# Sâffât Sûresi, 14. Âyet (37:14)

> وَإِذَا رَأَوْا۟ ءَايَةً يَسْتَسْخِرُونَ

*Ve-iżâ raev âyeten yestesḣirûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Bir mucize gördükleri zaman onu alaya alıyorlar.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/37/14

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, müşriklerin mucizelere karşı alaycı ve küçümseyici tavrını dilbilimsel olarak ortaya koymaktadır. Özellikle 'görmek' ve 'alay etmek' fiilleri, onların hakikate karşı körlüklerini ve inkarlarını vurgular.","keyConcepts":[{"word":"رَأَوْا۟","root":"ر أ ي","rootLatin":"r-'-y","meaning":"Görmek, algılamak, müşahede etmek anlamındadır ve burada bir mucizeyi fiziksel olarak görmeyi ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, رؤية (rü'yet) kelimesinin hem gözle görmeyi hem de kalple idrak etmeyi ifade ettiğini belirtir. Ayetteki bağlamda, müşriklerin mucizeyi gözleriyle görmelerine rağmen kalpleriyle idrak edemediklerini, dolayısıyla onu eğlenceye aldıklarını ima eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'ra'ev' fiilinin burada 'gördüler' anlamında kullanıldığını, ancak bu görmenin bir ibret alma veya tasdik etme ile sonuçlanmadığını, aksine alay etmeye yol açtığını vurgular. Bu, görme eyleminin amacından saptığını gösterir."}]},{"word":"ءَايَةً","root":"أ ي ي","rootLatin":"'-y-y","meaning":"Mucize, delil, işaret anlamındadır ve burada Allah'ın kudretini gösteren olağanüstü bir olayı ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'âyet' kelimesinin 'alamet' ve 'delil' anlamına geldiğini belirtir. Bu ayetteki 'âyet', müşriklerin inkârına rağmen Allah'ın varlığını ve peygamberin doğruluğunu gösteren açık bir delildir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'âyet'in, kendisinden başka bir şeye delalet eden her şey olduğunu ifade eder. Ayetteki 'âyet', Allah'ın birliğini ve kudretini gösteren bir delil olmasına rağmen, müşrikler tarafından alay konusu yapılmıştır, bu da onların idrak eksikliğini gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'âyet' kavramının Kur'an'da hem kozmik işaretleri (doğadaki mucizeler) hem de peygamberlere verilen mucizeleri kapsadığını belirtir. Bu ayetteki 'âyet', müşriklerin karşılaştığı ve inkâr ettikleri peygamberlik mucizelerinden biridir, onların bu mucizeye karşı takındıkları tavır, inançsızlıklarının bir göstergesidir."}]},{"word":"يَسْتَسْخِرُونَ","root":"س خ ر","rootLatin":"s-h-r","meaning":"Alay etmek, eğlenceye almak, küçümsemek anlamındadır ve burada mucizeyi ciddiye almayıp onunla dalga geçmeyi ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'sehire' fiilinin 'istihza' (alay etme) anlamına geldiğini belirtir. 'İstesharûne' ise 'istif'al' babından gelerek bu alay etme eyleminin daha şiddetli ve sürekli olduğunu, adeta alay etmeyi talep ettiklerini veya alay etmeye devam ettiklerini gösterir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'istishâr'ın, bir şeyi küçümseyerek ve alay ederek karşılamak olduğunu açıklar. Ayetteki kullanımı, müşriklerin gördükleri mucizeyi ciddiye almak yerine, onu aşağılayarak ve eğlence konusu yaparak inkârlarını pekiştirdiklerini gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'sahr' kökünün, bir şeyi kendi isteği dışında bir işe koşmak veya onu küçümsemek anlamlarına geldiğini ifade eder. 'Yesteskhirûne' fiili, müşriklerin mucizeyi kendi heveslerine göre eğlenceye dönüştürme ve onu değersizleştirme çabasını yansıtır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["musrikler","vahiy-kuran","peygamberlik"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"olduğu zaman"},{"position":2,"surface":"رَأَوْا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ر-أ-ي","rootLatin":"r-'-y","lemma":"رَأَى","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"gördüler"},{"position":3,"surface":"ءَايَةًۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ء-ي-ي","rootLatin":"'-y-y","lemma":"آيَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bir mucizeyi"},{"position":4,"surface":"يَسْتَسْخِرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"س-خ-ر","rootLatin":"s-kh-r","lemma":"اِسْتَسْخَرَ","form":"İstif'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Muzâri fiil nasb/cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"alay ederler"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Sâffât Sûresi** · *37/14*
- **Sâffât Sûresi** · *37/14*
- **Sâffât Sûresi** · *37/14*
- **Sâffât Sûresi** · *37/14*
