# Yâsîn Sûresi, 18. Âyet (36:18)

> قَالُوٓا۟ إِنَّا تَطَيَّرْنَا بِكُمْ ۖ لَئِن لَّمْ تَنتَهُوا۟ لَنَرْجُمَنَّكُمْ وَلَيَمَسَّنَّكُم مِّنَّا عَذَابٌ أَلِيمٌ

*Kâlû innâ tetayyernâ bikum(s) le-in lem tentehû lenercumennekum veleyemessennekum minnâ ‘ażâbun elîm(un)*

**Meal (Diyanet):** Dediler ki: "Şüphesiz biz sizin yüzünüzden uğursuzluğa uğradık. Eğer vazgeçmezseniz, sizi mutlaka taşlarız ve bizim tarafımızdan size elem dolu bir azap dokunur."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/36/18

---

## Tefsir

{"title":"Birleştirilmiş Tefsir — Yâsîn Suresi 18. Âyet","tefsir":"### ✦ Âyetin Zâhirî Tefsiri\n\nقَالُوا إِنَّا تَطَيَّرْنَا بِكُمْ لَئِنْ لَمْ تَنْتَهُوا لَنَرْجُمَنَّكُمْ وَلَيَمَسَّنَّكُمْ مِنَّا عَذَابٌ أَلِيمٌ — 'Doğrusu biz sizin yüzünüzden uğursuzluğa uğradık. Eğer vazgeçmezseniz, sizi mutlaka taşlarız ve bizden size can yakıcı bir azap dokunur' dediler.\n\nتَطَيَّر (tetayyür) — uğursuzluk saymak. İbn Kuteybe Hazretleri, bu kelimenin 'kuş uçuşundan uğursuzluk çıkarmak' mânâsına geldiğini, Arapların kuşların uçuş yönüne bakarak fal tuttuklarını belirtir. Şehir halkı, başlarına gelen kötülükleri elçilerin gelişiyle ilişkilendirdiler — ki bu, insanın hakikati kabullenemediğinde başvurduğu en eski kaçış mekanizmasıdır.\n\nرَجْم (recm) — taşlamak. Fiziksel şiddet tehdidi — fikir yetersiz kalınca güç devreye girer.\n\n### ✦ Terzibaba Hazretleri'nin Nazarında\n\nTerzibaba Hazretleri: *\"Tetayyür — suçu başkasına atmak. İnsanın en eski hastalığı budur: kendi günahlarının sonuçlarını başkalarına yüklemek. 'Senin yüzünden uğursuz olduk' — hayır, sen zaten uğursuzluğu hak ettin; elçi sadece aynayı tuttu.\"*\n\n### ✦ Seyr ü Sülûk Mertebesinden\n\nEy sâlik! Başına gelen kötülükleri başkalarına atma — nefsine bak. 'Mâ esâbeke min hasenetin feminallâh, ve mâ esâbeke min seyyietin fe min nefsik' (Nisâ 79) — iyilik Allah'tan, kötülük kendindendir.\n\n### ✦ Bu Asrın İnsanına\n\nRabbimiz, bizi suçu başkasına atan değil, kendi nefsini sorgulayan kullarından eyle. Tetayyürden, kuruntulardan ve bâtıl inançlardan koru.","sources":["İbn Kuteybe, Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Şehir halkı elçilerden uğursuzluk çıkarır ve onları taşlayarak öldürmekle tehdit eder. Tatâyyur (uğursuzluk) ve azap tehdidi kavramları ön plana çıkar.","keyConcepts":[{"word":"تَطَيَّرْنَا","root":"ط ي ر","rootLatin":"T-Y-R","meaning":"Uğursuzluk çıkarmak; kuştan fal açma geleneğinden gelen teşâüm (kötüye yorma) kavramı.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât","detail":"Tatâyyur, Arapların kuş uçuşundan fal açma geleneğinden gelir: sola uçan kuş uğursuz sayılırdı. Kur'ân'da bu kavram, inkârcıların peygamberleri şuursuzca uğursuz görmelerini ifade eder."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Tatâyyur, kuşla (tâir) fal açma adetinden gelir. Câhiliye Arapları sefere çıkarken kuş uçurur, sağa giderse hayır, sola giderse şer sayarlardı. İnkârcılar elçileri 'uğursuz kuş' yerine koymuşlardır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Tatâyyur mecâzen 'sizden uğursuzluk çıkardık, sizi kötüye yorduk' demektir. İnkârcılar başlarına gelen kıtlık ve belâları elçilere bağlamışlardır."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"T-Y-R kökü uçmak anlamındadır. Tâir kuş, tatâyyur ise kuştan fal açmaktır. Kur'ân bu geleneği eleştirir ve gerçek tâirin (kaderin) Allah katında olduğunu bildirir."}]},{"word":"لَنَرْجُمَنَّكُمْ","root":"ر ج م","rootLatin":"R-C-M","meaning":"Taşlamak; hem fiziksel recm (taşlayarak öldürme) hem de sözle taşlama (hakaret, iftira) anlamı taşır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât","detail":"Recm'in asıl anlamı taş atmaktır. Kur'ân'da hem fiziksel taşlama (öldürme tehdidi) hem de sözlü saldırı (hakaret, kötüleme) anlamında kullanılır. Burada fiziksel tehdit ön plandadır."