# Âl-i İmrân Sûresi, 21. Âyet (3:21)

> إِنَّ ٱلَّذِينَ يَكْفُرُونَ بِـَٔايَـٰتِ ٱللَّهِ وَيَقْتُلُونَ ٱلنَّبِيِّـۧنَ بِغَيْرِ حَقٍّ وَيَقْتُلُونَ ٱلَّذِينَ يَأْمُرُونَ بِٱلْقِسْطِ مِنَ ٱلنَّاسِ فَبَشِّرْهُم بِعَذَابٍ أَلِيمٍ

*İnne-lleżîne yekfurûne bi-âyâti(A)llâhi veyaktulûne-nnebiyyîne biġayri hakkin veyaktulûne-lleżîne ye/murûne bilkisti mine-nnâsi febeşşirhum bi'ażâbin elîm(in)*

**Meal (Diyanet):** Allah'ın ayetlerini inkar edenler, Peygamberleri haksız yere öldürenler, insanlardan adaleti emredenleri öldürenler var ya, onları elem dolu bir azap ile müjdele.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/3/21

---

## Tefsir

{"topics":["kufur-sirk","peygamberlik","adalet","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"muhakkak ki"},{"position":2,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mahallen mansûb","gloss":"o kimseler ki"},{"position":3,"surface":"يَكْفُرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-ف-ر","rootLatin":"k-f-r","lemma":"كَفَرَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"inkar ediyorlar"},{"position":4,"surface":"بِـَٔايَـٰتِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":4,"surface":"ءَايَـٰتِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ء-ي-ي","rootLatin":"'-y-y","lemma":"آيَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ayetleri"},{"position":5,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"'-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":6,"surface":"وَيَقْتُلُونَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"يَقْتُلُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ق-ت-ل","rootLatin":"q-t-l","lemma":"قَتَلَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"öldürüyorlar"},{"position":7,"surface":"ٱلنَّبِيِّـۧنَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-ب-أ","rootLatin":"n-b-'","lemma":"نَبِيّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"peygamberleri"},{"position":8,"surface":"بِغَيْرِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":8,"surface":"غَيْرِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"غ-ي-ر","rootLatin":"gh-y-r","lemma":"غَيْر","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"dışı, olmaksızın"},{"position":9,"surface":"حَقٍّۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ح-ق-ق","rootLatin":"h-q-q","lemma":"حَقّ","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"hak"},{"position":10,"surface":"وَيَقْتُلُونَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":10,"surface":"يَقْتُلُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ق-ت-ل","rootLatin":"q-t-l","lemma":"قَتَلَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"öldürüyorlar"},{"position":11,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"o kimseler ki"},{"position":12,"surface":"يَأْمُرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ء-م-ر","rootLatin":"'-m-r","lemma":"أَمَرَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"emrediyorlar"},{"position":13,"surface":"بِٱلْقِسْطِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":13,"surface":"ٱلْقِسْطِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ق-س-ط","rootLatin":"q-s-t","lemma":"قِسْط","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"adalet"},{"position":14,"surface":"مِنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan"},{"position":15,"surface":"ٱلنَّاسِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ء-ن-س","rootLatin":"'-n-s","lemma":"نَاس","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"insanlar"},{"position":16,"surface":"فَبَشِّرْهُم","pos":"harf","posDetail":"Fâ-i Rabıta","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"o halde"},{"position":16,"surface":"بَشِّرْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ب-ش-ر","rootLatin":"b-sh-r","lemma":"بَشَّرَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"müjdele"},{"position":16,"surface":"هُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"onları"},{"position":17,"surface":"بِعَذَابٍ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":17,"surface":"عَذَابٍ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"'-dh-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"azap"},{"position":18,"surface":"أَلِيمٍ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ء-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"أَلِيم","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"elem verici"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Allah'ın ayetlerini inkâr etme, peygamberleri ve adaleti emredenleri öldürme gibi büyük günahları işleyenlerin karşılaşacağı şiddetli azabı vurgulamaktadır. Ayet, 'küfür', 'katl', 'nübüvvet' ve 'kıst' gibi temel kavramlar üzerinden ilahi adaletin tecellisini dilbilimsel bir derinlikle ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"يَكْفُرُونَ","root":"ك ف ر","rootLatin":"k-f-r","meaning":"Allah'ın ayetlerini örtmek, inkâr etmek ve nankörlük etmek anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'küfr' kelimesinin aslının bir şeyi örtmek olduğunu belirtir. Ayetteki 'yekfurûne' ifadesi, Allah'ın varlığına ve birliğine dair delilleri, yani ayetlerini bile bile örtbas etmek, gizlemek ve dolayısıyla inkâr etmek anlamında kullanılmıştır. Bu, sadece inanmamak değil, aynı zamanda gerçeği örtme eylemini de içerir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'küfr' kavramının, 'şükr'ün zıttı olarak, Allah'ın nimetlerine karşı nankörlük ve O'nun mesajını reddetme anlamını taşıdığını ifade eder. Ayetteki 'yekfurûne bi-âyâtillâh' ifadesi, Allah'ın açık delillerine karşı gösterilen bu nankör ve inkârcı tutumu vurgular."