# Ankebût Sûresi, 54. Âyet (29:54)

> يَسْتَعْجِلُونَكَ بِٱلْعَذَابِ وَإِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِيطَةٌۢ بِٱلْكَـٰفِرِينَ

*Yesta'cilûneke bil'ażâbi ve-inne cehenneme lemuhîtatun bilkâfirîn(e)*

**Meal (Diyanet):** (54-55) Senden azabın çabucak gelmesini istiyorlar. Oysa azap kafirleri üstlerinden ve ayaklarının altından bürüyeceği gün, şüphesiz cehennem onları mutlaka kuşatmış olacaktır. Allah, onlara, "Yapmakta olduklarınızın cezasını tadın" diyecektir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/29/54

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, inkarcıların azabı acele istemelerini ve cehennemin onları kuşatacağını konu edinmektedir. Anahtar kavramlar, acele isteme, azap ve kuşatma fiilleri ile cehennem ve kafirler isimleri etrafında yoğunlaşmaktadır. Dilbilimsel olarak, bu kavramlar Kur'an'ın tehdit ve uyarı dilini yansıtmaktadır.","keyConcepts":[{"word":"يَسْتَعْجِلُونَكَ","root":"ع ج ل","rootLatin":"a-c-l","meaning":"İnkarcıların, alaycı bir tavırla azabın bir an önce gelmesini talep etmeleri.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'acele' (عجل) kelimesini, bir şeyi vaktinden önce istemek veya yapmak olarak tanımlar. Ayetteki 'yesta'cilûneke' (يستعجلونك) ifadesi, kafirlerin azabı alaycı bir şekilde, vaktinden önce talep etmelerini, Allah'ın vaadinin gerçekleşmeyeceği düşüncesiyle acele etmelerini ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, bu tür kullanımların Arap dilinde bir şeyi küçümseme ve alay etme anlamı taşıdığını belirtir. Ayetteki 'yesta'cilûneke' ifadesi, kafirlerin azabı ciddiye almadıklarını, aksine onunla alay ettiklerini ve bu yüzden acele ettiklerini gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'acele' kavramının Kur'an'da genellikle olumsuz bir çağrışım taşıdığını ve insanın sabırsızlığını, düşüncesizliğini veya alaycı tavrını yansıttığını belirtir. Bu ayetteki kullanım, kafirlerin Allah'ın tehditlerine karşı gösterdikleri umursamaz ve alaycı tutumu vurgular."}]},{"word":"بِٱلْعَذَابِ","root":"ع ذ ب","rootLatin":"a-z-b","meaning":"Allah'ın inkarcılara dünyada veya ahirette tattıracağı acı ve ceza.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'azap' (عذاب) kelimesinin, bir şeyi engellemek, alıkoymak anlamından geldiğini ve bu bağlamda insanı rahatsız eden, acı veren her türlü cezayı ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'bi'l-azâb' ifadesi, kafirlerin alaycı bir şekilde talep ettikleri, Allah'ın onlara vaat ettiği cezayı ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'azap' kelimesinin, bir şeyi tatlılıktan alıkoymak, acılaştırmak anlamında kullanıldığını ve Kur'an'da genellikle Allah'ın günahkarlara verdiği cezayı ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'azap', kafirlerin inkar ve alaycılıkları sebebiyle karşılaşacakları ilahi cezayı temsil eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'azap' kelimesinin Kur'an'da hem dünyevi hem de uhrevi cezaları kapsayan geniş bir anlama sahip olduğunu vurgular. Bu ayetteki 'azap', kafirlerin alaycı taleplerine karşılık olarak, Allah'ın onlara hem dünyada hem de ahirette tattıracağı acı ve cezayı ifade eder."}]},{"word":"جَهَنَّمَ","root":"ج ه ن م","rootLatin":"c-h-n-m","meaning":"İnkarcıların ahirette cezalandırılacağı, şiddetli azap yeri.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'cehennem' (جهنم) kelimesinin Arapça'da derin çukur anlamına gelen 'cehennem'den türediğini veya yabancı kökenli olduğunu belirtir. Kur'an'da ise, inkar edenlerin ve günahkarların ahirette cezalandırılacağı, şiddetli azap yeri olarak kullanılır. Ayetteki 'cehennem', kafirleri kuşatacak olan nihai azap mekanını ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'cehennem'in Kur'an'da genellikle 'nar' (ateş) kelimesiyle birlikte anıldığını ve şiddetli azabın sembolü olduğunu belirtir. Bu ayetteki 'cehennem', kafirlerin alaycı tavırlarına karşılık olarak, onları çepeçevre saracak olan ahiret azabının adıdır."