# Ahzâb Sûresi, 53. Âyet (33:53)

> يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ لَا تَدْخُلُوا۟ بُيُوتَ ٱلنَّبِىِّ إِلَّآ أَن يُؤْذَنَ لَكُمْ إِلَىٰ طَعَامٍ غَيْرَ نَـٰظِرِينَ إِنَىٰهُ وَلَـٰكِنْ إِذَا دُعِيتُمْ فَٱدْخُلُوا۟ فَإِذَا طَعِمْتُمْ فَٱنتَشِرُوا۟ وَلَا مُسْتَـْٔنِسِينَ لِحَدِيثٍ ۚ إِنَّ ذَٰلِكُمْ كَانَ يُؤْذِى ٱلنَّبِىَّ فَيَسْتَحْىِۦ مِنكُمْ ۖ وَٱللَّهُ لَا يَسْتَحْىِۦ مِنَ ٱلْحَقِّ ۚ وَإِذَا سَأَلْتُمُوهُنَّ مَتَـٰعًا فَسْـَٔلُوهُنَّ مِن وَرَآءِ حِجَابٍ ۚ ذَٰلِكُمْ أَطْهَرُ لِقُلُوبِكُمْ وَقُلُوبِهِنَّ ۚ وَمَا كَانَ لَكُمْ أَن تُؤْذُوا۟ رَسُولَ ٱللَّهِ وَلَآ أَن تَنكِحُوٓا۟ أَزْوَٰجَهُۥ مِنۢ بَعْدِهِۦٓ أَبَدًا ۚ إِنَّ ذَٰلِكُمْ كَانَ عِندَ ٱللَّهِ عَظِيمًا

*Yâ eyyuhâ-lleżîne âmenû lâ tedḣulû buyûte-nnebiyyi illâ en yu/żene lekum ilâ ta'âmin ġayra nâzirîne inâhu velâkin iżâ du'îtum fedḣulû fe-iżâ ta'imtum fenteşirû velâ muste/nisîne lihadîś(in)(c) inne żâlikum kâne yu/żî-nnebiyye feyestahyî minkum(s) va(A)llâhu lâ yestahyî mine-lhakk(i)(c) ve-iżâ seeltumûhunne metâ'an fes-elûhunne min verâ-i hicâb(in)(c) żâlikum atheru likulûbikum ve kulûbihin(ne)(c) vemâ kâne lekum en tu/żû rasûla(A)llâhi velâ en tenkihû ezvâcehu min ba'dihi ebedâ(en)(c) inne żâlikum kâne ‘inda(A)llâhi ‘azîmâ(n)*

**Meal (Diyanet):** Ey iman edenler! Yemek için çağrılmaksızın ve yemeğin pişmesini beklemeksizin (vakitli vakitsiz) Peygamber'in evlerine girmeyin, çağrıldığınız zaman girin. Yemeği yiyince de hemen dağılın. Sohbet için beklemeyin. Çünkü bu davranışınız Peygamber'i rahatsız etmekte, fakat o sizden de çekinmektedir. Allah ise gerçeği söylemekten çekinmez. Peygamberin hanımlarından bir şey istediğiniz zaman perde arkasından isteyin. Böyle davranmanız hem sizin kalpleriniz, hem de onların kalpleri için daha temizdir. Allah'ın Resulüne rahatsızlık vermeniz ve kendisinden sonra hanımlarını nikahlamanız ebediyyen söz konusu olamaz. Çünkü bu, Allah katında büyük bir günahtır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/33/53

---

## Tefsir

{"topics":["edep-haya","aile-nikah","peygamberlik","helal-haram"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"يَـٰٓأَيُّهَا","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nidâ harfi olduğu için mebnî","gloss":"Ey"},{"position":1,"surface":"أَيُّهَا","pos":"isim","posDetail":"Nidâ Edatı","root":"ا-ي-ي","rootLatin":"a-y-y","lemma":"أَيّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nidâ edilen isim olduğu için merfû","gloss":"ey"},{"position":2,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i mevsûl olduğu için mebnî","gloss":"o kimseler ki"},{"position":3,"surface":"ءَامَنُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ء-م-ن","rootLatin":"a-m-n","lemma":"آمَنَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"iman ettiler"},{"position":4,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nehiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nehiy harfi olduğu için mebnî","gloss":"yapmayın"},{"position":5,"surface":"تَدْخُلُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"د-خ-ل","rootLatin":"d-ḫ-l","lemma":"دَخَلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Nehiy harfi 'lâ' ile meczûm olduğu için meczûm","gloss":"girmeyin"},{"position":6,"surface":"بُيُوتَ","pos":"isim","posDetail":"Cemi Teksir","root":"ب-ي-ت","rootLatin":"b-y-t","lemma":"بَيْت","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"evlerine"},{"position":7,"surface":"ٱلنَّبِىِّ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ن-ب-أ","rootLatin":"n-b-ʾ","lemma":"نَبِيّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Peygamber'in"},{"position":8,"surface":"إِلَّآ","pos":"harf","posDetail":"İstisnâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"İstisnâ harfi olduğu için mebnî","gloss":"ancak"},{"position":9,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Masdariyye Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Masdariyye harfi olduğu için mebnî","gloss":"ki"},{"position":10,"surface":"يُؤْذَنَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ء-ذ-ن","rootLatin":"a-dh-n","lemma":"أَذِنَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Masdariyye harfi 'en' ile mansûb olduğu için mansûb","gloss":"izin verilsin"},{"position":11,"surface":"لَكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"sizin