# Rûm Sûresi, 24. Âyet (30:24)

> وَمِنْ ءَايَـٰتِهِۦ يُرِيكُمُ ٱلْبَرْقَ خَوْفًا وَطَمَعًا وَيُنَزِّلُ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءً فَيُحْىِۦ بِهِ ٱلْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَآ ۚ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَـٰتٍ لِّقَوْمٍ يَعْقِلُونَ

*Vemin âyâtihi yurîkumu-lberka ḣavfen vetame'an veyunezzilu mine-ssemâ-i mâen feyuhyî bihi-l-arda ba'de mevtihâ(c) inne fî żâlike leâyâtin likavmin ya'kilûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Korku ve ümit kaynağı olarak şimşeği size göstermesi, gökten yağmur indirip onunla yeryüzünü ölümünden sonra diriltmesi, O'nun (varlığının ve kudretinin) delillerindendir. Şüphesiz bunda aklını kullanan bir toplum için elbette ibretler vardır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/30/24

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Allah'ın kudretini ve birliğini gösteren delilleri, özellikle şimşek ve yağmurun tabiat üzerindeki etkileri üzerinden anlatmaktadır. Kelimelerin semantik derinliği, korku ve ümit gibi zıt duyguların bir arada sunulmasıyla Allah'ın hem celal hem de cemal sıfatlarına işaret etmektedir.","keyConcepts":[{"word":"ءَايَـٰتِهِۦ","root":"أ ي ي","rootLatin":"e-y-y","meaning":"Allah'ın varlığına, kudretine ve birliğine işaret eden deliller, alametler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Âyet, açık alamet ve nişan demektir. Kur'an'da Allah'ın varlığına delalet eden her şeye âyet denilmiştir. Bu ayetteki kullanımıyla, şimşek ve yağmurun tabiat üzerindeki etkileri, Allah'ın kudretinin somut delilleri olarak sunulmaktadır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Âyet, 'alamet' ve 'işaret' anlamlarına gelir. Burada 'âyâtihî' ifadesi, Allah'ın kudretinin ve yaratıcılığının açık göstergeleri olan doğa olaylarına işaret etmektedir. Şimşek ve yağmur, O'nun varlığının ve gücünün somut delilleridir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'âyet' kavramı, sadece bir işaret veya delil olmanın ötesinde, Allah'ın varlığını ve kudretini idrak etmeye yönelik bir çağrıdır. Bu ayetteki 'âyâtihî', insanı düşünmeye ve Allah'ın azametini kavramaya sevk eden kozmik fenomenlerdir."}]},{"word":"ٱلْبَرْقَ","root":"ب ر ق","rootLatin":"b-r-q","meaning":"Gökyüzünde aniden beliren ışık, şimşek.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Berq, bulutlardan çıkan ışıktır. Bu ayette 'yurîkumü'l-berqa' ifadesi, Allah'ın insanlara şimşeği göstermesini, hem korku (felaket ihtimali) hem de ümit (yağmur beklentisi) uyandıran bir olay olarak sunmaktadır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Berq, bulutlardan çıkan parıltıdır. Ayetteki bağlamda, şimşek, Allah'ın kudretinin bir tezahürü olarak, insanlarda hem bir endişe (zarar verme potansiyeli) hem de bir beklenti (yağmur getirme potansiyeli) uyandıran bir doğa olayıdır."}]},{"word":"خَوْفًا","root":"خ و ف","rootLatin":"h-v-f","meaning":"Bir şeyden dolayı duyulan endişe, korku.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Havf, bir şeyin sonucundan duyulan endişe ve korkudur. Bu ayette şimşeğin 'korku' vermesi, onun yıkıcı gücüne veya beraberinde getirebileceği olumsuzluklara (fırtına, sel vb.) işaret ederken, aynı zamanda Allah'ın azametini hatırlatır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Havf, nefsin hoşlanmadığı bir şeyin vuku bulmasından dolayı duyduğu rahatsızlıktır. Ayetteki 'havfen', şimşeğin insanlarda uyandırdığı doğal bir tepki olup, onun potansiyel tehlikelerine karşı bir uyarı niteliğindedir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'havf' kavramı, sadece fiziksel bir korku değil, aynı zamanda Allah'ın azametine ve kudretine karşı duyulan saygılı bir ürpertiyi de ifade eder. Şimşek, bu bağlamda, Allah'ın gücünün bir göstergesi olarak hem fiziksel hem de metafiziksel bir korku uyandırır."}]},{"word":"وَطَمَعًا","root":"ط م ع","rootLatin":"t-m-'-","meaning":"Bir şeye karşı duyulan arzu, ümit ve beklenti.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Tama', bir şeye şiddetle arzu duymak ve onu elde etmeyi ümit etmektir. Ayette şimşeğin 'ümit' vermesi, onun yağmurun habercisi olması ve yağmurun da kurak topraklara hayat vermesi beklentisiyle ilişkilidir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Tama', kalbin bir şeye yönelmesi ve onu elde etmeyi arzulamasıdır. Burada şimşek, yağmurun ve dolayısıyla bereketin müjdecisi olarak, insanlarda toprağın canlanması ve mahsullerin yetişmesi yönünde bir 'ümit' uyandırmaktadır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Tama' kelimesi, Kur'an'da genellikle olumlu bir beklenti ve arzu anlamında kullanılır. Bu ayette, şimşeğin ardından gelecek yağmurun getireceği hayat ve bereket beklentisi, insanlarda bir 'ümit' duygusu oluşturur."}]},{"word":"فَيُحْىِۦ","root":"ح ي ي","rootLatin":"h-y-y","meaning":"Canlandırmak, diriltmek, hayat vermek.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İhyâ, ölüye hayat vermektir. Ayette 'feyuhyî bihi'l-arda ba'de mevtihâ' ifadesi, yağmurun ölü toprağı diriltmesini, Allah'ın kudretinin ve yeniden yaratma gücünün bir delili olarak sunmaktadır. Bu, aynı zamanda ahiret dirilişine de bir işarettir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İhyâ, bir şeye hayat vermektir. Kur'an'da hem maddi (toprağı diriltmek) hem de manevi (kalpleri diriltmek) anlamlarda kullanılır. Bu ayetteki kullanımı, yağmurun kurak toprağa hayat vererek onu yeşertmesini ifade eder ki bu, Allah'ın mutlak diriltme gücünün bir göstergesidir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"İhyâ, bir şeyi yokluktan varlığa çıkarmak veya ölü halden canlı hale getirmektir. Ayetteki 'feyuhyî', yağmurun cansız toprağı bitkilerle donatarak ona yeniden hayat vermesini anlatır. Bu, Allah'ın ölümden sonra diriltme kudretinin bir misalidir."