# Âl-i İmrân Sûresi, 55. Âyet (3:55)

> إِذْ قَالَ ٱللَّهُ يَـٰعِيسَىٰٓ إِنِّى مُتَوَفِّيكَ وَرَافِعُكَ إِلَىَّ وَمُطَهِّرُكَ مِنَ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ وَجَاعِلُ ٱلَّذِينَ ٱتَّبَعُوكَ فَوْقَ ٱلَّذِينَ كَفَرُوٓا۟ إِلَىٰ يَوْمِ ٱلْقِيَـٰمَةِ ۖ ثُمَّ إِلَىَّ مَرْجِعُكُمْ فَأَحْكُمُ بَيْنَكُمْ فِيمَا كُنتُمْ فِيهِ تَخْتَلِفُونَ

*İż kâla(A)llâhu yâ ‘îsâ innî muteveffîke verâfi'uke ileyye vemutahhiruke mine-lleżîne keferû vecâ'ilu-lleżîne-ttebe'ûke fevka-lleżîne keferû ilâ yevmi-lkiyâme(ti)(s) śümme ileyye merci'ukum feahkumu beynekum fîmâ kuntum fîhi taḣtelifûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Hani Allah şöyle buyurmuştu: "Ey İsa! Şüphesiz, senin hayatına ben son vereceğim. Seni kendime yükselteceğim. Seni inkar edenlerden kurtararak temizleyeceğim ve sana uyanları kıyamete kadar küfre sapanların üstünde tutacağım. Sonra dönüşünüz yalnızca banadır. Ayrılığa düştüğünüz şeyler hakkında aranızda ben hükmedeceğim."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/3/55

