# Âl-i İmrân Sûresi, 92. Âyet (3:92)

> لَن تَنَالُوا۟ ٱلْبِرَّ حَتَّىٰ تُنفِقُوا۟ مِمَّا تُحِبُّونَ ۚ وَمَا تُنفِقُوا۟ مِن شَىْءٍ فَإِنَّ ٱللَّهَ بِهِۦ عَلِيمٌ

*Len tenâlû-lbirra hattâ tunfikû mimmâ tuhibbûn(e)(c) vemâ tunfikû min şey-in fe-inna(A)llâhe bihi ‘alîm(un)*

**Meal (Diyanet):** Sevdiğiniz şeylerden Allah yolunda harcamadıkça iyiliğe asla erişemezsiniz. Her ne harcarsanız Allah onu bilir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/3/92

---

## Tefsir

{"topics":["zekat-infak","ihlas","takva","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"لَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Muzari fiili nasb eden edat","gloss":"asla"},{"position":2,"surface":"تَنَالُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-و-ل","rootLatin":"n-w-l","lemma":"نَالَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"لَن edatı ile nasb olduğu için mansûb","gloss":"erişirsiniz"},{"position":3,"surface":"ٱلْبِرَّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ر-ر","rootLatin":"b-r-r","lemma":"بِرّ","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"تَنَالُوا fiilinin mef'ûlün bih'i olduğu için mansûb","gloss":"iyiliğe"},{"position":4,"surface":"حَتَّىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"حَتَّى","form":"-","features":{},"irabReason":"Muzari fiili nasb eden edat","gloss":"e kadar"},{"position":5,"surface":"تُنفِقُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ف-ق","rootLatin":"n-f-q","lemma":"أَنفَقَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"حَتَّى edatı ile nasb olduğu için mansûb","gloss":"sarfedersiniz"},{"position":6,"surface":"مِمَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"-den"},{"position":6,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"مِن harf-i cerinden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"şey"},{"position":7,"surface":"تُحِبُّونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ح-ب-ب","rootLatin":"h-b-b","lemma":"أَحَبَّ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"seversiniz"},{"position":8,"surface":"وَمَا","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":8,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî","state":"Nekre"},"irabReason":"Şart edatı olduğu için mebnî","gloss":"her ne"},{"position":9,"surface":"تُنفِقُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ف-ق","rootLatin":"n-f-q","lemma":"أَنفَقَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Şart fiili olduğu için meczûm","gloss":"sarfedersiniz"},{"position":10,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den"},{"position":11,"surface":"شَىْءٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ش-ي-ء","rootLatin":"sh-y-hamza","lemma":"شَيْء","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"مِن harf-i cerinden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bir şey"},{"position":12,"surface":"فَإِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Cevap Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"o zaman"},{"position":12,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"İsim cümlesini nasb eden edat","gloss":"şüphesiz"},{"position":13,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"إِنَّ edatının ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah"},{"position":14,"surface":"بِهِۦ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":14,"surface":"هِۦ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onu"},{"position":15,"surface":"عَلِيمٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"عَلِيم","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"إِنَّ edatının haberi olduğu için merfû","gloss":"bilendir"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, 'birr' kavramının elde edilmesinin, sevilen şeylerden infak etme eylemiyle doğrudan ilişkili olduğunu vurgulamaktadır. Dilbilimsel olarak, 'birr'in kapsamlı iyilik anlamı ve 'infak'ın gönüllü harcama boyutu öne çıkmaktadır.","keyConcepts":[{"word":"تَنَالُوا۟","root":"ن و ل","rootLatin":"n-v-l","meaning":"Ulaşmak, elde etmek, nail olmak anlamındadır ve burada bir şeye erişme eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"N-v-l kökünden türeyen 'neyl', bir şeye ulaşmak, onu elde etmek demektir. Ayetteki 'len tenâlû' ifadesi, 'birr'e ancak belirli bir şart yerine getirildiğinde ulaşılabileceğini, aksi takdirde erişilemeyeceğini kesin bir dille belirtir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'neyl' kelimesini 'idrak' ve 'vüsûl' (ulaşma) anlamlarında kullanır. Ayetteki bağlamda, 'birr'in ancak 'infak' yoluyla idrak edilebilecek, yani gerçek anlamda elde edilebilecek bir mertebe olduğunu ifade eder."