}]},{"word":"يَقْتُلُونَ","root":"ق ت ل","rootLatin":"k-t-l","meaning":"Canlı bir varlığın hayatına son vermek, öldürmek fiilidir.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'katl' kelimesinin bir canlının ruhunu bedeninden ayırmak olduğunu belirtir. Ayette 'peygamberleri' ve 'adaleti emredenleri' öldürme eylemi, bu fiilin en ağır ve cürümkâr biçimini ifade eder; zira bu, sadece bir cana kıymak değil, aynı zamanda ilahi mesajı ve adaleti ortadan kaldırmaya yönelik bir girişimdir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'katl'in genel anlamda cana kıymak olduğunu, ancak Kur'an'da bağlama göre farklı şiddet derecelerini ifade edebileceğini belirtir. Bu ayetteki 'yakulûne' fiili, 'bi-ğayri hakkın' (haksız yere) kaydıyla, bu eylemin meşruiyetten tamamen uzak, zalimane ve büyük bir günah olduğunu vurgular."}]},{"word":"ٱلنَّبِيِّـۧنَ","root":"ن ب أ","rootLatin":"n-b-ʾ","meaning":"Allah tarafından insanlara haber getiren, vahiy alan ve tebliğ eden elçilerdir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'nebî' kelimesinin 'nebe'' kökünden geldiğini ve 'haber veren' anlamına geldiğini ifade eder. Ayetteki 'en-nebiyyîn' ifadesi, Allah'tan vahiy alıp insanlara tebliğ eden, ilahi mesajın taşıyıcıları olan peygamberleri kasteder. Onları öldürmek, ilahi mesaja karşı gelmenin en uç noktasıdır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'nebî' kelimesinin 'yüksek yer' anlamına gelen 'nebve'den türediğini ve peygamberlerin insanlar arasında yüksek bir makama sahip olduğunu belirtir. Ayetteki 'en-nebiyyîn' ifadesi, bu mübarek şahsiyetlere karşı işlenen cinayetin vahametini, onların ilahi katındaki yüce konumları üzerinden vurgular."}]},{"word":"ٱلْقِسْطِ","root":"ق س ط","rootLatin":"k-s-t","meaning":"Adalet, hakkaniyet ve dengeyi ifade eden bir kavramdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kıst' kelimesinin 'adaletle hükmetmek, hakkı yerine getirmek' anlamına geldiğini belirtir. Ayette 'yâ'murûne bi'l-kıst' ifadesi, insanlara adaleti emreden, hak ve hukukun tesisini savunan kişileri ifade eder. Onları öldürmek, sadece bir cana kıymak değil, aynı zamanda toplumsal düzenin ve adaletin temelini sarsmaktır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'kıst'ın Kur'an'da genellikle 'adalet' ve 'hakkaniyet' anlamında kullanıldığını, 'kıst' ile emretmenin ise insanları doğruya, hakka ve dengeye çağırmak olduğunu ifade eder. Ayetteki bağlamda, adaleti savunanların öldürülmesi, ilahi düzenin ve ahlaki değerlerin çiğnenmesi olarak sunulur."}]},{"word":"عَذَابٍ","root":"ع ذ ب","rootLatin":"ʿ-dh-b","meaning":"Acı veren, eziyetli bir ceza veya azap.","sources":[{"author":"Ebû'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'azâb'ın, bir şeyi engellemek, alıkoymak ve acı vermek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'azâbin elîm' ifadesi, inkârcıların ve katillerin ahirette karşılaşacakları şiddetli ve elem verici cezayı ifade eder. Bu, işledikleri büyük günahların doğal bir sonucudur."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'azâb'ın, bir şeyi tatlılıktan uzaklaştırmak ve acı vermek olduğunu ifade eder. Ayetteki 'azâbin elîm' (elem verici azap) ifadesi, bu cezanın sadece fiziksel değil, aynı zamanda ruhsal bir acı ve ızdırap içereceğini, tatlılıktan tamamen uzak olduğunu vurgular."}]},{"word":"أَلِيمٍ","root":"أ ل م","rootLatin":"ʾ-l-m","meaning":"Acı veren, elem verici, şiddetli.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'elem' kelimesinin 'acı' anlamına geldiğini ve 'elîm'in ise 'çok acı veren' sıfatı olduğunu belirtir. Ayette 'azâbin elîm' terkibi, verilecek olan azabın sıradan bir acı değil, şiddetli, dayanılmaz ve sürekli bir elem olduğunu vurgular. Bu, işlenen suçların büyüklüğüne işaret eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'elîm' sıfatının Kur'an'da genellikle 'azâb' kelimesiyle birlikte kullanılarak cezanın şiddetini ve acı vericiliğini pekiştirdiğini ifade eder. Bu ayette de 'elîm' kelimesi, Allah'ın ayetlerini inkâr edenlere ve masum canlara kıyanlara verilecek cezanın niteliğini belirginleştirir."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *3/21-22*
- **Kelime-i Sâlihiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *3/21*
- **Kelime-i Sâlihiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *3/21*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *3/21-22*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *3/21-22*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *3/21-22*
- **TB. Kelime-i Sâlihiyye & Şuaybiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Âl-i İmran, 3/21*
- **TB. Kelime-i Sâlihiyye & Şuaybiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Âl-i İmran, 3/21*
- **TB. Kelime-i Sâlihiyye & Şuaybiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/21*
- **Kelime-i Sâlihiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *3/21*
- **Kelime-i Sâlihiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *3/21*
- **TB. Kelime-i Sâlihiyye & Şuaybiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/21*