---

## Tefsir

{"topics":["kissa-isa-meryem","kiyamet","ahiret-mukafat","musrikler"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Hz. İsa'nın akıbeti ve ona inananlarla inanmayanların durumu hakkında ilahi bir beyanı içermektedir. Özellikle 'teveffî', 'ref'' ve 'tathîr' kavramları, ayetin temel mesajını oluşturan önemli dilbilimsel ve teolojik derinliklere sahiptir.","keyConcepts":[{"word":"مُتَوَفِّيكَ","root":"و ف ي","rootLatin":"v-f-y","meaning":"Allah'ın Hz. İsa'yı eceline erdirme, ruhunu alma veya vefat ettirme eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'teveffî' kelimesinin asıl anlamının 'bir şeyi tam olarak almak, eksiksiz elde etmek' olduğunu belirtir. Ayetteki 'müteveffîke' ifadesi, Allah'ın Hz. İsa'nın ruhunu tam olarak alması, yani vefat ettirmesi veya uykuya daldırması şeklinde yorumlanmıştır. Bu, bedenin değil, ruhun alınmasıdır ve 'uyku' ile de ilişkilendirilir, zira uyku 'küçük ölüm'dür. (el-Müfredât, s. 858)"},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'müteveffîke' ifadesini 'seni öldüreceğim' veya 'seni uyutacağım' şeklinde mecazi olarak açıklar. Ona göre bu ifade, Allah'ın Hz. İsa'yı yeryüzünden alıp kendi katına yükseltmeden önce bir tür 'tamamlama' veya 'sonlandırma' eylemini ifade eder. (Mecâzü'l-Kur'ân, c. 1, s. 97)"},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'vefâ' kökünden türeyen 'teveffî' kavramının Kur'an'da genellikle 'ölüm' anlamında kullanıldığını, ancak bazen 'uyku' için de kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki kullanımı, Hz. İsa'nın bedeninin değil, ruhunun alınması veya bir tür 'tamamlama' eylemi olarak anlaşılmalıdır. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 220)"}]},{"word":"وَرَافِعُكَ","root":"ر ف ع","rootLatin":"r-f-'-","meaning":"Allah'ın Hz. İsa'yı kendi katına yükseltme eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'râfi'uke' kelimesini 'seni göğe yükselteceğim' veya 'seni kendi katıma çıkaracağım' şeklinde açıklar. Bu yükseltme, hem mekânsal hem de manevi bir yüceltmeyi ifade eder. (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân, s. 110)"},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ref'' kelimesinin 'bir şeyi aşağıdan yukarıya doğru kaldırmak' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'râfi'uke ilayya' ifadesi, Hz. İsa'nın Allah katına, yani yüce bir makama yükseltilmesini ifade eder. Bu, sadece bedensel bir yükseliş değil, aynı zamanda şan ve mertebe olarak da bir yüceltmedir. (el-Müfredât, s. 350)"},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"el-Kefevî, 'ref''in hem cismani hem de manevi yükselişi kapsadığını belirtir. Hz. İsa'nın 'ref''i, onun Allah katında yüceltilmesi ve düşmanlarının şerrinden korunması anlamını taşır. (el-Külliyyât, s. 476)"}]},{"word":"وَمُطَهِّرُكَ","root":"ط ه ر","rootLatin":"t-h-r","meaning":"Allah'ın Hz. İsa'yı inkarcıların şerrinden ve onların kirli inançlarından arındırma, temizleme eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"es-Sicistânî, 'mutahhiruke' kelimesini 'seni inkarcıların pisliklerinden ve onların sana isnat ettikleri iftiralardan temizleyeceğim' şeklinde açıklar. Bu, hem manevi bir arınma hem de inkarcıların kötü niyetlerinden korunma anlamını taşır. (Nüzhetü'l-Kulûb, s. 345)"},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'tathîr'in 'kir ve pislikten arındırmak' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'mutahhiruke mine'l-lezîne keferû' ifadesi, Hz. İsa'nın inkarcıların şerrinden, onların iftiralarından ve yanlış inançlarından uzak tutularak manevi olarak temizlenmesini ifade eder. (Basâiru Zevi't-Temyîz, c. 3, s. 420)"},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'tathîr' kavramının Kur'an'da hem maddi hem de manevi temizliği ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki kullanımı, Hz. İsa'nın inkarcıların kötü etkilerinden, onların şirk ve küfürlerinden arındırılması, yani onların pisliklerinden uzak tutulması anlamındadır. (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi, s. 310)"}]},{"word":"كَفَرُوا۟","root":"ك ف ر","rootLatin":"k-f-r","meaning":"Allah'ın birliğini, peygamberliğini veya ayetlerini inkar eden, gerçeği örten kimseleri ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'küfr' kelimesinin asıl anlamının 'bir şeyi örtmek' olduğunu belirtir. Bu, nimeti örtmek (nankörlük) veya gerçeği örtmek (inkar) şeklinde tezahür eder. Ayetteki 'kefarû' ifadesi, Hz. İsa'nın peygamberliğini ve Allah'ın birliğini inkar edenleri, yani gerçeği örtenleri ifade eder. (el-Müfredât, s. 715)"},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'küfr'ün Kur'an'daki temel anlamının 'Allah'ın lütfunu ve nimetini inkar etmek, nankörlük etmek' olduğunu vurgular. Bu, aynı zamanda Allah'ın mesajını ve peygamberini reddetmek anlamına da gelir. Ayetteki 'kefarû' ifadesi, Hz. İsa'ya inanmayan, onun getirdiği hakikati reddeden toplulukları işaret eder. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 120)"},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'küfr'ün 'imanın zıddı' olduğunu ve 'hakkı örtmek' manasına geldiğini belirtir. Ayetteki 'kefarû' ifadesi, Hz. İsa'nın davetini ve mucizelerini görmelerine rağmen onu reddeden, gerçeği bile bile inkar eden kimseleri tanımlar. (Umdetü'l-Huffâz, c. 3, s. 245)"}]},{"word":"تَخْتَلِفُونَ","root":"خ ل ف","rootLatin":"h-l-f","meaning":"İnsanların bir konuda anlaşmazlığa düşmesi, farklı görüşlere sahip olması veya ihtilaf etmesi durumunu ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ihtilaf' kelimesinin 'bir şeyin zıddına gitmek, farklılaşmak' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'fîmâ kuntum fîhi tahtelifûn' ifadesi, insanların Hz. İsa hakkında veya dinî konularda düştükleri anlaşmazlıkları, farklı görüşleri ve ayrılıkları ifade eder. (el-Müfredât, s. 290)"},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"el-Kefevî, 'ihtilaf'ın 'iki şeyin birbirine zıt olması' veya 'bir konuda farklı görüşlere sahip olmak' olduğunu açıklar. Bu ayetteki kullanım, Hz. İsa'nın kimliği, konumu ve misyonu hakkında insanlar arasında ortaya çıkan derin görüş ayrılıklarını ve çekişmeleri vurgular. (el-Külliyyât, s. 125)"},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'ihtilaf'ın Kur'an'da genellikle 'hakikatten sapma, doğru yoldan ayrılma' anlamında da kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'tahtelifûn' ifadesi, sadece görüş ayrılıklarını değil, aynı zamanda bu ayrılıkların getirdiği sapmaları ve yanlış inançları da kapsar. (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi, s. 180)"}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"İż"},{"position":2,"translit":"kâla"},{"position":3,"translit":"(A)llâhu"},{"position":4,"translit":"yâ ‘îsâ"},{"position":5,"translit":"innî"},{"position":6,"translit":"muteveffîke"},{"position":7,"translit":"verâfi'uke"},{"position":8,"translit":"ileyye"},{"position":9,"translit":"vemutahhiruke"},{"position":10,"translit":"mine"},{"position":11,"translit":"lleżîne"},{"position":12,"translit":"keferû"},{"position":13,"translit":"vecâ'ilu"},{"position":14,"translit":"lleżîne"},{"position":15,"translit":"ttebe'ûke"},{"position":16,"translit":"fevka"},{"position":17,"translit":"lleżîne"},{"position":18,"translit":"keferû"},{"position":19,"translit":"ilâ"},{"position":20,"translit":"yevmi"},{"position":21,"translit":"lkiyâme(ti)(s)"},{"position":22,"translit":"śümme"},{"position":23,"translit":"ileyye"},{"position":24,"translit":"merci'ukum"},{"position":25,"translit":"feahkumu"},{"position":26,"translit":"beynekum"},{"position":27,"translit":"fîmâ"},{"position":28,"translit":"kuntum"},{"position":29,"translit":"fîhi"},{"position":30,"translit":"taḣtelifûn(e)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"إِذْ","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"zaman","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Zaman zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":2,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":3,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّهُ","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Allah","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"},{"position":4,"surface":"يَـٰعِيسَىٰٓ","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Nidâ harfi olduğu için