# Ahzâb Sûresi, 59. Âyet (33:59)

> يَـٰٓأَيُّهَا ٱلنَّبِىُّ قُل لِّأَزْوَٰجِكَ وَبَنَاتِكَ وَنِسَآءِ ٱلْمُؤْمِنِينَ يُدْنِينَ عَلَيْهِنَّ مِن جَلَـٰبِيبِهِنَّ ۚ ذَٰلِكَ أَدْنَىٰٓ أَن يُعْرَفْنَ فَلَا يُؤْذَيْنَ ۗ وَكَانَ ٱللَّهُ غَفُورًا رَّحِيمًا

*Yâ eyyuhâ-nnebiyyu kul li-ezvâcike vebenâtike venisâ-i-lmu/minîne yudnîne ‘aleyhinne min celâbîbihin(ne)(c) żâlike ednâ en yu'rafne felâ yu/żeyn(e)(k) vekâna(A)llâhu ġafûran rahîmâ(n)*

**Meal (Diyanet):** Ey Peygamber! Hanımlarına, kızlarına ve mü'minlerin kadınlarına söyle, bedenlerini örtecek elbiselerini giysinler. Bu, onların tanınıp incitilmemelerine de daha uygundur. Şüphesiz Allah çok bağışlayıcıdır, çok merhamet edicidir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/33/59

