# Kasas Sûresi, 36. Âyet (28:36)

> فَلَمَّا جَآءَهُم مُّوسَىٰ بِـَٔايَـٰتِنَا بَيِّنَـٰتٍ قَالُوا۟ مَا هَـٰذَآ إِلَّا سِحْرٌ مُّفْتَرًى وَمَا سَمِعْنَا بِهَـٰذَا فِىٓ ءَابَآئِنَا ٱلْأَوَّلِينَ

*Felemmâ câehum mûsâ bi-âyâtinâ beyyinâtin kâlû mâ hâżâ illâ sihrun mufteran vemâ semi'nâ bihâżâ fî âbâ-inâ-l-evvelîn(e)*

**Meal (Diyanet):** Musa, onlara delillerimizi apaçık olarak getirince onlar, "Bu, ancak uydurulmuş bir sihirdir. Biz geçmiş atalarımızın zamanında böyle bir şeyin varlığını duymadık" dediler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/28/36

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Kasas Suresi'nin 36. ayeti, Hz. Musa'nın Firavun ve kavmine mucizelerle gelmesini ve onların bu mucizeleri 'uydurma sihir' olarak nitelemesini konu alır. Ayet, peygamberlik mücadelesinde karşılaşılan inkâr ve atalara bağlılık argümanlarını dilbilimsel bir derinlikle ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"جَاءَهُم","root":"ج ي أ","rootLatin":"c-y-e","meaning":"Musa'nın mucizelerle onlara ulaşması, gelmesi ve tebliğde bulunması eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'c-y-e' kökünü 'bir yerden bir yere intikal etmek' olarak tanımlar. Ayetteki 'câe' fiili, Musa'nın Allah'ın ayetleriyle Firavun ve kavmine gelerek tebliğde bulunmasını, yani ilahi mesajı onlara ulaştırmasını ifade eder. Bu, sadece fiziksel bir geliş değil, aynı zamanda bir mesajın sunulmasıdır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'c-y-e' fiilinin bazen 'bir şeyin vuku bulması, gerçekleşmesi' anlamında da kullanılabileceğini belirtir. Ayette, Musa'nın mucizelerle gelmesi, ilahi kudretin ve peygamberliğin bir tezahürü olarak gerçekleşen bir olayı ifade eder."}]},{"word":"بِآيَاتِنَا","root":"ء ي ه","rootLatin":"e-y-h","meaning":"Allah'ın kudretini, birliğini ve peygamberliğin doğruluğunu gösteren deliller, mucizelerdir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'âyet' kelimesini 'alamet, nişan, delil' olarak açıklar. Ayetteki 'âyâtinâ' ifadesi, Musa'ya verilen ve onun peygamberliğini tasdik eden, Firavun ve kavminin aciz kaldığı olağanüstü mucizeleri (asa, el vb.) ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'âyât' kelimesinin Kur'an'da 'deliller ve ibretler' anlamında kullanıldığını belirtir. Burada 'âyâtinâ', Allah'ın kudretinin ve Musa'nın doğruluğunun açıkça görünen, ibret alınması gereken delillerini vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'âyet' kavramının Kur'an'da sadece 'işaret' veya 'delil' olmanın ötesinde, Allah'ın varlığını ve kudretini gösteren 'mucizevi bir işaret' anlamını taşıdığını vurgular. Ayetteki 'âyâtinâ', ilahi bir müdahale ile ortaya çıkan, insanüstü nitelikteki delilleri ifade eder."}]},{"word":"سِحْرٌ","root":"س ح ر","rootLatin":"s-h-r","meaning":"Gerçek dışı, aldatıcı ve olağanüstü görünen eylemlerle insanları etkileme sanatıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sihr'i 'göz boyama, gerçeği olduğundan farklı gösterme' olarak tanımlar. Firavun ve kavminin Musa'nın mucizelerini 'sihr' olarak nitelemesi, onların bu mucizelerin ilahi kökenini reddederek, onları insan yapımı bir aldatmaca olarak görme çabasını gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'sihr'in 'gizli ve ince yollarla yapılan, sebebi bilinmeyen şey' olduğunu belirtir. Ayetteki kullanım, Firavun'un, Musa'nın mucizelerinin ilahi kaynağını gizleyerek, onları sıradan bir büyücülük olarak gösterme gayretini yansıtır."}]},{"word":"مُفْتَرًى","root":"ف ر ي","rootLatin":"f-r-y","meaning":"Asılsız, uydurma ve yalan yere isnat edilmiş bir şeyi ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'iftira' kelimesini 'yalan söylemek, uydurmak' olarak açıklar. Ayetteki 'müfterâ' kelimesi, Firavun ve kavminin Musa'nın getirdiği mucizeleri 'uydurma bir sihir' olarak damgalamasını, yani onların gerçekliğini ve ilahi kökenini inkâr ederek, asılsız bir iddiada bulunmalarını ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'iftira'nın 'bir şeyi aslı olmadığı halde uydurarak başkasına isnat etmek' olduğunu belirtir. Firavun'un 'sihrun müfterâ' demesi, Musa'nın mucizelerinin ilahi değil, Musa tarafından uydurulmuş bir aldatmaca olduğu yönündeki yalan iddialarını vurgular."