# Rûm Sûresi, 5. Âyet (30:5)

> بِنَصْرِ ٱللَّهِ ۚ يَنصُرُ مَن يَشَآءُ ۖ وَهُوَ ٱلْعَزِيزُ ٱلرَّحِيمُ

*Binasri(A)llâh(i)(c) yensuru men yeşâ(u)(s) vehuve-l'azîzu-rrahîm(u)*

**Meal (Diyanet):** (2-5) Rumlar, yakın bir yerde yenilgiye uğratıldılar. Onlar yenilgilerinden sonra birkaç yıl içinde galip geleceklerdir. Önce de, sonra da emir Allah'ındır. O gün Allah'ın (Rumlara) zafer vermesiyle mü'minler sevinecektir. Allah, dilediğine yardım eder. O, mutlak güç sahibidir, çok merhametlidir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/30/5

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Rûm Suresi'nin 5. ayeti, Allah'ın yardımı, zafer bahşetmesi, O'nun kudreti ve rahmeti gibi temel kavramlar etrafında şekillenmektedir. Ayet, gelecekteki bir zaferi müjdeleyerek inananlara umut vermekte ve Allah'ın iradesinin mutlaklığını vurgulamaktadır.","keyConcepts":[{"word":"بِنَصْرِ","root":"ن ص ر","rootLatin":"n-s-r","meaning":"Allah'ın birine yardım etmesi, destek vermesi ve zafere ulaştırmasıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Nasr (نصر), düşmana karşı yardım etmek ve desteklemek anlamına gelir. Ayetteki 'bi-nasri'l-Lâh' ifadesi, bu yardımın doğrudan Allah'tan geldiğini ve O'nun iradesiyle gerçekleştiğini belirtir. Bu, sadece maddi bir destek değil, aynı zamanda manevi bir güç ve zafer bahşetme anlamını taşır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Nasr (نصر), birine üstün gelmesi için yardım etmek demektir. Ayetteki kullanımı, Allah'ın müminlere düşmanlarına karşı zafer kazanmaları için verdiği ilahi desteği ifade eder. Bu, Rumların yenilgisinden sonraki zaferin Allah'ın yardımıyla gerçekleşeceğini vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Nasr kavramı, Kur'an'da genellikle Allah'ın müminlere düşmanlarına karşı verdiği ilahi yardımı ve zaferi ifade eder. Bu ayetteki 'bi-nasri'l-Lâh', Allah'ın mutlak gücünü ve iradesini gösteren bir eylem olarak karşımıza çıkar; yani zafer, insan çabasından ziyade ilahi bir takdirin sonucudur."}]},{"word":"يَنصُرُ","root":"ن ص ر","rootLatin":"n-s-r","meaning":"Allah'ın dilediği kimseye yardım etmesi ve onu zafere ulaştırması eylemidir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Yensuru (ينصر), fiil olarak 'yardım eder' anlamına gelir. Ayetteki 'yensuru men yeşâ'u' ifadesi, Allah'ın yardımının ve zafer bahşetmesinin O'nun mutlak iradesine bağlı olduğunu gösterir. Bu, belirli bir kişiye veya gruba değil, Allah'ın dilediği kimseye yönelik bir yardımdır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Nasr (نصر) kökünden türeyen yensuru (ينصر), Allah'ın bir kuluna düşmanına karşı galip gelmesi için destek vermesi ve onu muzaffer kılmasıdır. Bu ayette, Allah'ın dilediği kimseye yardım etme kudretini ve bu yardımın kesinliğini vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Yensuru fiili, Allah'ın aktif olarak yardım etme ve zafer verme eylemini ifade eder. Ayetteki bağlamda, bu fiil, Rumların gelecekteki zaferinin Allah'ın iradesiyle gerçekleşeceğini ve bu zaferin müminler için bir sevinç kaynağı olacağını belirtir."}]},{"word":"ٱلْعَزِيزُ","root":"ع ز ز","rootLatin":"a-z-z","meaning":"Allah'ın mutlak güç ve kudret sahibi, yenilmez ve üstün olması sıfatıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Azîz (عزيز), 'güçlü, yenilmez, üstün' anlamlarına gelir. Allah için kullanıldığında, O'nun mutlak kudretini, hiçbir şeye muhtaç olmadığını ve her şeye galip geldiğini ifade eder. Ayetteki 'Ve huve'l-Azîz' ifadesi, Allah'ın yardım etme ve zafer bahşetme gücünün sınırsız olduğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Azîz (عزيز), 'galip gelen, mağlup edilemeyen' demektir. Allah'ın Azîz olması, O'nun iradesinin her şeyin üzerinde olduğunu ve hiçbir gücün O'na karşı gelemeyeceğini gösterir. Bu bağlamda, Allah'ın dilediğine yardım etme ve zafer verme kudretinin kaynağı O'nun Azîz ismidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"El-Azîz, Kur'an'da Allah'ın en önemli sıfatlarından biridir ve O'nun mutlak gücünü, yenilmezliğini ve her şeye hakimiyetini ifade eder. Bu ayette, Allah'ın 'Azîz' olması, O'nun vaat ettiği zaferi gerçekleştirecek mutlak kudrete sahip olduğunu ve hiçbir engelin O'nu durduramayacağını pekiştirir."