# Ahzâb Sûresi, 14. Âyet (33:14)

> وَلَوْ دُخِلَتْ عَلَيْهِم مِّنْ أَقْطَارِهَا ثُمَّ سُئِلُوا۟ ٱلْفِتْنَةَ لَـَٔاتَوْهَا وَمَا تَلَبَّثُوا۟ بِهَآ إِلَّا يَسِيرًا

*Velev duḣilet ‘aleyhim min aktârihâ śümme su-ilû-lfitnete leâtevhâ vemâ telebbeśû bihâ illâ yesîrâ(n)*

**Meal (Diyanet):** Eğer Medine'nin her tarafından üzerlerine gelinse ve orada karışıklık çıkarmaları istenseydi, onu mutlaka yaparlardı; o konuda fazla gecikmezlerdi.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/33/14

---

## Tefsir

{"topics":["munafiklar","imtihan-bela","kufur-sirk"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Ahzâb Suresi 14. ayet, münafıkların zayıf imanını ve fitneye olan eğilimlerini ortaya koymaktadır. Ayet, düşmanların Medine'ye girmesi durumunda münafıkların hemen fitneye yöneleceklerini ve bu konuda tereddüt etmeyeceklerini vurgulayarak onların iç yüzünü gözler önüne sermektedir.","keyConcepts":[{"word":"أَقْطَارِهَا","root":"ق ط ر","rootLatin":"k-t-r","meaning":"Medine'nin çevresi, kenarları veya her bir tarafı anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kutr' kelimesini bir şeyin tarafı, kenarı olarak açıklar. Ayetteki 'aktârihâ' ifadesi, Medine'nin her bir tarafından, yani her yönden kuşatılması durumunu ifade eder. Bu, düşmanın şehre her taraftan yaklaşmasını ve münafıkların bu durum karşısındaki tepkisini vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'aktâr' kelimesini 'navâhî' (taraflar, çevreler) olarak tefsir eder. Ayetteki kullanımıyla, düşmanların Medine'nin etrafından, yani her bir köşesinden şehre girmesi durumunu mecazi olarak anlatır. Bu, münafıkların korkaklığını ve direnişsizliğini ortaya koyar."}]},{"word":"سُئِلُوا۟","root":"س أ ل","rootLatin":"s-'-l","meaning":"Kendilerinden bir şey istenmesi, talep edilmesi anlamına gelir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'se'ele' fiilinin 'talep etmek, istemek' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'sui'lû' ifadesi, münafıklardan fitne çıkarmalarının istenmesi durumunu anlatır. Bu, onların zaten fitneye meyilli olduklarını ve dışarıdan bir taleple hemen harekete geçeceklerini gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'su'âl' kelimesinin 'istek, talep' anlamını vurgular. Ayetteki pasif yapı, münafıklara dışarıdan bir fitne çağrısı yapıldığında, buna ne kadar çabuk icabet edeceklerini ve bu konuda tereddüt etmeyeceklerini ifade eder."}]},{"word":"ٱلْفِتْنَةَ","root":"ف ت ن","rootLatin":"f-t-n","meaning":"İnsanları dinden döndürme, bozgunculuk çıkarma, imtihan etme veya kargaşa yaratma anlamlarına gelir.","sources":[{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'fitne' kavramının Kur'an'da geniş bir anlam yelpazesine sahip olduğunu, genellikle 'imtihan, deneme, kargaşa, bozgunculuk' gibi anlamlara geldiğini belirtir. Bu ayetteki bağlamda 'fitne', münafıkların düşmanla işbirliği yaparak Müslümanlar arasında kargaşa ve bozgunculuk çıkarma eylemini ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'fitne' kelimesinin asıl anlamının altını ateşte eriterek saflığını denemek olduğunu, mecazi olarak ise 'imtihan, belâ, günah, şirk, kargaşa' gibi anlamlara geldiğini açıklar. Ayetteki 'el-fitne' ifadesi, münafıkların düşmanla işbirliği yaparak Müslüman toplumu içinde çıkaracakları bozgunculuk ve kargaşayı temsil eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'fitne' kelimesinin Kur'an'da farklı bağlamlarda kullanıldığını ve bu ayetteki anlamının 'dinden döndürme, bozgunculuk çıkarma, kargaşa yaratma' olduğunu belirtir. Münafıkların, düşmanların Medine'ye girmesi durumunda hemen bu tür eylemlere girişecekleri vurgulanır."}]},{"word":"لَـَٔاتَوْهَا","root":"أ ت ي","rootLatin":"'-t-y","meaning":"Hemen yerine getirmek, yapmak veya vermek anlamına gelir.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'etâ' fiilinin 'gelmek, yapmak, yerine getirmek' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'le-âtevhâ' ifadesi, münafıkların kendilerinden fitne istendiğinde hiç tereddüt etmeden, hemen bu isteği yerine getireceklerini, yani fitne çıkaracaklarını vurgular. Buradaki lâm harfi (le-) yemini ve pekiştirmeyi ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'etâ' fiilinin 'bir şeyi yapmak, gerçekleştirmek' anlamında kullanıldığını açıklar. Ayetteki 'le-âtevhâ' ifadesi, münafıkların fitne çıkarma konusunda ne kadar istekli ve hızlı davranacaklarını, adeta bu işi hemen yapmaya hazır olduklarını gösterir."