için"},{"position":11,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":12,"surface":"إِلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a"},{"position":13,"surface":"طَعَامٍ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ط-ع-م","rootLatin":"ṭ-ʿ-m","lemma":"طَعَام","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yemeğe"},{"position":14,"surface":"غَيْرَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"غ-ي-ر","rootLatin":"ġ-y-r","lemma":"غَيْر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"olmadan"},{"position":15,"surface":"نَـٰظِرِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ن-ظ-ر","rootLatin":"n-ẓ-r","lemma":"نَاظِر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"bekleyenler"},{"position":16,"surface":"إِنَىٰهُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ء-ن-ي","rootLatin":"a-n-y","lemma":"إِنَى","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"yemeğin olgunlaşmasını"},{"position":16,"surface":"هُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":17,"surface":"وَلَـٰكِنْ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَكِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"fakat"},{"position":18,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Şart Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Şart edatı olduğu için mebnî","gloss":"ne zaman ki"},{"position":19,"surface":"دُعِيتُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"د-ع-و","rootLatin":"d-ʿ-w","lemma":"دَعَا","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"davet edildiniz"},{"position":20,"surface":"فَٱدْخُلُوا۟","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"o zaman"},{"position":20,"surface":"ٱدْخُلُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"د-خ-ل","rootLatin":"d-ḫ-l","lemma":"دَخَلَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"girin"},{"position":21,"surface":"فَإِذَا","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve ne zaman ki"},{"position":21,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Şart Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Şart edatı olduğu için mebnî","gloss":"ne zaman ki"},{"position":22,"surface":"طَعِمْتُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ط-ع-م","rootLatin":"ṭ-ʿ-m","lemma":"طَعِمَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yemek yediniz"},{"position":23,"surface":"فَٱنتَشِرُوا۟","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"o zaman"},{"position":23,"surface":"ٱنتَشِرُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ن-ش-ر","rootLatin":"n-ş-r","lemma":"اِنْتَشَرَ","form":"İnfi'âl","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"dağılın"},{"position":24,"surface":"وَلَا","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":24,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nehiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nehiy harfi olduğu için mebnî","gloss":"yapmayın"},{"position":25,"surface":"مُسْتَـْٔنِسِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ء-ن-س","rootLatin":"a-n-s","lemma":"مُسْتَأْنِس","form":"İstif'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"sohbet etmek için oturanlar"},{"position":26,"surface":"لِحَدِيثٍ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":26,"surface":"حَدِيثٍ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ح-د-ث","rootLatin":"ḥ-d-th","lemma":"حَدِيث","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bir konuşma"},{"position":27,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Tahkik Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Tahkik harfi olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz"},{"position":28,"surface":"ذَٰلِكُمْ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için merfû","gloss":"bu"},{"position":29,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idi"},{"position":30,"surface":"يُؤْذِى","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ء-ذ-ي","rootLatin":"a-dh-y","lemma":"آذَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"üzüyordu"},{"position":31,"surface":"ٱلنَّبِىَّ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ن-ب-أ","rootLatin":"n-b-ʾ","lemma":"نَبِيّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"Peygamber'i"},{"position":32,"surface":"فَيَسْتَحْىِۦ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"bu yüzden"},{"position":32,"surface":"يَسْتَحْىِۦ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ح-ي-ي","rootLatin":"ḥ-y-y","lemma":"اِسْتَحْيَا","form":"İstif'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"utanıyordu"},{"position":33,"surface":"مِنكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"sizden"},{"position":33,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"siz"},{"position":34,"surface":"وَٱللَّهُ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":34,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":35,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nefiy harfi olduğu için