# Sâffât Sûresi, 10. Âyet (37:10)

> إِلَّا مَنْ خَطِفَ ٱلْخَطْفَةَ فَأَتْبَعَهُۥ شِهَابٌ ثَاقِبٌ

*İllâ men ḣatife-lḣatfete feetbe'ahu şihâbun śâkib(un)*

**Meal (Diyanet):** Ancak onlardan söz kapan olur. Onu da delip geçen bir alev izler (ve yok eder).

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/37/10

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, şeytanların gökten haber çalma girişimlerinin engellenmesini ve bu girişimlerin nasıl cezalandırıldığını anlatmaktadır. Anahtar kavramlar, bu çalma eyleminin niteliğini ve buna verilen ilahi tepkinin şiddetini vurgulamaktadır.","keyConcepts":[{"word":"خَطِفَ","root":"خ ط ف","rootLatin":"h-t-f","meaning":"Hızlıca, aniden ve gizlice bir şeyi kapmak, çalmak anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hatf' kelimesini bir şeyi süratle ve gizlice almak olarak tanımlar. Ayetteki 'hatife' fiili, şeytanların gökten haberleri aniden ve gizlice kapma teşebbüsünü ifade eder. Bu, onların bu eylemi gizlice ve hızlıca gerçekleştirmeye çalıştıklarını gösterir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'hatf' kelimesini 'çalmak' veya 'kapmak' anlamında kullanır. Ayetteki bağlamda, şeytanların gökten haberleri çalma eylemini mecazi olarak ifade eder; bu, onların ilahi bilgilere izinsiz erişim çabasını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'hatf' kelimesinin Kur'an'daki kullanımının, genellikle ani ve beklenmedik bir eylemi ifade ettiğini belirtir. Bu ayette, şeytanların ilahi bilgilere yönelik ani ve gizli saldırısını, yani 'haber çalma' girişimini anlatır."}]},{"word":"الْخَطْفَةَ","root":"خ ط ف","rootLatin":"h-t-f","meaning":"Bir defalık, ani ve hızlı kapma veya çalma eylemini ifade eden masdardır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'hatfe' kelimesini 'bir defalık kapma' veya 'bir anlık çalma' olarak açıklar. Ayetteki 'el-hatfete' ifadesi, şeytanların gökten haberleri sadece bir kez, anlık bir fırsatla kapma girişimini vurgular; bu da onların bu eylemi tekrarlayamadıklarını ve hemen engellendiklerini gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'hatfe' kelimesinin 'bir şeyi hızla ve aniden almak' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, şeytanların gökten haberleri çalma eyleminin tek seferlik ve başarısız bir teşebbüs olduğunu, hemen ardından bir ceza ile karşılaştıklarını ifade eder."}]},{"word":"شِهَابٌ","root":"ش ه ب","rootLatin":"ş-h-b","meaning":"Parlak, alevli bir cisim, ateş parçası veya meteor anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'şihâb' kelimesini 'alevli, parlak ateş parçası' olarak tanımlar. Ayetteki 'şihâb' kelimesi, şeytanları kovalayan ve yakan ilahi bir güç olarak tasvir edilir; bu, onların göğe yaklaşma girişimlerinin şiddetli bir şekilde engellendiğini gösterir."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'şihâb' kelimesini 'gökten düşen ateş parçası' olarak açıklar. Ayette, bu 'şihâb'ın şeytanları takip ederek onları yaktığı belirtilir; bu da ilahi korumanın ve cezalandırmanın somut bir tezahürüdür."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'şihâb'ın Kur'an'da genellikle 'yakan, aydınlatan ve kovalayan' bir nesne olarak kullanıldığını belirtir. Bu ayette, şeytanların haber çalma girişimlerine karşı ilahi bir savunma mekanizması olarak işlev görür, onların göğe erişimini imkansız kılar."}]},{"word":"ثَاقِبٌ","root":"ث ق ب","rootLatin":"s-k-b","meaning":"Delici, nüfuz edici, parlak ve keskin anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sâkıb' kelimesini 'delip geçen, nüfuz eden' olarak açıklar. Ayetteki 'şihâbün sâkıbün' ifadesi, bu ateş parçasının sadece parlak olmakla kalmayıp, aynı zamanda şeytanları delip geçme ve yok etme gücüne sahip olduğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'sâkıb' kelimesinin 'parlaklığıyla karanlığı delen' veya 'keskinliğiyle nüfuz eden' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki bağlamda, 'şihâbün sâkıbün' ifadesi, şeytanların göğe yaklaşma girişimlerini engelleyen ve onları yok eden keskin ve etkili bir ilahi gücü tasvir eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'sâkıb' kelimesinin 'parlaklığıyla her şeyi aydınlatan ve karanlığı delen' anlamını vurgular. Bu ayette, 'şihâbün sâkıbün' ifadesi, şeytanların gizli ve karanlık girişimlerini açığa çıkaran ve onları etkisiz hale getiren ilahi bir ışık ve güç olarak işlev görür."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["seytan-vesvese","gayb"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"İstisna Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ancak/hariç"},{"position":2,"surface":"مَنْ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî olduğu için mahallen mansûb (müstesnâ)","gloss":"kimse"},{"position":3,"surface":"خَطِفَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"خ-ط-ف","rootLatin":"ḫ-ṭ-f","lemma":"خَطْف","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"kaptı/çaldı"},{"position":4,"surface":"ٱلْخَطْفَةَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar-ı Merra","root":"خ-ط-ف","rootLatin":"ḫ-ṭ-f","lemma":"خَطْفَة","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bir kapış/bir çalma"},{"position":5,"surface":"فَأَتْبَعَهُۥ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ت-ب-ع","rootLatin":"t-b-ʿ","lemma":"إِتْبَاع","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"ardından gönderdi"},{"position":5,"surface":"هُۥ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"onu"},{"position":6,"surface":"شِهَابٌ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ش-ه-ب","rootLatin":"ş-h-b","lemma":"شِهَاب","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"alev/parlak yıldız"},{"position":7,"surface":"ثَاقِبٌ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ث-ق-ب","rootLatin":"s̱-q-b","lemma":"ثَاقِب","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"delici/parlak"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Sâffât Sûresi** · *10. ÂYETLER*
- **Sâffât Sûresi** · *10. ÂYETLER*
- **Sâffât Sûresi** · *37/10*
- **Sâffât Sûresi** · *37/10*
- **Sâffât Sûresi** · *37/10*
- **Sâffât Sûresi** · *37/10*