}]},{"word":"ٱلرَّحِيمُ","root":"ر ح م","rootLatin":"r-h-m","meaning":"Allah'ın kullarına karşı çok merhametli, şefkatli ve lütufkâr olması sıfatıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Rahîm (رحيم), 'çok merhametli' anlamına gelir ve Allah'ın kullarına karşı olan sürekli ve geniş kapsamlı rahmetini ifade eder. Ayetteki 'er-Rahîm' ifadesi, Allah'ın yardımının ve zafer bahşetmesinin sadece kudretinden değil, aynı zamanda kullarına olan merhametinden kaynaklandığını gösterir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Rahîm (رحيم), Allah'ın kullarına karşı olan özel ve sürekli rahmetini ifade eder. Bu ayette, Allah'ın Azîz olmasıyla birlikte Rahîm olması, O'nun kudretini merhametle birleştirdiğini, yani zaferi hak edenlere lütuf olarak verdiğini ve bu zaferin müminler için bir rahmet olduğunu belirtir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Er-Rahîm sıfatı, Allah'ın kullarına karşı olan şefkatini ve onlara iyilik etme arzusunu vurgular. Ayetteki 'el-Azîz er-Rahîm' kombinasyonu, Allah'ın hem güçlü hem de merhametli olduğunu, dolayısıyla müminlere verdiği zaferin O'nun kudretinin bir tezahürü olduğu kadar, onlara olan lütfunun da bir göstergesi olduğunu anlatır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["tevhid","esma-i-husna","kader","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ile","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":1,"surface":"نَصْرِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ن-ص-ر","rootLatin":"n-s-r","lemma":"نَصْر","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yardımı","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":2,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":3,"surface":"يَنصُرُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ص-ر","rootLatin":"n-s-r","lemma":"نَصَرَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"yardım eder","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":4,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"kimseye","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":5,"surface":"يَشَآءُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ش-ي-ا","rootLatin":"ş-y-a","lemma":"شَاءَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"dilediği","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":6,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":6,"surface":"هُوَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mahallen merfû","gloss":"O","binaDurumu":"Mebnî (munfasıl zamir)","gorev":"Mübteda"},{"position":7,"surface":"ٱلْعَزِيزُ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ع-ز-ز","rootLatin":"'-z-z","lemma":"عَزِيز","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"üstün/güçlü","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Haber"},{"position":8,"surface":"ٱلرَّحِيمُ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"رَحِيم","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"merhametli","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Haber"}]

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Binasri"},{"position":2,"translit":"(A)llâh(i)(c)"},{"position":3,"translit":" yensuru"},{"position":4,"translit":" men"},{"position":5,"translit":" yeşâ(u)(s)"},{"position":6,"translit":" vehuve"},{"position":7,"translit":"l'azîzu"},{"position":8,"translit":"rrahîm(u)"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Rûm Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *5. ÂYETLER*
- **Rûm Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *30/5*
- **Rûm Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *30/5*
- **Rûm Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *30/5*
- **Rûm Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *30/5*