}]},{"word":"تَلَبَّثُوا۟","root":"ل ب ث","rootLatin":"l-b-s","meaning":"Gecikmek, oyalanmak, duraklamak veya tereddüt etmek anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'lebase' fiilinin 'bir yerde kalmak, durmak, gecikmek' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'mâ telebbesû bihâ illâ yesîrâ' ifadesi, münafıkların fitne çıkarma konusunda hiçbir şekilde gecikmeyeceklerini, çok az bir süre bile tereddüt etmeyeceklerini vurgular. Bu, onların fitneye olan aşırı eğilimlerini gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'telabbüs' kelimesinin 'bir şeyle meşgul olmak, oyalanmak, durmak' anlamlarını taşıdığını ifade eder. Ayetteki kullanımıyla, münafıkların fitne çıkarma konusunda en ufak bir duraksama veya tereddüt göstermeyeceklerini, aksine hemen harekete geçeceklerini anlatır."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Velev"},{"position":2,"translit":" duḣilet"},{"position":3,"translit":" ‘aleyhim"},{"position":4,"translit":" min"},{"position":5,"translit":" aktârihâ"},{"position":6,"translit":" śümme"},{"position":7,"translit":" su-ilû"},{"position":8,"translit":"lfitnete"},{"position":9,"translit":" leâtevhâ"},{"position":10,"translit":" vemâ"},{"position":11,"translit":" telebbeśû"},{"position":12,"translit":" bihâ"},{"position":13,"translit":" illâ"},{"position":14,"translit":" yesîrâ(n)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَلَوْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf ve Şart Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَلَوْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve eğer","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":2,"surface":"دُخِلَتْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"د-خ-ل","rootLatin":"d-ḫ-l","lemma":"دَخَلَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"girilseydi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":3,"surface":"عَلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"üzerine","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":3,"surface":"هِم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onların","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":4,"surface":"مِّنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"-den, -dan","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":5,"surface":"أَقْطَارِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-ط-ر","rootLatin":"q-ṭ-r","lemma":"قُطْر","form":"-","features":{"number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"tarafları","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":5,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":6,"surface":"ثُمَّ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ثُمَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"sonra","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":7,"surface":"سُئِلُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"س-ا-ل","rootLatin":"s-'-l","lemma":"سَأَلَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"onlara sorulsaydı","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":8,"surface":"ٱلْفِتْنَةَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ف-ت-ن","rootLatin":"f-t-n","lemma":"فِتْنَة","form":"-","features":{"number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"fitneyi","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":9,"surface":"لَـَٔاتَوْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ا-ت-ي","rootLatin":"'-t-y","lemma":"أَتَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"mutlaka verirlerdi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":9,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onu","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":10,"surface":"وَمَا","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve ... değil","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":11,"surface":"تَلَبَّثُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ل-ب-ث","rootLatin":"l-b-ṯ","lemma":"تَلَبَّثَ","form":"Tefa''ul","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"gecikmediler","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":12,"surface":"بِهَآ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ile"},{"position":12,"surface":"هَآ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onunla","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":13,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"İstisna Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ancak","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":14,"surface":"يَسِيرًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ي-س-ر","rootLatin":"y-s-r","lemma":"يَسِير","form":"-","features":{"number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zaman zarfı veya mef'ûl-i mutlak (nev'i) olduğu için mansûb","gloss":"az bir süre","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûl-i mutlak"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Ahzâb Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *33/14*
- **Ahzâb Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *33/14*
- **Ahzâb Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *33/14*
- **Ahzâb Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *33/14*