mebnî","gloss":"Ey"},{"position":4,"surface":"عِيسَىٰٓ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عِيسَىٰ","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Münâdâ olduğu için mebnî","gloss":"İsa"},{"position":5,"surface":"إِنِّى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Tevkîd","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"Şüphesiz ben"},{"position":5,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mahallen mansûb","gloss":"ben","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Nâsih harfin ismi"},{"position":6,"surface":"مُتَوَفِّيكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"و-ف-ي","rootLatin":"w-f-y","lemma":"مُتَوَفٍّ","form":"Tefa''ul","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"İnne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"seni vefat ettirecek olan","irabMarker":"takdîrî damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin haberi","izafet":"Muzâf"},{"position":6,"surface":"كَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i fâilin mef'ûlü olduğu için mahallen mansûb","gloss":"seni","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":7,"surface":"وَرَافِعُكَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":7,"surface":"رَافِعُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ر-ف-ع","rootLatin":"r-f-ʿ","lemma":"رَافِع","form":"Mücerred","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için merfû","gloss":"yükseltecek olan","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Ma'tûf","izafet":"Muzâf"},{"position":7,"surface":"كَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i fâilin mef'ûlü olduğu için mahallen mansûb","gloss":"seni","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":8,"surface":"إِلَىَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":8,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"bana","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":9,"surface":"وَمُطَهِّرُكَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":9,"surface":"مُطَهِّرُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ط-ه-ر","rootLatin":"ṭ-h-r","lemma":"مُطَهِّر","form":"Tef'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için merfû","gloss":"temizleyecek olan","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Ma'tûf","izafet":"Muzâf"},{"position":9,"surface":"كَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i fâilin mef'ûlü olduğu için mahallen mansûb","gloss":"seni","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":10,"surface":"مِنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":11,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"o kimseler ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":12,"surface":"كَفَرُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-ف-ر","rootLatin":"k-f-r","lemma":"كَفَرَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"inkar ettiler","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":13,"surface":"وَجَاعِلُ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":13,"surface":"جَاعِلُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ج-ع-ل","rootLatin":"j-ʿ-l","lemma":"جَاعِل","form":"Mücerred","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için merfû","gloss":"kılacak olan","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Ma'tûf","izafet":"Muzâf"},{"position":14,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i fâilin mef'ûlü olduğu için mahallen mansûb","gloss":"o kimseler ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":15,"surface":"ٱتَّبَعُوكَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ت-ب-ع","rootLatin":"t-b-ʿ","lemma":"اِتَّبَعَ","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"sana uydular","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":15,"surface":"كَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"sana","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":16,"surface":"فَوْقَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekân","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَوْقَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"üstünde","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mekân zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":17,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"o kimseler ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":18,"surface":"كَفَرُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-ف-ر","rootLatin":"k-f-r","lemma":"كَفَرَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"inkar ettiler","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":19,"surface":"إِلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a kadar","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":20,"surface":"يَوْمِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ي-و-م","rootLatin":"y-w-m","lemma":"يَوْم","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"günü","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":21,"surface":"ٱلْقِيَـٰمَةِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قِيَامَة","form":"Fi'âle","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"kıyamet","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":22,"surface":"ثُمَّ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ثُمَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"sonra","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":23,"surface":"إِلَىَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":23,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"bana","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":24,"surface":"مَرْجِعُكُمْ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mekân","root":"ر-ج-ع","rootLatin":"r-j-ʿ","lemma":"مَرْجِع","form":"Mef'il","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"dönüşünüz","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mübteda","izafet":"Muzâf"},{"position":24,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"sizin","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":25,"surface":"فَأَحْكُمُ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"o halde","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":25,"surface":"أَحْكُمُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ح-ك-م","rootLatin":"ḥ-k-m","lemma":"حَكَمَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"hükmederim","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":26,"surface":"بَيْنَكُمْ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekân","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بَيْنَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"aranızda"},{"position":26,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"sizin","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":27,"surface":"فِيمَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":27,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"şey","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":28,"surface":"كُنتُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî Nakıs","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idiniz","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":29,"surface":"فِيهِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":29,"surface":"هِ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"o","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":30,"surface":"تَخْتَلِفُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"خ-ل-ف","rootLatin":"kh-l-f","lemma":"اِخْتَلَفَ","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"ihtilaf ediyordunuz","irabMarker":"nûn ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/55*
- **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/55*
- **İsrâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/55*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/55*
- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/55*
- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/55*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/55*
- **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/55*
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/55*
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/55*
- **İsrâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/55*
- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/55*