# Kasas Sûresi, 9. Âyet (28:9)

> وَقَالَتِ ٱمْرَأَتُ فِرْعَوْنَ قُرَّتُ عَيْنٍ لِّى وَلَكَ ۖ لَا تَقْتُلُوهُ عَسَىٰٓ أَن يَنفَعَنَآ أَوْ نَتَّخِذَهُۥ وَلَدًا وَهُمْ لَا يَشْعُرُونَ

*Vekâleti-mraetu fir'avne kurratu ‘aynin lî velek(e)(s) lâ taktulûhu ‘asâ en yenfe'anâ ev netteḣiżehu veleden vehum lâ yeş'urûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Firavun'un karısı şöyle dedi: "Bana da, sana da göz aydınlığı (bir çocuk)! Sakın onu öldürmeyin. Belki bize faydası dokunur, ya da onu evlat ediniriz." Oysaki onlar (olacak şeylerin) farkında değillerdi.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/28/9

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Firavun'un karısının Hz. Musa'yı bulduğunda gösterdiği tepkiyi ve onun geleceğine dair umutlarını dilbilimsel olarak ele almaktadır. Özellikle 'kurratu aynin' ifadesi, sevinç ve teselli anlamlarını derinlemesine yansıtırken, 'yenfeana' ve 'nettehizehu' kelimeleri geleceğe yönelik beklentileri ve sahiplenme arzusunu vurgulamaktadır.","keyConcepts":[{"word":"قُرَّتُ","root":"ق ر ر","rootLatin":"k-r-r","meaning":"Gözün aydınlığı, sevinç ve teselli kaynağı.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kurra' kelimesinin asıl anlamının 'sakinleşmek, durulmak' olduğunu belirtir. 'Kurratu aynin' ifadesi ise, gözün sevinçten ve huzurdan dolayı sakinleşmesi, gözyaşının durulması ve böylece gönlün ferahlaması anlamında kullanılır. Ayette Firavun'un karısının Hz. Musa'yı gördüğünde hissettiği büyük sevinci ve gönül rahatlığını ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'kurratu aynin' ifadesini 'gözün serinlemesi' olarak açıklar. Araplar, sevinç ve mutluluk anında gözün serinlediğine, üzüntü ve keder anında ise ısındığına inanırlardı. Bu bağlamda, Firavun'un karısının Hz. Musa'yı bulmasıyla hissettiği derin mutluluğu ve iç huzuru mecazi bir dille anlatır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'kurratu aynin' gibi ifadelerin Kur'an'da genellikle ilahi lütuf ve bereketin bir sonucu olarak ortaya çıkan içsel huzur ve mutluluğu ifade ettiğini belirtir. Firavun'un karısının bu ifadesi, Hz. Musa'nın varlığının kendileri için bir nimet ve gönül ferahlığı olacağına dair güçlü bir inancı yansıtır."}]},{"word":"تَقْتُلُوهُ","root":"ق ت ل","rootLatin":"k-t-l","meaning":"Onu öldürmeyin, canına kıymayın.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'katl' kelimesinin temel anlamının 'can almak, hayatına son vermek' olduğunu belirtir. Ayetteki 'lâ taktulûhu' emri, Firavun'un karısının Hz. Musa'nın hayatını koruma arzusunu ve ona yönelik şefkatini açıkça ortaya koyar. Bu, Firavun'un genel politikasına karşı bir duruşu ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'katl'in bir canlının hayatına son verme eylemi olduğunu ve genellikle kasıtlı bir fiili ifade ettiğini açıklar. Firavun'un karısının bu yasağı, Hz. Musa'nın masumiyetine ve potansiyel değerine olan inancını vurgular, onu Firavun'un zulmünden koruma çabasını gösterir."}]},{"word":"يَنفَعَنَآ","root":"ن ف ع","rootLatin":"n-f-'-a","meaning":"Bize faydalı olur, yarar sağlar.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'nef'' kelimesinin 'bir şeye ulaşan hayır ve menfaat' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'yenfeanâ' ifadesi, Firavun'un karısının Hz. Musa'nın gelecekte kendilerine maddi veya manevi bir fayda sağlayabileceği yönündeki umudunu dile getirir. Bu, onun sadece bir çocuk olarak değil, potansiyel bir değer olarak görüldüğünü gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'nef''in 'zararın zıttı' olduğunu ve 'bir şeyden elde edilen iyi sonuç' anlamını taşıdığını ifade eder. Firavun'un karısının bu sözü, Hz. Musa'nın varlığının kendileri için bir bereket ve olumlu bir katkı olabileceği beklentisini yansıtır, belki de Firavun'un zulmüne karşı bir denge unsuru olabileceği düşüncesini ima eder."}]},{"word":"نَتَّخِذَهُۥ","root":"أ خ ذ","rootLatin":"e-h-z","meaning":"Onu ediniriz, evlat ediniriz.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ehz' kelimesinin temel anlamının 'bir şeyi almak, ele geçirmek' olduğunu belirtir. 'İttihaz' (tefe'ul babından) ise 'bir şeyi kendine mal etmek, edinmek' anlamına gelir. Ayetteki 'nettehizehu veleden' ifadesi, Firavun'un karısının Hz. Musa'yı kendi çocuğu gibi sahiplenme, onu evlat edinme arzusunu net bir şekilde ortaya koyar. Bu, ona karşı duyduğu şefkat ve annelik içgüdüsünün bir göstergesidir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'ittihaz' fiilinin 'bir şeyi kendine has kılmak, benimsemek' anlamında kullanıldığını açıklar. Firavun'un karısının bu ifadesi, Hz. Musa'yı sadece korumakla kalmayıp, onu ailelerinin bir parçası haline getirme, ona bir kimlik ve statü kazandırma niyetini vurgular. Bu, onun gelecekteki yaşamı için kritik bir karardır."}]},{"word":"يَشْعُرُونَ","root":"ش ع ر","rootLatin":"ş-'-r","meaning":"Farkında değillerdi, hissetmiyorlardı, idrak etmiyorlardı.