mebnî","gloss":"değil"},{"position":36,"surface":"يَسْتَحْىِۦ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ح-ي-ي","rootLatin":"ḥ-y-y","lemma":"اِسْتَحْيَا","form":"İstif'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"utanmaz"},{"position":37,"surface":"مِنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan"},{"position":38,"surface":"ٱلْحَقِّ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ح-ق-ق","rootLatin":"ḥ-q-q","lemma":"حَقّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"haktan"},{"position":39,"surface":"وَإِذَا","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve ne zaman ki"},{"position":39,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Şart Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Şart edatı olduğu için mebnî","gloss":"ne zaman ki"},{"position":40,"surface":"سَأَلْتُمُوهُنَّ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"س-ء-ل","rootLatin":"s-ʾ-l","lemma":"سَأَلَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"onlardan istediniz"},{"position":40,"surface":"هُنَّ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُنَّ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onları"},{"position":41,"surface":"مَتَـٰعًۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"م-ت-ع","rootLatin":"m-t-ʿ","lemma":"مَتَاع","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bir eşya"},{"position":42,"surface":"فَسْـَٔلُوهُنَّ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"o zaman"},{"position":42,"surface":"سْـَٔلُوهُنَّ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"س-ء-ل","rootLatin":"s-ʾ-l","lemma":"سَأَلَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"onlardan isteyin"},{"position":42,"surface":"هُنَّ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُنَّ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onları"},{"position":43,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan"},{"position":44,"surface":"وَرَآءِ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"و-ر-ء","rootLatin":"w-r-ʾ","lemma":"وَرَاء","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"arkasından"},{"position":45,"surface":"حِجَابٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ح-ج-ب","rootLatin":"ḥ-j-b","lemma":"حِجَاب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"bir perdenin"},{"position":46,"surface":"ذَٰلِكُمْ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"bu"},{"position":47,"surface":"أَطْهَرُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"ط-ه-ر","rootLatin":"ṭ-h-r","lemma":"أَطْهَر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"daha temizdir"},{"position":48,"surface":"لِقُلُوبِكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":48,"surface":"قُلُوبِ","pos":"isim","posDetail":"Cemi Teksir","root":"ق-ل-ب","rootLatin":"q-l-b","lemma":"قَلْب","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kalpleriniz"},{"position":48,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":49,"surface":"وَقُلُوبِهِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":49,"surface":"قُلُوبِ","pos":"isim","posDetail":"Cemi Teksir","root":"ق-ل-ب","rootLatin":"q-l-b","lemma":"قَلْب","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Atfedildiği için mecrûr","gloss":"kalpleri"},{"position":49,"surface":"هِنَّ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُنَّ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":50,"surface":"وَمَا","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":50,"surface":"مَا","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nefiy harfi olduğu için mebnî","gloss":"değildir"},{"position":51,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idi"},{"position":52,"surface":"لَكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"sizin için"},{"position":52,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":53,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Masdariyye Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Masdariyye harfi olduğu için mebnî","gloss":"ki"},{"position":54,"surface":"تُؤْذُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ء-ذ-ي","rootLatin":"a-dh-y","lemma":"آذَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Masdariyye harfi 'en' ile mansûb olduğu için mansûb","gloss":"üzmeniz"},{"position":55,"surface":"رَسُولَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"رَسُول","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"elçisini"},{"position":56,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":57,"surface":"وَلَآ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":57,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nefiy harfi olduğu için mebnî","gloss":"değil"},{"position":58,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Masdariyye Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Masdariyye harfi olduğu için