# Sâffât Sûresi, 104. Âyet (37:104)

> وَنَـٰدَيْنَـٰهُ أَن يَـٰٓإِبْرَٰهِيمُ

*Venâdeynâhu en yâ ibrâhîm(u)*

**Meal (Diyanet):** (103-104) Nihayet her ikisi de (Allah'ın emrine) boyun eğip, İbrahim de onu (boğazlamak için) yüz üstü yere yatırınca ona, şöyle seslendik: "Ey İbrahim!"

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/37/104

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Sâffât Suresi 104. ayet, Hz. İbrahim'in rüyasını gerçekleştirmesi ve Allah'ın ona seslenmesini konu alır. Ayet, 'nâdeynâhu' fiili ile ilahi seslenişin mahiyetini ve 'İbrâhîm' özel ismi ile bu seslenişin muhatabını vurgulayarak, ilahi iradenin tecellisini ve peygamberin teslimiyetini dilbilimsel olarak ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"وَنَادَيْنَاهُ","root":"ن د و","rootLatin":"n-d-w","meaning":"Allah'ın Hz. İbrahim'e seslenmesi, ilahi bir hitap ve çağrı anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Nidâ (نداء) kelimesi, yüksek sesle çağırmak, seslenmek anlamına gelir. Ayetteki 'nâdeynâhu' ifadesi, Allah'ın Hz. İbrahim'e doğrudan ve açık bir şekilde hitap ettiğini, bu hitabın ilahi bir emir ve müjde içerdiğini gösterir. Bu, sadece bir seslenme değil, aynı zamanda ilahi bir iletişimin başlangıcıdır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Nidâ, mecazi olarak bir şeye davet etmek, bir şeyi emretmek anlamında da kullanılır. Ayetteki 'nâdeynâhu' ifadesi, Allah'ın Hz. İbrahim'e seslenerek ona bir mesaj ilettiğini, rüyasının gerçekleştiğini ve bu durumun ilahi bir mükafat olduğunu bildirdiğini ifade eder. Bu, ilahi bir davet ve tasdik niteliğindedir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Nidâ fiili, Kur'an'da genellikle Allah'ın peygamberlerine veya kullarına yönelik özel hitaplarını ifade eder. Bu ayetteki kullanımı, Allah'ın Hz. İbrahim'e olan özel ilgisini ve onun sadakatine karşılık gelen ilahi müdahalesini vurgular. Sesleniş, ilahi iradenin tecellisi ve peygamberin teslimiyetinin tasdikidir."}]},{"word":"إِبْرَاهِيمُ","root":"ب ر ه م","rootLatin":"b-r-h-m","meaning":"Allah'ın seslendiği peygamberin özel ismidir ve onun kimliğini belirtir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbrâhîm, Arapça kökenli olmayan, İbranice bir isimdir ve 'halkın babası' veya 'yüce baba' gibi anlamlara gelir. Kur'an'da bu isim, Allah'ın dostu (Halîlullah) olarak anılan büyük peygamberi ifade eder. Ayetteki kullanımı, bu ilahi seslenişin özel olarak Hz. İbrahim'e yönelik olduğunu ve onun peygamberlik makamını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İbrâhîm ismi, Kur'an'ın temel kavramlarından biri olan 'hanîf' (tevhid inancına sahip) kavramıyla yakından ilişkilidir. Ayetteki 'Ey İbrahim!' hitabı, onun Allah'a olan mutlak teslimiyetini ve tevhid inancındaki sarsılmaz duruşunu hatırlatır. Bu sesleniş, onun bu özelliklerinin bir tasdiki niteliğindedir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"İbrâhîm ismi, Kur'an'da birçok yerde zikredilen ve peygamberlerin atası olarak kabul edilen bir şahsiyettir. Bu ayetteki hitap, onun Allah katındaki yüksek mertebesini ve ilahi lütfa mazhar oluşunu gösterir. İsim, aynı zamanda onun soyundan gelen peygamberler zincirinin başlangıcı olması hasebiyle de önemlidir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-ibrahim","imtihan-bela","sabir","tevekkul"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"و","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"نَادَيْنَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ن-د-و","rootLatin":"n-d-w","lemma":"نَادَى","form":"Mufâale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"seslendik"},{"position":1,"surface":"هُ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"ona"},{"position":2,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Tefsîr","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Tefsir harfi olduğu için mebnî","gloss":"ki"},{"position":3,"surface":"يَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nidâ","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nidâ harfi olduğu için mebnî","gloss":"ey"},{"position":3,"surface":"إِبْرَاهِيمُ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ب-ر-ه-م","rootLatin":"b-r-h-m","lemma":"إِبْرَاهِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Münâdâ olduğu için damme ile mebnî","gloss":"İbrahim"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **NECDET ARDIÇ’IN TASAVVUF ANLAYIŞINDA  SEYR-Ü SÜLUK MERTEBELERİ - Lisans Tezi** — Yavuz Burak Kır · *37/100-111*
- **Bakara Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/100-111*
- **İrfan Mektebi ve Hakk Yolu** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/100-111*
- **Fecr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/100-111*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/100-111*
- **Bakara Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/100-111*
- **İrfan Mektebi ve Hakk Yolu** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/100-111*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/104 – 105*
- **Rüyâ ve Mânâ Âlemi — Terzi Baba'ya Dair Zuhûrât (3)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/104 – 105*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/104 – 105*
- **Rüyâ ve Mânâ Âlemi — Terzi Baba'ya Dair Zuhûrât (3)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/104 – 105*
- **Fecr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/100-111*