# Rûm Sûresi, 56. Âyet (30:56) > وَقَالَ ٱلَّذِينَ أُوتُوا۟ ٱلْعِلْمَ وَٱلْإِيمَـٰنَ لَقَدْ لَبِثْتُمْ فِى كِتَـٰبِ ٱللَّهِ إِلَىٰ يَوْمِ ٱلْبَعْثِ ۖ فَهَـٰذَا يَوْمُ ٱلْبَعْثِ وَلَـٰكِنَّكُمْ كُنتُمْ لَا تَعْلَمُونَ *Vekâle-lleżîne ûtû-l'ilme vel-îmâne lekad lebiśtum fî kitâbi(A)llâhi ilâ yevmi-lba'ś(i)(s) fehâżâ yevmu-lba'śi velâkinnekum kuntum lâ ta'lemûn(e)* **Meal (Diyanet):** Kendilerine ilim ve iman verilmiş olanlar ise onlara şöyle diyeceklerdir: "Andolsun, siz, Allah'ın yazısına göre, yeniden dirilme gününe kadar kaldınız. İşte bu yeniden dirilme günüdür. Fakat siz bilmiyordunuz." **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/30/56 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Bu ayet, kıyamet gününde ilim ve iman sahiplerinin, inkarcılara hitaben, dünyada kalış sürelerinin ve dirilişin kaçınılmazlığını vurguladıkları bir sahneyi tasvir etmektedir. Anahtar kavramlar, bilginin, imanın, kalış süresinin ve dirilişin semantik derinliklerini ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"ٱلْعِلْمَ","root":"ع ل م","rootLatin":"a-l-m","meaning":"Allah tarafından bahşedilen, hakikati idrak etmeye yarayan bilgi ve anlayış.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İlim, bir şeyin hakikatini idrak etmektir. Bu ayetteki 'ilim', Allah'ın ayetlerini ve vaatlerini bilme, ahiret gerçeğini anlama ve bu bilgiye dayanarak iman etme anlamındadır. Bu, sadece dünyevi bilgi değil, aynı zamanda gaybi gerçeklere dair bir idraktir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İzitsu'ya göre 'ilm', Kur'an'da genellikle 'bilgi'den öte, 'hakikatin idraki' ve 'gerçeğin kavranması' anlamında kullanılır. Bu ayette, Allah'ın vaatlerinin ve kıyametin gerçekliğinin ilahi bir lütuf olarak idrak edilmesi söz konusudur. Bu bilgi, imanı pekiştiren ve ahiret bilincini artıran bir nitelik taşır."}]},{"word":"ٱلْإِيمَـٰنَ","root":"ء م ن","rootLatin":"e-m-n","meaning":"Allah'a, peygamberlerine, kitaplarına ve ahiret gününe kesin bir şekilde inanma ve güvenme hali.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İman, kalbin tasdiki ve dilin ikrarı ile gerçekleşen bir güven ve emniyet halidir. Ayette 'ilim ve iman verilenler' ifadesi, bu iki kavramın birbirini tamamladığını gösterir; ilim, imanın temelini oluşturur ve iman, ilmin gerektirdiği teslimiyeti sağlar. Bu bağlamda iman, ahiret gününe ve Allah'ın vaatlerine olan kesin inancı ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İzitsu, 'iman'ı Kur'an'da sadece bir inanç olarak değil, aynı zamanda bir 'güven' ve 'teslimiyet' olarak ele alır. Bu ayetteki iman, kıyamet gününün ve Allah'ın hükmünün kaçınılmazlığına dair tam bir güveni ve bu gerçeğe teslimiyeti ifade eder. İman sahipleri, bu gerçeği ilimle idrak etmiş ve kalben tasdik etmişlerdir."}]},{"word":"لَبِثْتُمْ","root":"ل ب ث","rootLatin":"l-b-s","meaning":"Bir yerde veya bir durumda belirli bir süre kalmak, durmak, ikamet etmek.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Lebise fiili, bir yerde ikamet etmek, durmak ve kalmak anlamlarına gelir. Ayetteki 'lebishtum', dünyada geçirilen süreyi ve kabirde bekleyişi ifade eder. İlim ve iman sahipleri, inkarcılara, Allah'ın takdir ettiği süre boyunca dünyada ve kabirde kaldıklarını hatırlatırlar."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'lebishtum' kelimesinin, bir yerde uzun veya kısa bir süre kalmayı ifade ettiğini belirtir. Bu ayette, 'Allah'ın kitabında' yani Allah'ın takdirinde belirlenmiş olan, diriliş gününe kadar süren bekleyişi mecazi olarak anlatır. Bu, dünyadaki yaşam süresini ve ölümden sonraki berzah âlemindeki bekleyişi kapsar."}]},{"word":"كِتَـٰبِ","root":"ك ت ب","rootLatin":"k-t-b","meaning":"Allah'ın takdiri, yazısı, hükmü veya ilahi kaydı.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kitap kelimesi, yazılı metin anlamının yanı sıra, Allah'ın takdirini, hükmünü ve ezelî ilminde kayıtlı olan her şeyi ifade eder. Bu ayette 'kitâbillâh', Allah'ın ezelî ilminde belirlenmiş olan, kıyamet gününe kadar sürecek olan zaman dilimini ve bu sürenin kesinliğini vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'kitap' kelimesinin Kur'an'da farklı anlamlarda kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'kitâbillâh', Allah'ın takdirini, kaderini ve evrensel yasalarını ifade eder. İlim ve iman sahipleri, inkarcılara, dünyada kalış sürelerinin ve dirilişin Allah'ın ezelî takdirinde yazılı olduğunu hatırlatır."}]},{"word":"ٱلْبَعْثِ","root":"ب ع ث","rootLatin":"b-a-s","meaning":"Ölümden sonra dirilme, yeniden hayata döndürülme ve kabirlerden kalkma.