# Ankebût Sûresi, 69. Âyet (29:69)

> وَٱلَّذِينَ جَـٰهَدُوا۟ فِينَا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنَا ۚ وَإِنَّ ٱللَّهَ لَمَعَ ٱلْمُحْسِنِينَ

*Velleżîne câhedû fînâ lenehdiyennehum subulenâ(c) ve-inna(A)llâhe leme'a-lmuhsinîn(e)*

**Meal (Diyanet):** Bizim uğrumuzda cihad edenler var ya, biz onları mutlaka yollarımıza ileteceğiz. Şüphesiz Allah, mutlaka iyilik yapanlarla beraberdir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/29/69

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Ankebût Suresi'nin 69. ayeti, Allah yolunda çaba gösterenlerin hidayete ereceğini ve Allah'ın iyilik yapanlarla beraber olduğunu vurgular. Ayet, 'cihad' ve 'ihsan' kavramları üzerinden ilahi rehberlik ve destek arasındaki ilişkiyi dilbilimsel bir derinlikle ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"جَـٰهَدُوا۟","root":"ج-ه-د","rootLatin":"c-h-d","meaning":"Allah yolunda azimle çaba sarf etmek, mücadele etmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Cihad, düşmana karşı koymak için tüm gücü sarf etmektir. Ayetteki 'câhedû fînâ' ifadesi, nefse, şeytana ve düşmanlara karşı Allah rızası için gösterilen her türlü gayreti ve mücadeleyi kapsar, bu da Allah'ın yolunda sarf edilen en üst düzey çabayı ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Cihad, bir şey için azami gayreti göstermektir. Bu ayetteki kullanımı, Allah'ın dinini yüceltmek ve O'nun emirlerini yerine getirmek uğruna gösterilen her türlü fiili ve sözlü çabayı mecazi olarak ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Cihad, Kur'an'da 'Allah yolunda savaşmak' anlamının yanı sıra, daha geniş bir bağlamda 'Allah'ın davası uğruna her türlü çabayı sarf etmek' anlamını taşır. Bu ayette, dış düşmanlarla mücadelenin ötesinde, kişinin kendi nefsiyle ve içsel engelleriyle olan mücadelesini de içerir, bu da Allah'a ulaşma yolundaki samimi gayreti vurgular."}]},{"word":"لَنَهْدِيَنَّهُمْ","root":"ه-د-ي","rootLatin":"h-d-y","meaning":"Onları doğru yola ileteceğiz, rehberlik edeceğiz.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hidayet, lügatte lütuf ile yol göstermektir. Ayetteki 'lenehdiyennehum' ifadesi, Allah'ın, kendi uğrunda cihad edenlere, doğru yolu bulmaları için özel bir lütuf ve rehberlik bahşedeceğini, onları başarıya ulaştıracağını kesin bir dille belirtir."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Hidayet, doğru yolu göstermek ve ona ulaştırmaktır. Bu ayetteki kullanımı, Allah'ın, samimi çaba gösteren kullarına, hem dünyevi hem de uhrevi hayatta doğru kararlar almalarında ve hedeflerine ulaşmalarında yardımcı olacağını ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Hidayet, Kur'an'da genellikle Allah'ın insanlara doğru yolu göstermesi, onları hakikate ulaştırması anlamında kullanılır. 'Lenehdiyennehum' ifadesi, cihad edenlere vaat edilen ilahi bir karşılık olarak, onların çabalarının boşa gitmeyeceğini ve Allah tarafından doğru yollara yönlendirileceklerini vurgular."}]},{"word":"سُبُلَنَا","root":"س-ب-ل","rootLatin":"s-b-l","meaning":"Bizim yollarımız, Allah'a ulaştıran yollar.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sebil, yol demektir. 'Sübülena' ifadesi, Allah'ın rızasına, cennetine ve O'na yakınlığa götüren çeşitli yolları, yani şeriatın hükümlerini, ibadetleri ve salih amelleri ifade eder. Bu, tek bir yol değil, Allah'a ulaşmanın farklı veçhelerini kapsayan geniş bir anlam taşır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sebil, yürünülen yol demektir. Çoğulu olan 'sübül', Allah'a ulaşmanın farklı yöntemlerini, dinin çeşitli hükümlerini ve Allah'ın rızasına götüren her türlü hayırlı ameli temsil eder. Ayetteki kullanımı, cihad edenlerin bu farklı yollarda başarıya ulaşacaklarını ve Allah tarafından yönlendirileceklerini gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Sebil, bir hedefe ulaşmak için takip edilen yoldur. 'Sübülena' ifadesi, Allah'ın koyduğu şeriatın genel prensiplerini ve bu prensipler doğrultusunda ortaya çıkan farklı ibadet ve muamelat yollarını kapsar. Cihad edenler, bu yolların her birinde ilahi rehberlikle ilerleyeceklerdir."}]},{"word":"ٱلْمُحْسِنِينَ","root":"ح-س-ن","rootLatin":"h-s-n","meaning":"İyilik yapanlar, güzel davrananlar, ihsan sahibi olanlar.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İhsan, bir şeyi güzel yapmak ve iyilikte bulunmaktır. 'Muhsinîn', hem amellerini en güzel şekilde yapanları hem de başkalarına karşı iyilikle muamele edenleri ifade eder. Ayetteki bağlamda, cihad edenlerin aynı zamanda ihsan sahibi olmaları gerektiği, yani samimiyet ve mükemmellik ile hareket etmeleri gerektiği vurgulanır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İhsan, Kur'an'da 'Allah'ı görüyormuşçasına ibadet etmek' ve 'başkalarına iyilik yapmak' gibi iki temel anlamı içerir. 