# Yâsîn Sûresi, 20. Âyet (36:20)

> وَجَآءَ مِنْ أَقْصَا ٱلْمَدِينَةِ رَجُلٌ يَسْعَىٰ قَالَ يَـٰقَوْمِ ٱتَّبِعُوا۟ ٱلْمُرْسَلِينَ

*Vecâe min aksâ-lmedîneti raculun yes'â kâle yâ kavmi-ttebi'û-lmurselîn(e)*

**Meal (Diyanet):** Şehrin öbür ucundan bir adam koşarak geldi ve şöyle dedi: "Ey kavmim! Bu elçilere uyun."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/36/20

---

## Tefsir

{"title":"Birleştirilmiş Tefsir — Yâsîn Suresi 20. Âyet","tefsir":"### ✦ Âyetin Zâhirî Tefsiri\n\nوَجَاءَ مِنْ أَقْصَى الْمَدِينَةِ رَجُلٌ يَسْعَىٰ قَالَ يَا قَوْمِ اتَّبِعُوا الْمُرْسَلِينَ — Şehrin en uzak yerinden bir adam koşarak geldi. 'Ey kavmim! Elçilere uyun!' dedi.\n\nBu âyet, Kur'ân'ın en dramatik ve en ilham verici sahnelerinden birini açar. أَقْصَى الْمَدِينَة (aksa'l-medîne — şehrin en uzak yeri) nden bir adam — müfessirlere göre adı Habîb en-Neccâr olan bu zat — koşarak gelir.\n\nيَسْعَىٰ (yes'â) — koşmak, acele etmek. Sicistânî Hazretleri, sa'y'in 'bir gaye için hızla hareket etmek' demek olduğunu belirtir. Bu adam, rahat koltuğundan kalkmış, şehrin en uzak ucundan koşarak gelmiştir — çünkü hakikat, oturmaya değil koşmaya değer.\n\nDikkat et: Bu adam ne peygamber ne zengin ne güçlü — sıradan bir vatandaş. Ama hakikati duymuş, kalbine yerleştirmiş ve kavmini uyarmak için koşmuş. Kur'ân, onu ebedîleştirdi.\n\n### ✦ Terzibaba Hazretleri'nin Nazarında\n\nTerzibaba Hazretleri bu âyetin sırrını şöyle beyân buyurmuşlardır: *\"'Min aksa'l-medîne' — en uzaktan geldi. Hakikate en uzak gibi görünen insan, bazen en yakın olur. Bazen en çarşı en pazar ortasındaki, hakikatten en uzaktır. Ve bazen en kenar mahallenin en mütevazı insanı, hakikatin en büyük tanığıdır. Allah'ın velîleri, gözün görmediği yerdedir.\"*\n\n### ✦ Şeyh-i Ekber'in İşâreti\n\nŞeyh-i Ekber'in nazarında Habîb en-Neccâr, 'ricâlu'l-ğayb' (görünmeyen erenler) tipinin bir örneğidir. Toplumun tanımadığı, bilmediği, ama Allah katında büyük olan bir veli. O koşarak geldi — çünkü hakikat, acildir.\n\n### ✦ Mesnevî'nin Nağmesinden\n\nHz. Mevlânâ'nın gönül dilinden: Hakikat âşığı, koşarak gelir. Ağır ağır yürüyen, henüz âşık olmamıştır. Aşk, sabır tanımaz — koşturur, hareket ettirir, yerinde durdurmaz. Habîb, hakikate âşıktı — ve âşık koşar.\n\n### ✦ Seyr ü Sülûk Mertebesinden\n\nEy sâlik! Habîb en-Neccâr'dan ders al. O, koşarak geldi — sen ne yapıyorsun? Hakikat uğruna koşuyor musun, yoksa konfor koltuğunda mı oturuyorsun? Sülûk, oturanların değil koşanların yoludur. 'Fes'av ilâ zikrillâh' (Cuma 9) — Allah'ın zikrine koşun!\n\n### ✦ Bu Asrın İnsanına\n\nBu asrın konfor bağımlısı insanına Habîb en-Neccâr'dan düşen hisse: Hakikat için koş. Koltuğundan kalk, konfor alanından çık, risk al. Evet, taşlanabilirsin — Habîb de taşlandı, şehid edildi. Ama Kur'ân onu ebedîleştirdi. Koltukta oturanlar unutuldu — koşan hatırlandı.\n\nRabbimiz, bizi hakikat uğruna koşan, koltuğunu bırakan, cesaretle tebliğ eden kullarından eyle. Habîb en-Neccâr'ın cesaretinden bize bir pay ver.","sources":["Ebû Bekir es-Sicistânî, Nüzhetü'l-Kulûb","Muhyiddin İbn Arabî, Fütûhât-ı Mekkiyye"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Şehrin en uzak yerinden koşarak gelen bir adam (Habîb en-Neccâr) ortaya çıkar ve halkını elçilere tâbî olmaya çağırır.","keyConcepts":[{"word":"أَقْصَا","root":"ق ص و","rootLatin":"Q-S-V","meaning":"En uzak; şehrin en uzak köşesi. Hakikatin merkezden değil, kenardan gelebileceğine işaret.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât","detail":"Aksâ, uzaklığın en üst derecesidir. Şehrin en uzak yerinden gelen bu kişi, sosyal merkezden uzakta olmasına rağmen hakikate en yakın olandır — mekânsal uzaklık mânevî yakınlığa engel değildir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Aksâ kelimesi Kur'ân'da hem mekânsal (Mescid-i Aksâ) hem mânevî uzaklık ifade eder. Burada şehrin kenarında yaşayan sıradan bir insanın hakikate koşması, seçkincilik anlayışını kırar."}]},{"word":"يَسْعَىٰ","root":"س ع ي","rootLatin":"S-A-Y","meaning":"Koşmak, gayret etmek; hakikate ulaşmak için acele ile hareket etmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât","detail":"Sa'y, bir hedefe doğru hızla ve kararlılıkla yürümektir. Yürümekten fazla, koşmaktan azdır — ama içinde şiddetli bir istek ve gayret vardır. Bu adam hakikat uğruna koşuyor."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"S-A-Y kökü çaba ve gayret anlamı taşır. Hac'daki sa'y de bu köktendir. Habîb'in sa'yi, hakikat uğruna bedenî ve ruhî gayretin birleşimidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'ân'da sa'y her zaman olumlu bir çaba ifade eder. Habîb'in koşması, îmanın pasif bir kabul değil, aktif bir gayret olduğunu simgeler."