}]},{"word":"ٱلْبِرَّ","root":"ب ر ر","rootLatin":"b-r-r","meaning":"Kapsamlı iyilik, hayır, itaat ve takva gibi geniş anlamları içeren bir kavramdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'birr'i geniş kapsamlı bir iyilik olarak tanımlar; hem sözde hem fiildeki iyiliği, itaati ve takvayı içerir. Bu ayette 'birr', Allah'ın rızasını kazandıracak en üst düzey iyilik ve hayır işlerini ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'birr'in 'sıdk' (doğruluk) ve 'hayr' (iyilik) anlamlarını vurgular. Ayetteki 'birr', sadece maddi bir yardımı değil, aynı zamanda kalpten gelen bir samimiyetle yapılan her türlü hayrı ve Allah'a itaati kapsayan bir erdemdir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'birr'i Kur'an'ın temel ahlaki kavramlarından biri olarak ele alır ve onu 'takva' ile yakından ilişkilendirir. Ona göre 'birr', Allah'a karşı sorumluluk bilinciyle yapılan her türlü doğru ve iyi eylemi ifade eder. Bu ayette, 'birr'in zirvesine ulaşmanın yolu olarak 'infak' gösterilir."}]},{"word":"تُنفِقُوا۟","root":"ن ف ق","rootLatin":"n-f-q","meaning":"Harcamak, sarf etmek, özellikle Allah yolunda maldan vermek anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'infak'ı malı tüketmek, harcamak olarak açıklar. Ancak Kur'an bağlamında bu, genellikle Allah yolunda, hayır işlerinde harcamayı ifade eder. Ayetteki 'tünfikû', sevilen şeylerden gönüllü olarak harcama eylemini vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'infak'ın 'malın elden çıkması' anlamına geldiğini belirtir. Ancak dini terminolojide, bu harcamanın Allah rızası için yapılması gerektiğini ekler. Ayetteki 'tünfikû', 'birr'e ulaşmanın anahtarı olarak, sevilen şeylerden yapılan fedakarlığı işaret eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'infak'ın sadece maddi harcamayı değil, aynı zamanda zaman, bilgi gibi manevi değerleri de kapsayabileceğini belirtir. Bu ayetteki 'tünfikû', kişinin en çok değer verdiği şeylerden vazgeçerek yaptığı harcamayı, yani gerçek bir fedakarlığı ifade eder."}]},{"word":"تُحِبُّونَ","root":"ح ب ب","rootLatin":"h-b-b","meaning":"Sevmek, hoşlanmak, bir şeye karşı arzu duymak anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'hubb'u kalbin bir şeye meyletmesi ve onu istemesi olarak açıklar. Ayetteki 'tuhıbbûne', kişinin malından en çok sevdiği, değer verdiği şeyleri infak etmesinin önemini vurgular, zira bu, gerçek fedakarlığın göstergesidir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'hubb'un 'meveddet' ve 'iştiyak' gibi anlamlara geldiğini belirtir. Ayetteki 'mimmâ tuhıbbûne' ifadesi, infakın sadece bir görev olmaktan öte, kişinin en değerli varlıklarından, yani kalben bağlı olduğu şeylerden vazgeçme iradesini gösterir."}]},{"word":"عَلِيمٌ","root":"ع ل م","rootLatin":"a-l-m","meaning":"Her şeyi bilen, ilim sahibi olan anlamında Allah'ın sıfatıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ilm'i bir şeyi olduğu gibi idrak etmek olarak tanımlar. 'Alîm' ise Allah'ın her şeyi kuşatan, gizli açık her şeyi bilen sıfatıdır. Ayetteki 'Allahü bihi alîm', yapılan infakın miktarından ziyade niyetini ve mahiyetini Allah'ın tam olarak bildiğini vurgular."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'alîm' sıfatının Allah'ın her şeyi eksiksiz ve kusursuz bir şekilde bildiğini ifade ettiğini belirtir. Bu ayette, Allah'ın infak edilen her şeyi, en küçük ayrıntısına kadar bildiği ve buna göre karşılık vereceği mesajı verilir."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mutaffifîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/92*
- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/92*
- **Bürûc Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/92*
- **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/92*
- **İnsan Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/92*
- **Lokmân Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/92*
- **Duhân Sûresi** · *3/92*
- **İzmir İrfan Sohbetleri CD 1 (1998-2000)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/92*
- **Hadîd Sûresi** · *3/92*
- **Kamer Sûresi** · *3/92*
- **İzmir İrfan Sohbetleri CD 1 (1998-2000)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/92*
- **İnsan Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *3/92*