'Muhsinîn' kavramı, bu ayette, Allah yolunda cihad edenlerin sadece fiziksel bir mücadele içinde olmalarını değil, aynı zamanda içsel bir samimiyet ve ahlaki mükemmellik içinde olmalarını da gerektirdiğini gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"İhsan, bir şeyi en iyi şekilde yapmak ve başkasına iyilikte bulunmaktır. 'Muhsinîn', Allah'ın emirlerini en güzel şekilde yerine getiren, O'na karşı kulluk görevini layıkıyla ifa eden ve insanlara karşı daima iyilikle muamele eden kimselerdir. Allah'ın onlarla beraber olması, onlara yardım ve destek vaadidir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cihad","hidayet-dalalet","ihlas","takva"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":1,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mahallen merfû","gloss":"o kimseler ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Mübteda"},{"position":2,"surface":"جَـٰهَدُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ج-ه-د","rootLatin":"j-h-d","lemma":"جَاهَدَ","form":"Mufâale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"cihad ettiler","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":3,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"içinde","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":3,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَا","form":"-","features":{"person":"1.","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"bizim","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":4,"surface":"لَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Te'kîd harfi olduğu için mebnî","gloss":"elbette","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":4,"surface":"نَهْدِيَنَّ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ه-د-ي","rootLatin":"h-d-y","lemma":"هَدَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Nûn-i Te'kîd ile bitiştiği için mebnî","gloss":"yol göstereceğiz","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":4,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"onlara","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":5,"surface":"سُبُلَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-ب-ل","rootLatin":"s-b-l","lemma":"سَبِيل","form":"-","features":{"number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"yollarını","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih","izafet":"Muzâf"},{"position":5,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَا","form":"-","features":{"person":"1.","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"bizim","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":6,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":6,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i Te'kîd ve Nasb olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Nâsih harf"},{"position":7,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin ismi"},{"position":8,"surface":"لَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Te'kîd harfi olduğu için mebnî","gloss":"elbette","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":8,"surface":"مَعَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekân","root":"م-ع-ي","rootLatin":"m-'-y","lemma":"مَعَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"ile beraberdir","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mekân zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":9,"surface":"ٱلْمُحْسِنِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ح-س-ن","rootLatin":"h-s-n","lemma":"مُحْسِن","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"iyilik yapanlar","irabMarker":"yâ ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh"}]

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Velleżîne"},{"position":2,"translit":"câhedû"},{"position":3,"translit":"fînâ"},{"position":4,"translit":"lenehdiyennehum"},{"position":5,"translit":"subulenâ(c)"},{"position":6,"translit":"ve-inna(A)"},{"position":7,"translit":"llâhe"},{"position":8,"translit":"leme'a"},{"position":9,"translit":"lmuhsinîn(e)"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mürselât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *29. sure 69. âyette*
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *29. sure 69. ayette*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *29. sure 69. âyette*
- **Zâriyât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *29. sure 69. ayette*
- **Terzi, Elif, Terâzî, Teradî — İrfan Mektebi, Kırk Seyir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *29. sûre 69. ayette*
- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *29. sure 69. âyette*
- **Ankebût Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *29. sure 69. Ayette*
- **Sâffât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *29. sure 69. ayette*
- **Nûr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *29. sure 69. ayette*
- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *29. sure 69. ayette*
- **Hac Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *29. sure 69. ayette*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7** — Ahmed Avni Konuk · *29/69*