# Sâffât Sûresi, 112. Âyet (37:112)

> وَبَشَّرْنَـٰهُ بِإِسْحَـٰقَ نَبِيًّا مِّنَ ٱلصَّـٰلِحِينَ

*Ve beşşernâhu bi-ishâka nebiyyen mine-ssâlihîn(e)*

**Meal (Diyanet):** Biz onu salihlerden bir peygamber olarak İshak ile de müjdeledik.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/37/112

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Hz. İbrahim'e oğlu İshak'ın müjdelenmesini konu almaktadır. Ayetteki anahtar kavramlar, 'müjdeleme', 'İshak' ve 'salihler' olup, bu kavramlar peygamberlik ve ilahi lütuf bağlamında derin anlamlar taşımaktadır.","keyConcepts":[{"word":"وَبَشَّرْنَـٰهُ","root":"ب-ش-ر","rootLatin":"b-ş-r","meaning":"Birine sevindirici bir haber vermek, müjdelemek anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Beşâret (بشارة), bir haberin derideki izi gibi, bir şeyin ilk ve en güzel kısmını ifade eder. Bu ayetteki 'beşşernâhu' ifadesi, Allah'ın Hz. İbrahim'e, uzun bir bekleyişin ardından İshak gibi hayırlı bir evlatla müjde vermesi, bu haberin sevindirici ve müjdeli oluşunu vurgular. (el-Müfredât, s. 120)"},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Beşşernâhu (بشّرناه) fiili, 'ona müjde verdik' demektir. Bu, genellikle hayırlı ve sevindirici haberler için kullanılır. Ayetteki kullanımı, Allah'ın Hz. İbrahim'e, neslinin devamı ve peygamberlik makamının taşıyıcısı olacak bir evlatla lütufta bulunduğunu gösterir. (Mecâzü'l-Kur'ân, c. 2, s. 189)"},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Beşâret kavramı, Kur'an'da genellikle Allah'ın peygamberlerine veya salih kullarına verdiği ilahi müjdeleri ifade eder. Bu ayetteki 'beşşernâhu' ifadesi, ilahi bir lütuf ve vaadin gerçekleştiğini, Hz. İbrahim'in sabrının karşılığını aldığını ve neslinin devam edeceğini müjdelemektedir. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 154)"}]},{"word":"بِإِسْحَـٰقَ","root":"س-ح-ق","rootLatin":"s-h-q","meaning":"Hz. İbrahim'in ikinci oğlu ve bir peygamberin adıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İshak (إسحاق), Kur'an'da adı geçen peygamberlerden biridir. İsminin kökeni 'gülmek' anlamına gelen 'dahike' (ضحك) fiiliyle ilişkilendirilir, zira annesi Sara'nın yaşlılığında bu müjdeye şaşırması ve gülmesiyle bağlantılıdır. Ayetteki kullanımı, müjdenin somut bir şahsiyet, yani İshak peygamber olduğunu belirtir. (el-Müfredât, s. 238)"},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İshak, Hz. İbrahim'in hanımı Sara'dan doğan oğludur. Kur'an'da birçok yerde adı geçmekte ve peygamber olarak zikredilmektedir. Bu ayetteki 'İshak' kelimesi, müjdenin içeriğini ve Allah'ın Hz. İbrahim'e bahşettiği özel lütfu açıkça ortaya koyar. (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân, s. 378)"},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Özel isimler, Kur'an'da belirli şahısları veya varlıkları işaret eder. İshak ismi, Hz. İbrahim'in soyundan gelen peygamberlik zincirinin önemli bir halkasını temsil eder. Ayetteki 'İshak' kelimesi, sadece bir isim değil, aynı zamanda ilahi bir seçimin ve peygamberlik makamının bir sembolüdür. (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi, s. 215)"}]},{"word":"نَبِيًّا","root":"ن-ب-أ","rootLatin":"n-b-a","meaning":"Allah'tan haber getiren, peygamber anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Nebî (نبي), 'nebe' (haber) kökünden gelir ve Allah'tan haber getiren kişi demektir. Aynı zamanda 'yüksek yer' anlamına gelen 'nebve'den de türemiş olabilir, zira peygamberler insanların üstünde bir makama sahiptir. Ayetteki 'nebiyyen' ifadesi, İshak'ın sadece bir evlat değil, aynı zamanda Allah tarafından seçilmiş bir peygamber olacağını vurgular. (el-Müfredât, s. 484)"},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Nebî, Allah ile kulları arasında elçilik yapan, vahiy alan ve onu insanlara tebliğ eden kişidir. Bu ayette İshak'ın 'nebiyyen' olarak nitelendirilmesi, onun gelecekteki rolünü ve ilahi görevini açıkça belirtir. Bu, müjdenin sadece bir evlatla sınırlı olmadığını, aynı zamanda peygamberlik gibi yüce bir makamı da içerdiğini gösterir. (el-Külliyyât, s. 950)"},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Nebî kavramı, Kur'an'da Allah'ın mesajını insanlara iletmekle görevli olan şahsiyetleri ifade eder. Bu ayette İshak'ın 'nebiyyen' olarak zikredilmesi, onun peygamberlik vasfının, doğumuyla birlikte ilahi bir takdir olduğunu ve Hz. İbrahim'e verilen müjdenin kapsamını genişlettiğini gösterir. