# Sâffât Sûresi, 137. Âyet (37:137) > وَإِنَّكُمْ لَتَمُرُّونَ عَلَيْهِم مُّصْبِحِينَ *Ve-innekum letemurrûne ‘aleyhim musbihîn(e)* **Meal (Diyanet):** (137-138) Şüphesiz sizler (yolculuklarınız sırasında) sabah akşam onların (harap olmuş) yurtlarına uğrayıp duruyorsunuz. Hala düşünmeyecek misiniz? **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/37/137 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Bu ayet, Sâffât Suresi'nde Lut kavminin helakından sonra onların yurtları üzerinden geçen Mekke müşriklerine hitaben, ibret almaları için bir uyarı niteliğindedir. Ayet, zaman ve mekan bağlamında bir geçişi ve bu geçişin düşündürücü yönünü vurgulamaktadır.","keyConcepts":[{"word":"لَتَمُرُّونَ","root":"م ر ر","rootLatin":"m-r-r","meaning":"Bir yerin üzerinden geçmek, bir yerden katetmek anlamındadır ve burada Lut kavminin helak olduğu yerlerin üzerinden geçişi ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'مرر' kökünün 'geçmek, bir şeyin üzerinden aşmak' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'لَتَمُرُّونَ' ifadesi, müşriklerin Lut kavminin helak olduğu yerlerin üzerinden rutin olarak geçişlerini, bu geçişin bir ibret vesilesi olması gerektiğini vurgular. Bu geçiş, sadece fiziksel bir hareket değil, aynı zamanda geçmişin izlerini görme ve ders çıkarma potansiyeli taşıyan bir eylemdir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'مرر' fiilinin Kur'an'da 'bir şeyin üzerinden geçmek, onu katetmek' anlamında kullanıldığını ifade eder. Bu ayetteki kullanımı, helak olmuş bir kavmin kalıntıları üzerinden geçişi mecazi olarak 'ibret almak' ile ilişkilendirir. Geçiş eylemi, geçmişin sonuçlarını gözlemleme fırsatı sunar."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki hareket fiillerinin genellikle bir amaç veya sonuçla ilişkili olduğunu belirtir. 'Geçmek' fiili, burada sadece bir yerden diğerine gitmek değil, aynı zamanda bir 'zaman' ve 'mekan' içinde bir olayın izlerini takip etmek ve ondan bir ders çıkarmak anlamını taşır. Müşriklerin bu yerlerden geçişi, onlara geçmiş kavimlerin akıbetini hatırlatma işlevi görür."}]},{"word":"عَلَيْهِم","root":"ع ل و","rootLatin":"a-l-w","meaning":"Üzerinden, üstünden anlamında olup, burada helak olan kavmin yurtlarının veya kalıntılarının üzerinden geçişi ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'على' harf-i cerrinin 'üstünde, üzerinde' anlamını taşıdığını ve bu ayetteki 'عليهم' ifadesinin, Lut kavminin helak olduğu yerlerin fiziksel olarak üstünden geçişi belirttiğini açıklar. Bu, sadece bir yön belirtmekle kalmaz, aynı zamanda o yerlerin geçmişte yaşanan olayların izlerini taşıdığına da işaret eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'على' edatının 'istila' (bir şeyin üzerine çıkma, onu kaplama) anlamı taşıdığını belirtir. Ayetteki 'عليهم' ifadesi, müşriklerin Lut kavminin yurtlarının 'üzerinden' geçişini, yani o mekanın geçmişteki sahiplerinin akıbetini gözlemleyerek bir nevi o mekana 'hakim olma' ve ondan ibret alma potansiyelini vurgular."}]},{"word":"مُّصْبِحِينَ","root":"ص ب ح","rootLatin":"s-b-h","meaning":"Sabah vaktine girmek, sabahlamak anlamında olup, burada sabahleyin geçişi ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'صبح' kökünün 'sabah vakti' anlamına geldiğini ve 'أصبح' fiilinin 'sabahlamak, sabah vaktine girmek' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'مُّصْبِحِينَ' ifadesi, müşriklerin bu yerlerden 'sabahleyin' geçtiklerini, yani günün aydınlığında, her şeyin açıkça görüldüğü bir zamanda bu ibret verici manzaralarla karşılaştıklarını vurgular. Bu, ibret alma potansiyelini artırır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'صبح' kelimesinin 'aydınlık, açıklık' anlamlarını da içerdiğini belirtir. 'مُّصْبِحِينَ' ifadesi, sadece zamanı değil, aynı zamanda bu geçişin 'açıkça, göz önünde' gerçekleştiğini de ima eder. Bu durum, müşriklerin Lut kavminin helakının izlerini görme ve ondan ders çıkarma sorumluluğunu pekiştirir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, Kur'an'da zaman zarflarının sadece bir zaman dilimini belirtmekle kalmayıp, aynı zamanda o zaman diliminde gerçekleşen eylemin niteliğine de vurgu yaptığını belirtir. 'مُّصْبِحِينَ' ifadesi, sabahın getirdiği açıklık ve uyanıklık haliyle, müşriklerin bu geçiş sırasında daha dikkatli ve ibret almaya daha açık olmaları gerektiğini ima eder."}]}]} ## Tefsir {"topics":["kissa-gecmis-kavimler","tabiat-ayetleri","hidayet-dalalet"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"muhakkak ki"},{"position":1,"surface":"كُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"siz"},{"position":2,"surface":"لَتَمُرُّونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"م-ر-ر","rootLatin":"m-r-r","lemma":"مَرَّ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nûn-u ref'in düşmemesiyle merfû (ef'âl-i hamse)","gloss":"geçersiniz"},{"position":3,"surface":"عَلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"üzerine"},{"position":3,"surface":"هِم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":4,"surface":"مُّصْبِحِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ص-ب-ح","rootLatin":"s-b-h","lemma":"مُصْبِح","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"sabahlayanlar olarak"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Sâffât Sûresi** · *37/137-138* - **Sâffât Sûresi** · *37/137-138*