# Sebe' Sûresi, 42. Âyet (34:42)

> فَٱلْيَوْمَ لَا يَمْلِكُ بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ نَّفْعًا وَلَا ضَرًّا وَنَقُولُ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا۟ ذُوقُوا۟ عَذَابَ ٱلنَّارِ ٱلَّتِى كُنتُم بِهَا تُكَذِّبُونَ

*Felyevme lâ yemliku ba'dukum liba'din nef'an velâ darran venekûlu lilleżîne zalemû żûkû ‘ażâbe-nnâri-lletî kuntum bihâ tukeżżibûn(e)*

**Meal (Diyanet):** İşte bugün birbirinize ne fayda ne de zarar verebilirsiniz. Zulmedenlere, "Yalanlamakta olduğunuz cehennem azabını tadın" deriz.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/34/42

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, kıyamet gününde zalimlerin acizliğini ve cezalandırılmasını vurgulamaktadır. Anahtar kavramlar, mülkiyetin ve gücün o günkü yokluğunu, fayda ve zararın karşılıklı olarak ortadan kalktığını ve yalanlamanın sonucunda tadılacak azabı dilbilimsel bir derinlikle ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"يَمْلِكُ","root":"م ل ك","rootLatin":"m-l-k","meaning":"Kıyamet gününde bir şeye sahip olma, üzerinde güç ve yetki kullanma imkanının kalmamasıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'm-l-k' kökünü 'bir şeye sahip olmak, üzerinde tasarruf yetkisine sahip olmak' olarak açıklar. Ayetteki 'lâ yemliku' ifadesi, kıyamet gününde insanların birbirleri üzerinde hiçbir tasarruf yetkisine, fayda veya zarar verme gücüne sahip olamayacaklarını, dünyadaki mülkiyet ve güç anlayışının tamamen ortadan kalktığını belirtir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'mülk' kavramını 'bir şey üzerinde tam yetki ve tasarruf sahibi olmak' şeklinde tanımlar. Ayetteki olumsuzluk edatıyla birlikte kullanılması, o gün hiçbir kimsenin bir başkasına ne fayda ne de zarar verme kudretine sahip olamayacağını, dünyadaki karşılıklı bağımlılık ve güç ilişkilerinin sona erdiğini vurgular."}]},{"word":"نَّفْعًا","root":"ن ف ع","rootLatin":"n-f-'-","meaning":"Kıyamet gününde başkasına ulaştırılacak herhangi bir iyilik, fayda veya menfaat.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'nef'' kelimesini 'fayda, menfaat' olarak açıklar. Ayetteki 'lâ yemliku ba'dukum li-ba'din nef'an' ifadesi, kıyamet gününde insanların birbirlerine dünyadaki gibi bir fayda sağlayamayacaklarını, her ferdin kendi amelleriyle baş başa kalacağını ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'nef'' kavramını 'yarar, fayda' olarak ele alır ve Kur'an'da genellikle Allah'ın insanlara bahşettiği veya insanların birbirlerine sağlayabileceği olumlu sonuçları ifade ettiğini belirtir. Bu ayette ise, kıyamet gününde bu karşılıklı faydanın ortadan kalktığı, dünyevi ilişkilerin ve yardımlaşmanın bir değerinin kalmadığı vurgulanır."}]},{"word":"ضَرًّا","root":"ض ر ر","rootLatin":"d-r-r","meaning":"Kıyamet gününde başkasına ulaştırılacak herhangi bir kötülük, zarar veya musibet.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'darr' kelimesini 'zarar, ziyan' olarak açıklar. Ayetteki 'velâ darran' ifadesi, kıyamet gününde insanların birbirlerine ne fayda ne de zarar verme gücüne sahip olamayacaklarını, dünyadaki düşmanlıkların ve kötülüklerin de bir etkisinin kalmayacağını gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'd-r-r' kökünü 'zarar vermek, musibet isabet ettirmek' anlamında kullanır. Ayetteki bağlamda, kıyamet gününde zalimlerin birbirlerine dünyadaki gibi bir zarar veremeyeceklerini, her birinin kendi azabıyla meşgul olacağını ve başkasına zarar verme gücünün elinden alındığını ifade eder."}]},{"word":"ظَلَمُوا۟","root":"ظ ل م","rootLatin":"z-l-m","meaning":"Allah'ın koyduğu sınırları aşarak haksızlık eden, zulmeden kimseler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'zulüm' kelimesini 'bir şeyi ait olduğu yerin dışına koymak, haddi aşmak' olarak tanımlar. Ayetteki 'lillezîne zalemû' ifadesi, Allah'ın emirlerine karşı gelerek, peygamberleri ve ahiret gününü yalanlayarak haddi aşan, kendilerine ve başkalarına haksızlık eden kimseleri ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'zulüm' kavramının Kur'an'da geniş bir anlam yelpazesine sahip olduğunu, en temelinde 'haksızlık etmek, haddi aşmak' anlamına geldiğini belirtir. Bu ayetteki 'zalemû' fiili, özellikle ahireti ve azabı yalanlayarak Allah'a karşı işlenen büyük bir haksızlığı ve isyanı ifade eder."}]},{"word":"تُكَذِّبُونَ","root":"ك ذ ب","rootLatin":"k-z-b","meaning":"Ahiret azabını ve cehennemi yalanlamak, inanmamak.