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'şu'ûr' kelimesinin 'bir şeyi hissetmek, idrak etmek, farkında olmak' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 've hum lâ yeş'urûn' ifadesi, Firavun ve çevresindekilerin, Hz. Musa'nın gelecekteki rolü ve kendileri için ne anlama geldiği konusunda hiçbir bilgiye veya sezgiye sahip olmadıklarını vurgular. Bu, ilahi takdirin gizliliğini ve onların gafletini gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'şu'ûr' kelimesinin genellikle 'derinlemesine idrak etme, bir şeyin iç yüzünü anlama' anlamında kullanıldığını ifade eder. Bu bağlamda, Firavun ve adamlarının Hz. Musa'nın aslında İsrailoğullarından olduğunu ve gelecekte Firavun'un saltanatını yıkacak kişi olacağını bilmediklerini, bu gerçeğin farkında olmadıklarını belirtir. Bu, ilahi planın insan idrakinin ötesinde olduğunu gösterir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-musa","kissa-gecmis-kavimler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"قَالَتِ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":2,"surface":"ٱمْرَأَتُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-ر-أ","rootLatin":"m-r-ʾ","lemma":"ٱمْرَأَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"karısı"},{"position":3,"surface":"فِرْعَوْنَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ف-ر-ع-ن","rootLatin":"f-r-ʿ-n","lemma":"فِرْعَوْن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr (gayr-ı munsarıf olduğu için fetha ile)","gloss":"Firavun'un"},{"position":4,"surface":"قُرَّتُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-ر-ر","rootLatin":"q-r-r","lemma":"قُرَّة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû (mahzûf bir mübtedanın haberi de olabilir)","gloss":"göz aydınlığı"},{"position":5,"surface":"عَيْنٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ع-ي-ن","rootLatin":"ʿ-y-n","lemma":"عَيْن","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"göz"},{"position":6,"surface":"لِّى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":6,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"benim"},{"position":7,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":7,"surface":"لَكَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":7,"surface":"كَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"senin"},{"position":8,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nehiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nehiy harfi olduğu için mebnî","gloss":"yapmayın"},{"position":9,"surface":"تَقْتُلُوهُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ق-ت-ل","rootLatin":"q-t-l","lemma":"قَتَلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Nehiy harfi (لَا) ile meczûm olduğu için nun düşmüştür","gloss":"onu öldürmeyin"},{"position":9,"surface":"هُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onu"},{"position":10,"surface":"عَسَىٰٓ","pos":"fiil","posDetail":"Nakıs Fiil","root":"ع-س-و","rootLatin":"ʿ-s-w","lemma":"عَسَى","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"umulur ki, belki"},{"position":11,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Nasb Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Nasb harfi olduğu için mebnî","gloss":"ki"},{"position":12,"surface":"يَنفَعَنَآ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ف-ع","rootLatin":"n-f-ʿ","lemma":"نَفَعَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Nasb harfi (أَن) ile mansûb olduğu için","gloss":"bize faydalı olur"},{"position":12,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bize"},{"position":13,"surface":"أَوْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَوْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"yahut"},{"position":14,"surface":"نَتَّخِذَهُۥ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"أ-خ-ذ","rootLatin":"ʾ-kh-dh","lemma":"اِتَّخَذَ","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Atıf harfi (أَوْ) ile önceki mansûb fiile (يَنفَعَنَا) atfedildiği için mansûb","gloss":"onu ediniriz"},{"position":14,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih (birinci mef'ûl) olduğu için mansûb","gloss":"onu"},{"position":15,"surface":"وَلَدًۭا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"و-ل-د","rootLatin":"w-l-d","lemma":"وَلَد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih (ikinci mef'ûl) olduğu için mansûb","gloss":"evlat"},{"position":16,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Hâl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Hâl harfi olduğu için mebnî","gloss":"oysa"},{"position":16,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"onlar"},{"position":17,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nefiy harfi olduğu için mebnî","gloss":"değil"},{"position":18,"surface":"يَشْعُرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ش-ع-ر","rootLatin":"sh-ʿ-r","lemma":"شَعَرَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû (mübteda olan zamirin haberi)","gloss":"farkında olurlar"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Terzi, Elif, Terâzî, Teradî — İrfan Mektebi, Kırk Seyir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *28/9*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *28/9*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *28/9*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *28/9*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *28/9*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *28/9*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *28/9*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *28/9*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *28/9*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *28/9*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *28/9*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *28/9*