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Recm, büyük taşlarla vurmaktır. İnkârcıların elçilere yönelik bu tehdidi, delilsiz kalan inkârın şiddete başvurduğunu gösterir — argüman bittiğinde zor kullanılır."}]},{"word":"عَذَابٌ أَلِيمٌ","root":"ع ذ ب / أ ل م","rootLatin":"A-Ẕ-B / E-L-M","meaning":"Acı veren azap; hem dünyevî ceza tehdidi hem uhrevî azap ihtarı.","sources":[{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Azâb kelimesinin aslı 'tatlı su' anlamındaki 'azb' kökündendir — zıt anlamlıdır. Elîm ise 'acının en derinine işleyen' demektir. Bu terkip Kur'ân'da en şiddetli azap ifadesidir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Elîm, mübalağa kalıbıdır: sadece acı veren değil, acının kendisi olan azap. İnkârcıların tehdidine karşı elçilerin uyarısı çok daha büyük bir azabı hatırlatır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-gecmis-kavimler","musrikler","tebligh","hukuk-ceza"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قَالُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dediler"},{"position":2,"surface":"إِنَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz biz"},{"position":2,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mahallen mansûb","gloss":"biz"},{"position":3,"surface":"تَطَيَّرْنَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ط-ي-ر","rootLatin":"ṭ-y-r","lemma":"تَطَيَّرَ","form":"Tefa''ul","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"uğursuzluğa uğradık"},{"position":4,"surface":"بِكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"sizin yüzünüzden"},{"position":4,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"siz"},{"position":5,"surface":"لَئِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Şart ve Kasem","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَئِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"eğer"},{"position":6,"surface":"لَّمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cezm","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَمْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"değilse"},{"position":7,"surface":"تَنتَهُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ه-ي","rootLatin":"n-h-y","lemma":"اِنْتَهَى","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Cezm edatından sonra geldiği için meczûm","gloss":"vazgeçmezseniz"},{"position":8,"surface":"لَنَرْجُمَنَّكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Kasem ve Te'kid","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"andolsun ki"},{"position":8,"surface":"نَرْجُمَنَّ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-ج-م","rootLatin":"r-j-m","lemma":"رَجَمَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Te'kid nûnu ile bitiştiği için mebnî","gloss":"taşlayacağız"},{"position":8,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"sizi"},{"position":9,"surface":"وَلَيَمَسَّنَّكُم","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"لَيَمَسَّنَّ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"م-س-س","rootLatin":"m-s-s","lemma":"مَسَّ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Te'kid nûnu ile bitiştiği için mebnî","gloss":"dokunacaktır"},{"position":9,"surface":"كُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"size"},{"position":10,"surface":"مِّنَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"bizden"},{"position":10,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"biz"},{"position":11,"surface":"عَذَابٌ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"ʿ-dh-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"azap"},{"position":12,"surface":"أَلِيمٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"أ-ل-م","rootLatin":"ʾ-l-m","lemma":"أَلِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"can yakıcı"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **13 ve Hakîkat-i İlâhiyye** · *36/18-19*
- **13 ve Hakîkat-i İlâhiyye** · *36/18-19*
