# Sâffât Sûresi, 124. Âyet (37:124)

> إِذْ قَالَ لِقَوْمِهِۦٓ أَلَا تَتَّقُونَ

*İż kâle likavmihi elâ tettekûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Hani kavmine şöyle demişti: "Allah'a karşı gelmekten sakınmaz mısınız?"

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/37/124

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Sâffât Suresi 124. ayet, Hz. İlyas'ın kavmine yaptığı uyarıyı içermektedir. Ayet, özellikle 'takva' kavramı üzerinden Allah'a karşı sorumluluk bilincini ve putperestlikten sakınmayı vurgulamaktadır. Dilbilimsel olarak, 'kavm' ve 'tettekûn' kelimeleri, toplumsal ve ahlaki bir çağrının temelini oluşturur.","keyConcepts":[{"word":"قَالَ","root":"ق و ل","rootLatin":"k-v-l","meaning":"Söylemek, demek fiilinin geçmiş zaman üçüncü tekil şahıs çekimi olup, Hz. İlyas'ın kavmine hitabını ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kavl (قول), bir düşünceyi veya sözü ifade etmek anlamına gelir. Ayetteki 'kâle' (قال) fiili, Hz. İlyas'ın kavmine yönelik açık ve net bir uyarıda bulunduğunu, onlara tebliğde bulunduğunu gösterir. Bu, sadece bir sözden ibaret olmayıp, aynı zamanda bir davet ve sorgulama niteliği taşır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kavl (قول), bir şeyin dil ile ifade edilmesi demektir. Ayetteki kullanımı, Hz. İlyas'ın kavmine yönelik doğrudan bir hitap olduğunu, onların dikkatini çekmek ve onları düşünmeye sevk etmek amacıyla sarf ettiği sözleri belirtir. Bu, tebliğde kullanılan temel bir eylemdir."}]},{"word":"لِقَوْمِهِۦٓ","root":"ق و م","rootLatin":"k-v-m","meaning":"Kavmi, halkı anlamına gelir ve Hz. İlyas'ın hitap ettiği topluluğu ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kavm (قوم), bir araya gelmiş, belirli bir topluluğu ifade eder. Ayetteki 'li-kavmihi' (لقومه) ifadesi, Hz. İlyas'ın kendi halkına, yani içinde yaşadığı ve peygamber olarak gönderildiği topluma seslendiğini gösterir. Bu, peygamberlerin tebliğlerinin öncelikle kendi kavimlerine yönelik olduğunu vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kavm (قوم), genellikle erkeklerden oluşan bir topluluk için kullanılır, ancak bazen kadınları da kapsayabilir. Ayetteki 'kavmihi' (قومه) ifadesi, Hz. İlyas'ın hitap ettiği topluluğun, onunla aynı kültürel ve sosyal bağları paylaşan insanlar olduğunu belirtir. Bu, tebliğin muhatap kitlesini netleştirir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'kavm' (قوم) kavramı, genellikle peygamberlerin gönderildiği ve onlara karşı çıkan belirli bir etnik veya sosyal grubu ifade eder. Ayetteki 'kavmihi' (قومه) kullanımı, Hz. İlyas'ın tebliğinin, o dönemdeki putperestlik eğilimleri olan belirli bir topluluğa yönelik olduğunu ve bu topluluğun peygamberin mesajına karşı bir duruş sergilediğini ima eder."}]},{"word":"تَتَّقُونَ","root":"و ق ي","rootLatin":"v-k-y","meaning":"Sakınmak, korunmak, Allah'tan korkmak anlamına gelir ve kavmin Allah'a karşı sorumluluk bilincini sorgular.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Takva (تقوى), Allah'ın azabından sakınmak, O'nun emirlerine uyup yasaklarından kaçınmak demektir. Ayetteki 'tettekûn' (تتقون) fiili, Hz. İlyas'ın kavmine, Allah'ın gazabından ve azabından neden sakınmadıklarını, O'na karşı gelmekten neden çekinmediklerini sorguladığını gösterir. Bu, onların imansızlık ve putperestlik hallerine bir eleştiridir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Vikaye (وقاية), bir şeyi zarardan korumak anlamına gelir. Takva (تقوى) ise, nefsi günahlardan korumak, Allah'ın emirlerine sarılmak ve yasaklarından kaçınmaktır. Ayetteki 'tettekûn' (تتقون) ifadesi, Hz. İlyas'ın kavmine, Allah'ın azabından ve O'na karşı gelmekten neden kendilerini korumadıklarını, neden bu sorumluluk bilincine sahip olmadıklarını sorduğunu belirtir. Bu, onların dini ve ahlaki durumlarına yönelik bir uyarıdır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Takva (تقوى) kavramı, Kur'an'da geniş bir anlam yelpazesine sahiptir; Allah'a karşı sorumluluk bilinci, O'ndan korkma, O'nun emirlerine uyma ve günahlardan sakınma gibi anlamları içerir. Ayetteki 'tettekûn' (تتقون) fiili, Hz. İlyas'ın kavmine, Allah'a karşı gelmekten neden çekinmediklerini, O'nun azabından neden sakınmadıklarını sorarak, onların iman ve ahlak eksikliklerine dikkat çektiğini gösterir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-diger-peygamberler","takva","kufur-sirk","tevhid"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"إِذْ","pos":"harf","posDetail":"Zarf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zaman zarfı olduğu için mebnî","gloss":"o zaman, o vakit"},{"position":2,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":3,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-e, için"},{"position":3,"surface":"قَوْمِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kavim, millet"},{"position":3,"surface":"هِۦٓ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"onun"},{"position":4,"surface":"أَلَا","pos":"harf","posDetail":"İstifham Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَلَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"değil mi ki, neden"},{"position":5,"surface":"تَتَّقُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ق-ي","rootLatin":"w-q-y","lemma":"اِتَّقَى","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"sakınırsınız, korkarsınız"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Sâffât Sûresi** · *37/124*
- **Sâffât Sûresi** · *37/124*
- **Sâffât Sûresi** · *37/124*
- **Sâffât Sûresi** · *37/124*