}]},{"word":"يَعْقِلُونَ","root":"ع ق ل","rootLatin":"'-q-l","meaning":"Akletmek, düşünmek, idrak etmek, anlamak.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Akl, bir şeyi bağlamak ve kavramak demektir. 'Ya'qilûn' ise, olaylar üzerinde düşünerek hakikati idrak eden, akıllarını kullanan kimseler anlamına gelir. Bu ayette, Allah'ın ayetleri üzerinde düşünen ve onlardan ders çıkaran insanlar kastedilmektedir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Akl, eşyanın hakikatini idrak etme gücüdür. 'Ya'qilûn' ifadesi, Allah'ın yarattığı bu mucizelerden (şimşek, yağmur, toprağın dirilmesi) ders çıkarıp, Allah'ın varlığını ve kudretini anlayan, düşünen insanları tanımlar."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'akl' kavramı, sadece entelektüel bir yetenek değil, aynı zamanda doğruyu yanlıştan ayırma, Allah'ın ayetlerini anlama ve buna göre hareket etme kapasitesidir. 'Ya'qilûn', bu ayette, Allah'ın evrendeki işaretlerini görüp onlardan ibret alan, derinlemesine düşünen insanları ifade eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["tabiat-ayetleri","yaratilis","rizik","tevhid"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"مِنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den, -dan"},{"position":2,"surface":"ءَايَـٰتِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ء-ي-ي","rootLatin":"a-y-y","lemma":"آيَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ayetleri, delilleri"},{"position":2,"surface":"هِۦ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"O'nun"},{"position":3,"surface":"يُرِيكُمُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-ء-ي","rootLatin":"r-'-y","lemma":"أَرَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"size gösteriyor"},{"position":3,"surface":"كُمُ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"size"},{"position":4,"surface":"ٱلْبَرْقَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ر-ق","rootLatin":"b-r-q","lemma":"بَرْق","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"şimşeği"},{"position":5,"surface":"خَوْفًۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"خ-و-ف","rootLatin":"ḫ-w-f","lemma":"خَوْف","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün lieclih olduğu için mansûb","gloss":"korkuyla"},{"position":6,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"طَمَعًۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ط-م-ع","rootLatin":"ṭ-m-ʿ","lemma":"طَمَع","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki mansûb isme atfedildiği için mansûb","gloss":"ümit"},{"position":7,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":7,"surface":"يُنَزِّلُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ز-ل","rootLatin":"n-z-l","lemma":"نَزَّلَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"indiriyor"},{"position":8,"surface":"مِنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den, -dan"},{"position":9,"surface":"ٱلسَّمَآءِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-م-و","rootLatin":"s-m-w","lemma":"سَمَاء","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"gökten"},{"position":10,"surface":"مَآءًۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-و-ه","rootLatin":"m-w-h","lemma":"مَاء","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"su"},{"position":11,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"böylece"},{"position":11,"surface":"يُحْىِۦ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ح-ي-ي","rootLatin":"ḥ-y-y","lemma":"أَحْيَا","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"diriltiyor"},{"position":12,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":12,"surface":"هِ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onunla"},{"position":13,"surface":"ٱلْأَرْضَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ر-ض","rootLatin":"a-r-ḍ","lemma":"أَرْض","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"yeryüzünü"},{"position":14,"surface":"بَعْدَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ب-ع-د","rootLatin":"b-ʿ-d","lemma":"بَعْد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"sonra"},{"position":15,"surface":"مَوْتِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"م-و-ت","rootLatin":"m-w-t","lemma":"مَوْت","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"ölümünden"},{"position":15,"surface":"هَآ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":16,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"şüphesiz"},{"position":17,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":18,"surface":"ذَٰلِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bunda"},{"position":19,"surface":"لَـَٔايَـٰتٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ء-ي-ي","rootLatin":"a-y-y","lemma":"آيَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"elbette ayetler vardır"},{"position":20,"surface":"لِّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"için"},{"position":20,"surface":"قَوْمٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bir kavim için"},{"position":21,"surface":"يَعْقِلُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ق-ل","rootLatin":"ʿ-q-l","lemma":"عَقَلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"akledenler"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Rûm Sûresi** · *30/24*
- **Rûm Sûresi** · *30/24*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *30/24*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *30/24*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *30/24*
- **Rûm Sûresi** · *30/24*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *30/24*
- **Rûm Sûresi** · *30/24*
- **Rûm Sûresi** · *30/24*
- **Rûm Sûresi** · *30/24*