---

## Tefsir

{"topics":["edep-haya","aile-nikah","helal-haram","af-hosgoru"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Ahzâb Suresi 59. ayet, kadınların toplumsal alandaki görünürlüklerini ve korunmalarını düzenleyen önemli bir hükümdür. Ayet, 'dış örtü' ve 'tanınma' gibi kavramlar üzerinden kadınların kimliklerini ve güvenliklerini vurgulamaktadır.","keyConcepts":[{"word":"النَّبِىُّ","root":"ن ب أ","rootLatin":"n-b-ʾ","meaning":"Allah'tan haber getiren, vahiy alan ve insanlara tebliğ eden elçi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Nebî (نبي), 'nebe' (خبر) kökünden gelir ve 'haber veren' anlamına gelir. Allah'tan haber getiren ve insanlara tebliğ eden kişidir. Ayette Hz. Muhammed'e hitaben kullanılarak, onun bu hükmü tebliğ etme yetkisini ve sorumluluğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Nebî, Allah ile kulları arasında elçilik yapan, Allah'ın emir ve yasaklarını insanlara bildiren kişidir. Bu ayetteki hitap, Peygamber'in ümmetine yönelik şer'i hükümleri açıklama ve uygulama görevini gösterir."}]},{"word":"أَزْوَٰجِكَ","root":"ز و ج","rootLatin":"z-v-j","meaning":"Peygamber'in eşleri, hanımları.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Zevc (زوج), eş, çift anlamına gelir. Hem erkek hem de kadın için kullanılır. Ayette 'ezvâcik' (eşlerin) şeklinde çoğul olarak gelmesi, Peygamber'in tüm hanımlarına yönelik bir hitap olduğunu gösterir ve bu hükmün öncelikle onlardan başlaması gerektiğini belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Zevc, birbiriyle uyumlu olan iki şeyden her biridir. Evlilik bağlamında ise karı-koca ilişkisini ifade eder. Ayetteki kullanımı, Peygamber'in hanımlarının toplumsal konumları ve onlara düşen özel sorumluluklar açısından önemlidir."}]},{"word":"يُدْنِينَ","root":"د ن و","rootLatin":"d-n-v","meaning":"Üzerlerine yaklaştırmak, sarkıtmak, örtmek.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Yüdnîne (يدنين), 'denâ' (دنا) fiilinden türemiştir ve 'yaklaştırmak, indirmek' anlamına gelir. Ayette 'aleyhinne min celâbîbihinne' (üzerlerine cilbablarından sarkıtsınlar) ifadesiyle birlikte kullanıldığında, cilbabı yüzlerine doğru yaklaştırarak örtünmeyi ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Yüdnîne, 'yaklaştırmak' anlamındadır. Bu bağlamda, kadınların dışarı çıktıklarında cilbablarını yüzlerine doğru çekerek, tanınmalarını ve rahatsız edilmelerini engelleyecek şekilde örtünmelerini mecazi olarak ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Denâ (دنا), yakın olmak demektir. 'Yüdnîne' fiili, cilbabın bedene ve yüze yakın tutulmasını, yani örtünmenin tam ve belirgin olmasını ifade eder. Bu, kadınların iffetlerini koruma ve tanınmama amacına hizmet eder."}]},{"word":"جَلَـٰبِيبِهِنَّ","root":"ج ل ب","rootLatin":"c-l-b","meaning":"Kadınların dışarı çıkarken giydikleri geniş, uzun dış örtü, cilbab.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Cilbab (جلباب), kadının tüm bedenini örten, baştan aşağıya giyilen geniş bir elbisedir. Ayetteki kullanımı, kadınların dışarıda giymeleri gereken, vücut hatlarını belli etmeyen ve dikkat çekmeyen bir dış giysiyi ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Cilbab, kadının başını ve göğsünü örten geniş bir giysidir. Bazılarına göre ise tüm bedeni örten dış elbisedir. Ayetteki 'min celâbîbihinne' ifadesi, cilbabın bir kısmının yüzlerine doğru sarkıtılması gerektiğini belirtir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Cilbab, kadının elbiselerinin üzerine giydiği, başından ayaklarına kadar örten geniş bir örtüdür. Bu ayetteki emir, kadınların tanınmalarını ve rahatsız edilmelerini önlemek amacıyla bu örtüyü uygun şekilde kullanmalarını gerektirir."}]},{"word":"يُعْرَفْنَ","root":"ع ر ف","rootLatin":"ʿ-r-f","meaning":"Tanınmak, bilinmek, ayırt edilmek.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Yu'rafne (يعرفن), 'araf' (عرف) fiilinden türemiştir ve 'bilinmek, tanınmak' anlamına gelir. Ayetteki bağlamda, hür ve iffetli kadınlar olarak tanınmaları, böylece cariyelerden ayırt edilmeleri ve tacize uğramamaları kastedilir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'ma'rûf' (bilinen, iyi olan) kavramı, toplumsal normlara uygunluğu ve kabul edilebilirliği ifade eder. 'Yu'rafne' fiili, kadınların toplum içinde saygın ve iffetli kimlikleriyle tanınmalarını, böylece olumsuz muamelelerden korunmalarını sağlar."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"عرف kökü, bir şeyi diğerinden ayırt etme, bilgi sahibi olma anlamlarını taşır. Ayetteki 'yu'rafne', kadınların dış görünüşleriyle kimliklerinin (hür ve iffetli kadınlar) açıkça anlaşılmasını, böylece kötü niyetli kişilerin onları rahatsız etmekten çekinmelerini ifade eder."}]},{"word":"يُؤْذَيْنَ","root":"أ ذ ي","rootLatin":"ʾ-dh-y","meaning":"İncitilmek, rahatsız edilmek, eziyet görmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ezâ (أذى), bir şeye zarar vermek, rahatsızlık vermek demektir. 'Yü'dheyne' (يؤذين) fiili, kadınların sözlü veya fiili tacizlere maruz kalmamalarını, incitilmemelerini ifade eder. Örtünmenin amacı, bu tür rahatsız edici durumlardan korunmaktır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ezâ, zarar ve rahatsızlık anlamına gelir. Ayetteki 'felâ yü'dheyne' ifadesi, kadınların dışarıda tanınır bir şekilde örtünmeleri sayesinde, kötü niyetli kişilerin sataşmalarından ve tacizlerinden korunacaklarını mecazi olarak anlatır."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"يَـٰٓأَيُّهَا","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا أَيُّهَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nidâ harfi olduğu için mebnî","gloss":"Ey"},{"position":2,"surface":"ٱلنَّبِىُّ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ن-ب-أ","rootLatin":"n-b-ʾ","lemma":"نَبِيّ","form":"Fa'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Nidâ harfinden sonra geldiği için merfû","gloss":"Peygamber"},{"position":3,"surface":"قُل","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"söyle"},{"position":4,"surface":"لِّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":4,"surface":"أَزْوَٰجِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ز-و-ج","rootLatin":"z-w-j","lemma":"زَوْج","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"eşlerine"},{"position":4,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"senin"},{"position":5,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":5,"surface":"بَنَاتِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ن-ي","rootLatin":"b-n-y","lemma":"بِنْت","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için mecrûr","gloss":"kızlarına"},{"position":5,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"senin"},{"position":6,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"نِسَآءِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-س-و","rootLatin":"n-s-w","lemma":"نِسَاء","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için mecrûr","gloss":"kadınlarına"},{"position":7,"surface":"ٱلْمُؤْمِنِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ء-م-ن","rootLatin":"ʾ-m-n","lemma":"مُؤْمِن","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"müminlerin"},{"position":8,"surface":"يُدْنِينَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"د-ن-و","rootLatin":"d-n-w","lemma":"أَدْنَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Nûn-i nisve ile biten muzâri fiil olduğu için mebnî","gloss":"yaklaştırsınlar/örtsünler"},{"position":9,"surface":"عَلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"üzerine"},{"position":9,"surface":"هِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُنَّ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":10,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"den/dan"},{"position":11,"surface":"جَلَـٰبِيبِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ج-ل-ب","rootLatin":"j-l-b","lemma":"جِلْبَاب","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"cilbablarından"},{"position":11,"surface":"هِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُنَّ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":12,"surface":"ذَٰلِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"bu"},{"position":13,"surface":"أَدْنَىٰٓ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"د-ن-و","rootLatin":"d-n-w","lemma":"أَدْنَى","form":"Ef'al","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"daha uygun"},{"position":14,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Nasb Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Nasb edatı olduğu için mebnî","gloss":"ki"},{"position":15,"surface":"يُعْرَفْنَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ر-ف","rootLatin":"ʿ-r-f","lemma":"عَرَفَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Nûn-i nisve ile biten muzâri fiil olduğu için mebnî","gloss":"tanınsınlar"},{"position":16,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"böylece"},{"position":16,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nefy harfi olduğu için mebnî","gloss":"değil"},{"position":17,"surface":"يُؤْذَيْنَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"أ-ذ-ي","rootLatin":"ʾ-dh-y","lemma":"آذَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Nûn-i nisve ile biten muzâri fiil olduğu için mebnî","gloss":"incitilmesinler"},{"position":18,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":18,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idi"},{"position":19,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"ٱللَّهُ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Kâne'nin ismi olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":20,"surface":"غَفُورًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"غ-ف-ر","rootLatin":"gh-f-r","lemma":"غَفُور","form":"Fa'ûl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Kâne'nin haberi olduğu için mansûb","gloss":"bağışlayıcı"},{"position":21,"surface":"رَّحِيمًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-ḥ-m","lemma":"رَحِيم","form":"Fa'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mansûb","gloss":"merhametli"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Ahzâb Sûresi** · *33/59*
- **Ahzâb Sûresi** · *33/59*
- **Ahzâb Sûresi** · *33/59*
- **Ahzâb Sûresi** · *33/59*