}]},{"word":"لَمُحِيطَةٌۢ","root":"ح و ط","rootLatin":"h-v-t","meaning":"Cehennemin, inkarcıları her yönden sarıp kuşatması, ondan kaçışın olmaması.","sources":[{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'ihâta' (إحاطة) kelimesinin bir şeyi çepeçevre kuşatmak, her yönden sarmak anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'lemuhîtatun' (لمحيطة) ifadesi, cehennemin kafirleri öyle bir şekilde kuşatacağını ki, onların hiçbir kaçış yolu bulamayacaklarını, tamamen onun içinde kalacaklarını vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'ihâta'nın, bir şeyin sınırlarını tamamen kaplamak ve onu dışarıdan izole etmek anlamını taşıdığını belirtir. Bu ayetteki 'muhîtatun' kelimesi, cehennemin kafirleri öyle bir şekilde saracağını ki, onlar için hiçbir kurtuluş veya kaçış imkanı kalmayacağını ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'ihâta' kavramının Kur'an'da genellikle Allah'ın ilminin veya kudretinin her şeyi kuşatmasını ifade etmek için kullanıldığını, ancak burada cehennemin kuşatması bağlamında, azabın kaçınılmazlığını ve kapsayıcılığını vurguladığını belirtir. Kafirler için cehennemden kurtuluşun imkansızlığını gösterir."}]},{"word":"بِٱلْكَـٰفِرِينَ","root":"ك ف ر","rootLatin":"k-f-r","meaning":"Allah'ın varlığını, birliğini, peygamberlerini ve indirdiği kitapları inkar edenler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'küfr' (كفر) kelimesinin asıl anlamının bir şeyi örtmek olduğunu ve bu bağlamda Allah'ın nimetlerini veya hakikati örtmek, inkar etmek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'bi'l-kâfirîne' (بالكافرين) ifadesi, Allah'ın varlığını, birliğini ve peygamberlerini inkar eden, hakikati örten kimseleri ifade eder."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'kâfir' kelimesinin, Allah'ın birliğini ve peygamberlerin getirdiği dini inkar eden kişi için kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'kâfirîn', azabı acele isteyen ve cehennemle kuşatılacak olan, Allah'ın ayetlerini ve tehditlerini ciddiye almayan inkarcı topluluğu ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'küfr' kavramının Kur'an'da sadece inançsızlığı değil, aynı zamanda nankörlüğü ve Allah'ın lütuflarını reddetmeyi de içerdiğini belirtir. Bu ayetteki 'kâfirîn', Allah'ın azap tehditlerine karşı nankörce ve alaycı bir tavır sergileyen, hakikati inkar eden kimselerdir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cehennem","ahiret-mukafat","musrikler","kiyamet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"يَسْتَعْجِلُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ج-ل","rootLatin":"ʿ-j-l","lemma":"اِسْتِعْجَال","form":"İstif'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"acele istiyorlar"},{"position":1,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"seni"},{"position":2,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":2,"surface":"ٱلْعَذَابِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"ʿ-dh-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"azabı"},{"position":3,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":3,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Müşebbehe Bil-Fiil","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz"},{"position":4,"surface":"جَهَنَّمَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ج-ه-ن-م","rootLatin":"j-h-n-m","lemma":"جَهَنَّم","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"cehennem"},{"position":5,"surface":"لَ","pos":"harf","posDetail":"Tekid Lamı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"elbette"},{"position":5,"surface":"مُحِيطَةٌ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ح-و-ط","rootLatin":"ḥ-w-ṭ","lemma":"مُحِيط","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"İnne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"kuşatıcıdır"},{"position":6,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":6,"surface":"ٱلْكَـٰفِرِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ك-ف-ر","rootLatin":"k-f-r","lemma":"كَافِر","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"inkarcıları"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Kelime-i Îseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *29/54*
- **Kelime-i Îseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *29/54*
- **Zümer Sûresi** · *29/54*
- **Kelime-i Îseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *29/54*
- **Kelime-i Îseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *29/54*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk · *29/54*
- **Zümer Sûresi** · *29/54*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk · *29/54*
- **TB. Fusûs Mukaddimesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *29/54*
- **Ankebût Sûresi** · *29/54-55*
- **Kelime-i Hûdiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *29/54*
- **Ankebût Sûresi** · *29/54*