mebnî","gloss":"ki"},{"position":59,"surface":"تَنكِحُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ك-ح","rootLatin":"n-k-ḥ","lemma":"نَكَحَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Masdariyye harfi 'en' ile mansûb olduğu için mansûb","gloss":"evlenmeniz"},{"position":60,"surface":"أَزْوَٰجَهُۥ","pos":"isim","posDetail":"Cemi Teksir","root":"ز-و-ج","rootLatin":"z-w-j","lemma":"زَوْج","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"eşleriyle"},{"position":60,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":61,"surface":"مِنۢ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan"},{"position":62,"surface":"بَعْدِهِۦٓ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ب-ع-د","rootLatin":"b-ʿ-d","lemma":"بَعْد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ondan sonra"},{"position":62,"surface":"هِۦٓ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":63,"surface":"أَبَدًا","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ء-ب-د","rootLatin":"a-b-d","lemma":"أَبَد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"asla"},{"position":64,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Tahkik Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Tahkik harfi olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz"},{"position":65,"surface":"ذَٰلِكُمْ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için merfû","gloss":"bu"},{"position":66,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idi"},{"position":67,"surface":"عِندَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ع-ن-د","rootLatin":"ʿ-n-d","lemma":"عِنْد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"katında"},{"position":68,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":69,"surface":"عَظِيمًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat","root":"ع-ظ-م","rootLatin":"ʿ-ẓ-m","lemma":"عَظِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Kâne'nin haberi olduğu için mansûb","gloss":"büyük"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Ahzâb Suresi 53. ayet, müminlerin Peygamber'in evlerine giriş-çıkış adabını, özellikle yemek davetleri ve sohbet meclisleri bağlamında düzenlemektedir. Ayet, Peygamber'in rahatsız edilmemesi ve eşleriyle olan etkileşimde edep kurallarına riayet edilmesi gerektiğini vurgulayarak, toplumsal nezaket ve mahremiyetin önemini dilbilimsel bir derinlikle ele almaktadır.","keyConcepts":[{"word":"تَدْخُلُوا۟","root":"د خ ل","rootLatin":"d-h-l","meaning":"Bir yere girmek, içeriye dahil olmak anlamındadır ve ayette Peygamber'in evlerine izinsiz girme yasağını ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'دخول' (duhûl) kelimesini bir yere girmek olarak tanımlar ve genellikle bir mekâna veya bir duruma dahil olmayı ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'لَا تَدْخُلُوا۟' (lâ tedhulû) ifadesi, müminlerin Peygamber'in evlerine özel bir izin olmaksızın girmelerinin yasaklandığını açıkça ortaya koyar, bu da mahremiyetin korunmasına yönelik bir emirdir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'دخول' kelimesinin hem maddî hem de manevî anlamda bir şeye dahil olmayı ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki kullanımı, maddî bir mekâna, yani Peygamber'in evine izinsiz girmenin yasaklanmasıdır. Bu yasak, Peygamber'in şahsiyetine ve hane halkının huzuruna duyulan saygının bir göstergesidir."}]},{"word":"نَـٰظِرِينَ","root":"ن ظ ر","rootLatin":"n-z-r","meaning":"Bekleyen, gözleyen anlamındadır ve ayette yemeğin pişmesini beklemeksizin, davetsiz gelme durumunu ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'ناظرين' kelimesinin 'bekleyenler' veya 'gözleyenler' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'غَيْرَ نَـٰظِرِينَ إِنَىٰهُ' (gayra nâzirîne inâhu) ifadesi, yemeğin olgunlaşmasını, pişmesini beklemeden, yani davet edilmeden ve vaktinden önce gelip oturmanın hoş karşılanmadığını vurgular. Bu, misafirlik adabına aykırı bir davranıştır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'نظر' kökünün 'beklemek' ve 'gözetlemek' anlamlarını taşıdığını ifade eder. Ayetteki bağlamda, 'yemeğin pişmesini beklemeksizin' anlamında kullanılması, davetsiz ve zamansız gelerek ev sahibine yük olmaktan kaçınma gerekliliğini mecazi olarak anlatır. Bu, Peygamber'in evinde rahatsızlık yaratacak davranışlardan sakınma emridir."