# Yâsîn Sûresi, 52. Âyet (36:52)

> قَالُوا۟ يَـٰوَيْلَنَا مَنۢ بَعَثَنَا مِن مَّرْقَدِنَا ۜ ۗ هَـٰذَا مَا وَعَدَ ٱلرَّحْمَـٰنُ وَصَدَقَ ٱلْمُرْسَلُونَ

*Kâlû yâ veylenâ men be'aśenâ min merkadinâ(k-s) hâżâ mâ ve'ade-rrahmânu vesadeka-lmurselûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Şöyle derler: "Vay başımıza gelene! Kim bizi diriltip mezarımızdan çıkardı? Bu, Rahman'ın vaad ettiği şeydir. Peygamberler doğru söylemişler."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/36/52

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"'Vay hâlimize! Bizi yattığımız yerden kim kaldırdı?' — diriliş şoku ve ilâhî cevap.","keyConcepts":[{"word":"يَـٰوَيْلَنَا","root":"و ي ل","rootLatin":"V-Y-L","meaning":"Vay hâlimize! Eyvah bize! — şiddetli pişmanlık ve dehşet nidâsı.","sources":[{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Veyl, helâk ve hüsranı ifade eden bir kelimedir. 'Yâ veylenâ' — kendi helâklerini idrak ettiklerinde feryat ederler. Dünyada alay ettikleri hakikat, karşılarına dikilmiştir."}]},{"word":"مَّرْقَدِنَا","root":"ر ق د","rootLatin":"R-Q-D","meaning":"Uyuduğumuz yer, yatağımız; kabri uykuya benzetme.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât","detail":"Merkad, uyku yeri demektir. Ölümü 'uyku' olarak nitelendirmeleri, kabir hayatının bir nevi uyku hâli olduğuna işaret eder — ta ki Sûr üfleninceye kadar."}]},{"word":"بَعَثَنَا","root":"ب ع ث","rootLatin":"B-A-Ś","meaning":"Bizi kaldırdı, diriltti; ba's — ölümden sonra hayata döndürme.","sources":[{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Ba's, uyandırmak ve harekete geçirmektir. Kur'ân'da hem peygamber gönderme hem de ölüleri diriltme için kullanılır — her ikisi de 'yeni bir başlangıç'tır."}]}]}

