27/34*
- **Kelime-i Süleymâniyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *27/34-35*
- **Kelime-i Süleymâniyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *27/34-35*
- **TB. Süleymân-Dâvûd-Yûnus-Eyyûb Fasılları** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *27/34-35*
- **Neml Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *27/34*
- **Neml Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *34. Âyet*
- **Kelime-i Muhammediyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *27/34*