}]},{"word":"فَٱنتَشِرُوا۟","root":"ن ش ر","rootLatin":"n-ş-r","meaning":"Dağılmak, yayılmak anlamındadır ve ayette yemeği yedikten sonra evden ayrılma emrini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'نشر' (neşr) kelimesinin bir şeyin yayılması, dağılması anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'فَٱنتَشِرُوا۟' (fenteşirû) emri, yemeği yedikten sonra misafirlerin evde oyalanmayıp dağılmaları gerektiğini ifade eder. Bu, ev sahibinin, özellikle de Peygamber'in özel hayatına saygı gösterme ve onu meşgul etmeme adabını öğretir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'انتشار' (intişâr) kelimesinin bir araya gelmiş şeylerin ayrılması ve dağılması anlamında kullanıldığını açıklar. Ayetteki bu emir, yemeğin bitiminden sonra misafirlerin gereksiz yere kalmayıp ayrılmalarını, böylece Peygamber'in ve ailesinin rahatını temin etmelerini öğütler. Bu, toplumsal ilişkilerde nezaket ve sınır bilincinin bir göstergesidir."}]},{"word":"يُؤْذِى","root":"أ ذ ى","rootLatin":"e-z-y","meaning":"Eziyet vermek, rahatsız etmek, incitmek anlamındadır ve ayette Peygamber'i rahatsız etme durumunu ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'أذى' (ezâ) kelimesini 'zarar veren şey' veya 'rahatsızlık veren durum' olarak açıklar. Ayetteki 'يُؤْذِى ٱلنَّبِىَّ' (yü'zî'n-nebiyye) ifadesi, müminlerin bazı davranışlarının Peygamber'e rahatsızlık verdiğini, onu incittiğini belirtir. Bu, Peygamber'in şahsiyetine ve konumuna duyulması gereken saygının bir gereği olarak, ona eziyet vermekten kaçınma emridir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'ezâ' kavramının genellikle bir kişiye fiziksel veya psikolojik olarak zarar verme, rahatsız etme anlamında kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'Peygamber'i üzüyor' ifadesi, müminlerin zamansız ziyaretleri ve uzun sohbetlerinin Peygamber'in özel hayatına müdahale ederek ona manevi bir rahatsızlık verdiğini, ancak Peygamber'in nezaketinden dolayı bunu dile getiremediğini vurgular. Bu durum, müminlerin Peygamber'e karşı daha hassas olmaları gerektiğini gösterir."}]},{"word":"حِجَابٍ","root":"ح ج ب","rootLatin":"h-c-b","meaning":"Perde, engel anlamındadır ve ayette Peygamber'in eşleriyle konuşurken araya konulması gereken fiziksel veya sembolik perdeyi ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'حجاب' (hicâb) kelimesinin 'örtü' veya 'engel' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'مِن وَرَآءِ حِجَابٍ' (min verâi hicâbin) ifadesi, Peygamber'in eşlerinden bir şey istenirken araya bir perdenin konulması gerektiğini emreder. Bu, hem kadınların mahremiyetini korumak hem de erkeklerin kalplerinde kötü düşüncelerin oluşmasını engellemek içindir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'حجاب' kelimesini 'bir şeyi diğerinden ayıran şey' olarak tanımlar. Bu ayetteki kullanımı, Peygamber'in eşleriyle konuşurken fiziksel bir perdenin arkasından konuşulması gerektiğini ifade eder. Bu emir, hem Peygamber'in eşlerinin şereflerini ve mahremiyetlerini korumak hem de müminlerin kalplerinin temizliğini sağlamak amacıyla konulmuş bir edep kuralıdır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'hicâb' kavramının Kur'an'da genellikle bir ayrım, bir engel veya bir örtü anlamında kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'perde arkasından isteyin' emri, sadece fiziksel bir ayrımı değil, aynı zamanda toplumsal ilişkilerde mahremiyet ve saygı sınırlarının korunması gerektiğini de vurgular. Bu, hem kadınların iffetini hem de erkeklerin nefsini korumaya yönelik bir tedbirdir."}]},{"word":"أَطْهَرُ","root":"ط ه ر","rootLatin":"t-h-r","meaning":"Daha temiz, daha arı anlamındadır ve ayette kalplerin daha temiz kalmasını ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'طهر' (tuhr) kelimesini 'kirden ve pislikten arınmış olmak' olarak tanımlar. 'أطهر' (atharu) ise 'daha temiz' anlamına gelir. Ayetteki 'ذَٰلِكُمْ أَطْهَرُ لِقُلُوبِكُمْ وَقُلُوبِهِنَّ' (zâliküm atharu li-kulûbikum ve kulûbihinn) ifadesi, perde arkasından konuşmanın hem erkeklerin hem de kadınların kalplerini şüphelerden ve kötü düşüncelerden daha fazla arındıracağını belirtir. Bu, manevi temizliğin ve iffetin korunmasına yönelik bir ilkedir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'tahâret'in hem maddî hem de manevî temizliği kapsadığını ifade eder. Ayetteki 'daha temiz' ifadesi, perde arkasından konuşma uygulamasının, hem erkeklerin hem de Peygamber'in eşlerinin kalplerinde oluşabilecek her türlü şüphe, fitne ve kötü niyetten uzak durmalarını sağlayarak manevi bir arınma ve saflık getireceğini vurgular. Bu, İslam'ın toplumsal ahlak ve edep kurallarının temelini oluşturan bir prensiptir."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Ahzâb Sûresi** · *33/53*
- **Ahzâb Sûresi** · *33/53*
- **Ahzâb Sûresi** · *53. Âyetler*
- **Ahzâb Sûresi** · *53. Âyetler*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *33/53*
- **Ahzâb Sûresi** · *33/53*
- **Ahzâb Sûresi** · *33/53*
- **Ahzâb Sûresi** · *33/53*
- **Ahzâb Sûresi** · *33/53*
- **Ahzâb Sûresi** · *33/53*
- **Ahzâb Sûresi** · *33/53*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *33/53*