## Tefsir

{"title":"Birleştirilmiş Tefsir — Yâsîn Suresi 52. Âyet","tefsir":"### ✦ Âyetin Zâhirî Tefsiri\n\nقَالُوا۟ يَـٰوَيْلَنَا مَنۢ بَعَثَنَا مِن مَّرْقَدِنَا ۜ ۗ هَـٰذَا مَا وَعَدَ ٱلرَّحْمَـٰنُ وَصَدَقَ ٱلْمُرْسَلُونَ — 'Vay hâlimize! Bizi yattığımız yerden kim kaldırdı?' derler. (Onlara denilir ki:) 'İşte Rahmân'ın vadettiği budur, peygamberler doğru söylemiş.'\n\nBu âyet, inkârcıların diriliş şokunu ve hakikatin itirafını içerir. Kefevî Hazretleri, 'veyl'in helâk ve hüsran nidâsı olduğunu belirtir. Dünyada alay ettikleri hakikat, gözlerinin önünde tecessüm etmiştir.\n\nRâgıb Hazretleri, 'merkad'ın uyku yeri demek olduğunu, kabri uykuya benzetmelerinin ölümün bir nevi uyku olduğuna işaret ettiğini beyân eder. Fîrûzâbâdî Hazretleri, 'ba's'ın hem uyandırma hem de harekete geçirme anlamında olduğunu belirtir.\n\n### ✦ Terzibaba Hazretleri'nin Nazarında\n\nTerzibaba Hazretleri: *\"'Yâ veylenâ' — vay hâlimize! Dünyada bu sözü söylemeyenler, ahirette söyler. Dünyada 'vay hâlime, ne günah işledim!' diyebilseydin, ahirette bu feryada gerek kalmazdı. Tövbe, dünyada yapılır — ahirette yapılan feryat, tövbe değil, pişmanlıktır.\"*\n\n*\"'Hâzâ mâ vaade'r-Rahmân' — Rahmân'ın vaadi buymuş. Dikkat et: 'Rahmân' ismi kullanılıyor. Yani, bu vaat bile rahmettir — çünkü hesap günü olmazsa adalet olmaz; adalet olmazsa mazlumun hakkı kaybolur. Kıyâmet, Rahmân'ın rahmetinin bir tecellîsidir.\"*\n\nAllah'ım, bizi dünyada tövbe eden, ahirette feryat etmeyen kullarından eyle.\n\n### ✦ Şeyh-i Ekber'in İşâreti\n\nŞeyh-i Ekber'in nazarında 'men beasenâ min merkadina' (bizi yattığımız yerden kim kaldırdı?) sorusu, gaflet uykusundan uyanan herkesin sorusudur. Ârif, bu soruyu kabirden önce sorar: 'Beni bu gafletten kim uyandırdı?' Ve cevap aynıdır: Rahmân.\n\n### ✦ Mesnevî'nin Nağmesinden\n\nHz. Mevlânâ'nın gönül dilinden: Uyuyan, rüyayı gerçek sanır — uyanınca 'eyvah, rüyaymış!' der. Dünya da bir rüyadır — ölüm, uyanıştır. Uyanınca 'yâ veylenâ!' demeyeceksen, rüyadayken uyan.\n\n### ✦ Seyr ü Sülûk Mertebesinden\n\nEy sâlik! 'Sadaka'l-mürselûn' — peygamberler doğru söylemiş. Bu itirafı kabirden sonraya bırakma — şimdi itiraf et, şimdi tasdik et, şimdi amel et. Ahiretteki 'sadaka'l-mürselûn' pişmanlıktır; dünyadaki 'sadaka'l-mürselûn' îmandır.\n\n### ✦ Bu Asrın İnsanına\n\nRabbimiz, bizi kabirde 'vay hâlimize' diye feryat edenlerden değil, dünyada tövbe edip hazırlananlardan eyle. Peygamberlerin doğru söylediğini şimdi tasdik eden kullarından kıl.","sources":["Ebu'l-Bekâ el-Kefevî, el-Külliyyât","Râgıb el-İsfehânî, el-Müfredât","Fîrûzâbâdî, Basâiru Zevi't-Temyîz","Muhyiddin İbn Arabî, Fütûhât-ı Mekkiyye"]}

## Tefsir

{"topics":["dirilis","kiyamet","peygamberlik","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قَالُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dediler"},{"position":2,"surface":"يَـٰ","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ey"},{"position":2,"surface":"وَيْلَنَا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"و-ي-ل","rootLatin":"w-y-l","lemma":"وَيْل","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Nidâ harfinden sonra geldiği için mansûb","gloss":"vay halimize"},{"position":2,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"bizim"},{"position":3,"surface":"مَنۢ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İstifham","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i istifham olduğu için mebnî","gloss":"kim"},{"position":4,"surface":"بَعَثَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ب-ع-ث","rootLatin":"b-'-th","lemma":"بَعَثَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"kaldırdı"},{"position":4,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mebnî","gloss":"bizi"},{"position":5,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den, -dan"},{"position":6,"surface":"مَّرْقَدِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ق-د","rootLatin":"r-q-d","lemma":"مَرْقَد","form":"Mef'al","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yattığımız yer"},{"position":6,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"bizim"},{"position":7,"surface":"هَـٰذَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَذَا","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî","gloss":"bu"},{"position":8,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Haber olduğu için mebnî","gloss":"şey"},{"position":9,"surface":"وَعَدَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"و-ع-د","rootLatin":"w-'-d","lemma":"وَعَدَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"vaat etti"},{"position":10,"surface":"ٱلرَّحْمَـٰنُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"رَحْمَٰن","form":"Fa'lân","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Rahman"},{"position":11,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":11,"surface":"صَدَقَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ص-د-ق","rootLatin":"s-d-q","lemma":"صَدَقَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"doğru söyledi"},{"position":12,"surface":"ٱلْمُرْسَلُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mef'ûl","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"مُرْسَل","form":"İf'âl","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû","gender":"Müzekker","number":"Cemi"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"elçiler"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *36. sure 52. ayette*
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *36. sure 52. ayette*
- **Yâsîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *36/52*
- **Yâsîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *36/52*
- **Enbiyâ Sûresi** · *36/52*
- **Enbiyâ Sûresi** · *36/52*