}]},{"word":"ءَابَائِنَا","root":"ء ب و","rootLatin":"e-b-v","meaning":"Soy, nesil ve geçmişteki ataları ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'eb' kelimesinin 'baba' ve 'atalar' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'âbâinâ' ifadesi, Firavun kavminin, Musa'nın getirdiği mesajın kendi atalarından duyulmamış olması gerekçesiyle onu reddetme eğilimini, yani geleneksel inançlara sıkı sıkıya bağlılıklarını gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'âbâ' kelimesinin Kur'an'da sadece biyolojik babaları değil, aynı zamanda geçmiş nesilleri ve onların inançlarını temsil ettiğini vurgular. Ayetteki 'âbâinâ el-evvelîn' ifadesi, Firavun kavminin, atalarından miras aldıkları inanç ve yaşam tarzına olan bağlılıklarını ve bu yeni mesaja karşı çıkışlarının temelini oluşturduğunu gösterir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-musa","musrikler","peygamberlik","vahiy-kuran"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"لَمَّا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَمَّا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"ne zaman ki"},{"position":2,"surface":"جَآءَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ج-ي-أ","rootLatin":"j-y-ʾ","lemma":"جَاءَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"geldi"},{"position":2,"surface":"هُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"onlara"},{"position":3,"surface":"مُّوسَىٰ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i A'cem","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مُوسَىٰ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için takdiren merfû","gloss":"Musa"},{"position":4,"surface":"بِـ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":4,"surface":"ءَايَـٰتِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ء-ي-ي","rootLatin":"ʾ-y-y","lemma":"آيَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"mucizeleri"},{"position":4,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"bizim"},{"position":5,"surface":"بَيِّنَـٰتٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"بَيِّنَة","form":"Tef'îl","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"apaçık"},{"position":6,"surface":"قَالُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dediler"},{"position":7,"surface":"مَا","pos":"harf","posDetail":"Nefy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"değil"},{"position":8,"surface":"هَـٰذَآ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَذَا","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mahallen merfû","gloss":"bu"},{"position":9,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i İstisna","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ancak"},{"position":10,"surface":"سِحْرٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"س-ح-ر","rootLatin":"s-ḥ-r","lemma":"سِحْر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"sihir"},{"position":11,"surface":"مُّفْتَرًۭى","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mef'ûl","root":"ف-ر-ي","rootLatin":"f-r-y","lemma":"مُفْتَرًى","form":"İfti'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için takdiren merfû","gloss":"uydurulmuş"},{"position":12,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":12,"surface":"مَا","pos":"harf","posDetail":"Nefy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"değil"},{"position":13,"surface":"سَمِعْنَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"س-م-ع","rootLatin":"s-m-ʿ","lemma":"سَمِعَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"işitmedik"},{"position":14,"surface":"بِـ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"bunu"},{"position":14,"surface":"هَـٰذَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَذَا","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"bunu"},{"position":15,"surface":"فِىٓ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":16,"surface":"ءَابَآئِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ب-و","rootLatin":"ʾ-b-w","lemma":"أَب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"atalarımız"},{"position":16,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"bizim"},{"position":17,"surface":"ٱلْأَوَّلِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"أ-و-ل","rootLatin":"ʾ-w-l","lemma":"أَوَّل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"öncekiler"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Kasas Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *28/36*
- **Kasas Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *28/36*