}]},{"word":"رَجُلٌ","root":"ر ج ل","rootLatin":"R-C-L","meaning":"Adam, erkek; nekire (belirsiz) gelişi, bu kişinin toplumda tanınmış biri olmadığını gösterir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Racul kelimesinin nekire gelmesi, bu kişinin toplumun ileri gelenlerinden olmadığını ifade eder. İsimsiz, sıradan bir adam — ama Allah katında değerli."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Kur'ân bu kişiyi isimsiz bırakır ama eylemini ölümsüzleştirir. Önemli olan kim olduğu değil, ne yaptığıdır — hakikat uğruna koşmak."}]},{"word":"ٱتَّبِعُوا","root":"ت ب ع","rootLatin":"T-B-A","meaning":"Tâbî olun; elçilere uyma çağrısı. 11. ayetteki ittibâ ile aynı kökten — hakikate bağlanma daveti.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât","detail":"İttibâ emri burada halkı elçilere yönlendirmek içindir. Habîb önce kendisi ittibâ etmiş, sonra başkalarını da çağırmıştır — tebliğin şartı önce yaşamaktır."},{"author":"Hilmi Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'in Tefsîr-i Şerîfi","detail":"Habîb'in 'ittibâ edin' çağrısı, sûrenin 11. ayetindeki ittibâ kavramıyla halka oluşturur. Kim ittibâ ederse kurtulur, kim yüz çevirirse helâk olur."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["tebligh","peygamberlik","hidayet-dalalet","kissa-diger-peygamberler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Vecâe"},{"position":2,"translit":" min"},{"position":3,"translit":" aksâ"},{"position":4,"translit":"lmedîneti"},{"position":5,"translit":" raculun"},{"position":6,"translit":" yes'â"},{"position":7,"translit":" kâle"},{"position":8,"translit":" yâ kavmi"},{"position":9,"translit":"ttebi'û"},{"position":10,"translit":"lmurselîn(e)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":1,"surface":"جَآءَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ج-ي-ا","rootLatin":"j-y-ʾ","lemma":"جَاءَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"geldi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":2,"surface":"مِنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"-den, -dan","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":3,"surface":"أَقْصَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"ق-ص-و","rootLatin":"q-ṣ-w","lemma":"أَقْصَى","form":"Ef'al","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"en uzak","irabMarker":"takdîrî kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":4,"surface":"ٱلْمَدِينَةِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-د-ن","rootLatin":"m-d-n","lemma":"مَدِينَة","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"şehir","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":5,"surface":"رَجُلٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ج-ل","rootLatin":"r-j-l","lemma":"رَجُل","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"bir adam","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"},{"position":6,"surface":"يَسْعَىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"س-ع-ي","rootLatin":"s-ʿ-y","lemma":"سَعَى","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Muzâri fiil nasb/cezm edeni olmadığı için merfû (takdirî i'râb)","gloss":"koşuyor","irabMarker":"takdîrî damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":7,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":8,"surface":"يَـٰ","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ey"},{"position":8,"surface":"قَوْمِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Münâdâ olduğu için mansûb (izafetle mansûb)","gloss":"kavmim","irabMarker":"takdîrî fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Münâdâ","izafet":"Muzâf"},{"position":9,"surface":"ٱتَّبِعُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Emir Fiil","root":"ت-ب-ع","rootLatin":"t-b-ʿ","lemma":"اِتَّبَعَ","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"uyun","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Emir fiil"},{"position":10,"surface":"ٱلْمُرْسَلِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mef'ûl","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"مُرْسَل","form":"İf'âl","features":{"irab":"Mansûb","state":"Marife","gender":"Müzekker","number":"Cemi"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"gönderilenlere, elçilere","irabMarker":"yâ ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Doğdular, Yaşadılar — Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *36/20*
- **Terzi Baba (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *36/20*
- **Terzi Baba (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *36/20*
- **Nûh Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *36/20*
- **Doğdular, Yaşadılar — Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *36/20*
- **Yâsîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *36/20*
- **Yâsîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *36/20*