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ba's, bir şeyi harekete geçirmek, uyandırmak ve yeniden diriltmek anlamlarına gelir. Kur'an'da özellikle 'yevmü'l-ba's' (diriliş günü) terkibiyle, ölülerin kabirlerinden çıkarılıp hesap için toplanması anlamında kullanılır. Bu ayette, inkarcıların inkar ettiği, ancak ilim ve iman sahiplerinin kesin olarak bildiği ahiret gerçeğinin merkezindedir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İzitsu, 'ba's' kavramının Kur'an'daki merkeziyetini vurgular. Bu, sadece fiziksel bir diriliş değil, aynı zamanda ilahi adaletin tecelli edeceği, herkesin amellerine göre karşılık bulacağı bir yeniden başlangıçtır. Ayetteki 'yevmü'l-ba's', inkarcıların reddettiği, ancak kaçınılmaz olan bu nihai gerçeği işaret eder."}]}]} ## Tefsir {"topics":["dirilis","ilim-hikmet","iman","gayb"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":2,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Fâil olduğu için mahallen merfû","gloss":"o kimseler ki"},{"position":3,"surface":"أُوتُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ء-ت-ي","rootLatin":"'-t-y","lemma":"أُوتِيَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"verildiler"},{"position":4,"surface":"ٱلْعِلْمَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'a-l-m","lemma":"عِلْم","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"ilim"},{"position":5,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":5,"surface":"ٱلْإِيمَـٰنَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ء-م-ن","rootLatin":"'-m-n","lemma":"إِيمَان","form":"İf'âl","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için mansûb","gloss":"iman"},{"position":6,"surface":"لَ","pos":"harf","posDetail":"Tekid Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"andolsun"},{"position":6,"surface":"قَدْ","pos":"harf","posDetail":"Tahkik Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"قَدْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"gerçekten"},{"position":7,"surface":"لَبِثْتُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ل-ب-ث","rootLatin":"l-b-th","lemma":"لَبِثَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"kaldınız"},{"position":8,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":9,"surface":"كِتَـٰبِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ك-ت-ب","rootLatin":"k-t-b","lemma":"كِتَاب","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kitabında"},{"position":10,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"'-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":11,"surface":"إِلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"e kadar"},{"position":12,"surface":"يَوْمِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ي-و-م","rootLatin":"y-w-m","lemma":"يَوْم","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"gününe"},{"position":13,"surface":"ٱلْبَعْثِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ب-ع-ث","rootLatin":"b-'a-th","lemma":"بَعْث","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"diriliş"},{"position":14,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"işte"},{"position":14,"surface":"هَـٰذَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَذَا","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mahallen merfû","gloss":"bu"},{"position":15,"surface":"يَوْمُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ي-و-م","rootLatin":"y-w-m","lemma":"يَوْم","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"günüdür"},{"position":16,"surface":"ٱلْبَعْثِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ب-ع-ث","rootLatin":"b-'a-th","lemma":"بَعْث","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"diriliş"},{"position":17,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":17,"surface":"لَـٰكِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Müşebbehe bi'l-Fiil","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَكِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"fakat"},{"position":17,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Lakinne'nin ismi olduğu için mahallen mansûb","gloss":"siz"},{"position":18,"surface":"كُنتُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idiniz"},{"position":19,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"değil"},{"position":20,"surface":"تَعْلَمُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'a-l-m","lemma":"عَلِمَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"biliyordunuz"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Sâd Sûresi** · *30/56* - **Sâd Sûresi** · *30/56* - **Rûm Sûresi** · *30/56* - **Rûm Sûresi** · *30/56* - **Rûm Sûresi** · *30/56* - **Rûm Sûresi** · *30/56*