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 189)"}]},{"word":"ٱلصَّـٰلِحِينَ","root":"ص-ل-ح","rootLatin":"s-l-h","meaning":"İyi, doğru, dürüst ve erdemli kimseler anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Salih (صالح), fesadın (bozukluğun) zıddıdır ve her türlü iyilik, doğruluk ve uygunluk anlamına gelir. 'Sâlihîn' ise, bu vasıflara sahip olan kimselerdir. Ayetteki 'minessâlihîn' ifadesi, İshak'ın sadece peygamber olmakla kalmayıp, aynı zamanda ahlaki ve manevi açıdan da en üstün vasıflara sahip, Allah'ın rızasına uygun bir kul olacağını belirtir. (el-Müfredât, s. 476)"},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Salih, hem dünya hem de ahiret işlerinde doğru ve düzgün olan kişidir. 'Sâlihîn' zümresi, Allah'ın emirlerine uyan, yasaklarından kaçınan ve insanlara karşı adaletli davranan kimselerdir. Bu ayette İshak'ın 'sâlihîn'den olması, onun peygamberlik görevinin yanı sıra, şahsiyetinin de örnek alınacak derecede erdemli olacağını vurgular. (Basâiru Zevi't-Temyîz, c. 3, s. 339)"},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Salih kavramı, Kur'an'da genellikle Allah'a karşı sorumluluklarını yerine getiren, topluma faydalı olan ve ahlaki değerlere bağlı kalan kişileri tanımlar. 'Minessâlihîn' ifadesi, İshak'ın bu seçkin zümreye dahil olduğunu, yani hem peygamberlik vasfıyla hem de kişisel erdemleriyle örnek bir şahsiyet olacağını ifade eder. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 220)"}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-ibrahim","peygamberlik"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"و","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"بَشَّرْنَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ب-ش-ر","rootLatin":"b-sh-r","lemma":"بَشَّرَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"müjdeledik"},{"position":1,"surface":"هُ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onu"},{"position":2,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-e, ile"},{"position":2,"surface":"إِسْحَاقَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i A'cem","root":"س-ح-ق","rootLatin":"s-h-q","lemma":"إِسْحَاق","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr (gayr-ı munsarıf olduğu için fetha ile mecrûr)","gloss":"İshak'ı"},{"position":3,"surface":"نَبِيًّا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ن-ب-أ","rootLatin":"n-b-ʾ","lemma":"نَبِيّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"peygamber olarak"},{"position":4,"surface":"مِّنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan"},{"position":5,"surface":"ٱلصَّالِحِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ص-ل-ح","rootLatin":"s-l-h","lemma":"صَالِح","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"salihlerden, iyilerden"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **TB. Kelime-i İshâkiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/112*
- **TB. Kelime-i İshâkiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/112*
- **Kelime-i İshâkiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *37/112*
- **Kelime-i İshâkiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *37/112*
- **Sâffât Sûresi** · *37/112*
- **Kelime-i İshâkiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *37/112*
- **Sâffât Sûresi** · *37/112*
- **Sâffât Sûresi** · *37/112*
- **Sâffât Sûresi** · *37/112*
- **Kelime-i İshâkiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *37/112*
- **Kelime-i İshâkiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *37/112*
- **Kelime-i İshâkiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *37/112*