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'tekzîb' kelimesini 'yalanlamak, doğru olmadığını iddia etmek' olarak açıklar. Ayetteki 'kuntum bihâ tukezzibûn' ifadesi, zalimlerin dünyadayken cehennem azabının varlığını inkar ettiklerini, onu bir yalan olarak gördüklerini ve bu inkarın sonucunda o azabı tadacaklarını belirtir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'k-z-b' kökünün 'yalan söylemek, yalanlamak' anlamlarına geldiğini ifade eder. Ayetteki 'tukezzibûn' fiili, zalimlerin ahiret azabını ve cehennemi ısrarla yalanlamalarını, bu gerçeği kabul etmemelerini ve bu inkarın kendilerine dönecek bir ceza olduğunu vurgular."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kiyamet","ahiret-mukafat","cehennem","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"o halde"},{"position":1,"surface":"ٱلْيَوْمَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"ي-و-م","rootLatin":"y-w-m","lemma":"يَوْم","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Zarf-ı zaman olduğu için mansûb","gloss":"bugün"},{"position":2,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nefy harfi olduğu için mebnî","gloss":"değil"},{"position":3,"surface":"يَمْلِكُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"م-ل-ك","rootLatin":"m-l-k","lemma":"مَلَكَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatlarından etkilenmediği için merfû","gloss":"sahip olur"},{"position":4,"surface":"بَعْضُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ع-ض","rootLatin":"b-'-d","lemma":"بَعْض","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"bir kısmı"},{"position":4,"surface":"كُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":5,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":5,"surface":"بَعْضٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ع-ض","rootLatin":"b-'-d","lemma":"بَعْض","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bir kısmına"},{"position":6,"surface":"نَّفْعًۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ن-ف-ع","rootLatin":"n-f-'-","lemma":"نَفْع","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"fayda"},{"position":7,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":7,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nefy harfi olduğu için mebnî","gloss":"değil"},{"position":8,"surface":"ضَرًّۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ض-ر-ر","rootLatin":"d-r-r","lemma":"ضَرّ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki kelimeye atfedildiği için mansûb","gloss":"zarar"},{"position":9,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"نَقُولُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatlarından etkilenmediği için merfû","gloss":"deriz"},{"position":10,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":10,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"o kimselere ki"},{"position":11,"surface":"ظَلَمُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ظ-ل-م","rootLatin":"z-l-m","lemma":"ظَلَمَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"zulmettiler"},{"position":12,"surface":"ذُوقُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ذ-و-ق","rootLatin":"z-w-q","lemma":"ذَاقَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"tadın"},{"position":13,"surface":"عَذَابَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"'-z-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"azabını"},{"position":14,"surface":"ٱلنَّارِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-و-ر","rootLatin":"n-w-r","lemma":"نَار","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"ateşin"},{"position":15,"surface":"ٱلَّتِى","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّتِى","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"ki o"},{"position":16,"surface":"كُنتُم","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Nâkıs","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idiniz"},{"position":17,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":17,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَا","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onu"},{"position":18,"surface":"تُكَذِّبُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-ذ-ب","rootLatin":"k-z-b","lemma":"كَذَّبَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatlarından etkilenmediği için merfû","gloss":"yalanlıyordunuz"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Sebe' Sûresi** · *34/42*
- **Sebe' Sûresi** · *34/42*
- **Sebe' Sûresi** · *34/42*
- **Sebe' Sûresi** · *34/42*
- **Sebe' Sûresi** · *34/42*
- **Sebe' Sûresi** · *34/42*
- **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Baba 19-53*
- **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Baba 19-53*
- **Rüyâ ve Mânâ Âlemi — Terzi Baba'ya Dair Zuhûrât (3)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Baba 19-53*
- **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Baba 19-53*
- **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Baba 19-53*
- **Rüyâ ve Mânâ Âlemi — Terzi Baba'ya Dair Zuhûrât (3)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Baba 19-53*
