# Sâffât Sûresi, 78. Âyet (37:78)

> وَتَرَكْنَا عَلَيْهِ فِى ٱلْـَٔاخِرِينَ

*Veteraknâ ‘aleyhi fî-l-âḣirîn(e)*

**Meal (Diyanet):** Sonradan gelenler arasında ona güzel bir ad bıraktık.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/37/78

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Nuh peygamberin sonraki nesiller arasında bıraktığı kalıcı ve olumlu etkiyi, 'selam' kavramı üzerinden vurgulamaktadır. Ayet, Nuh'un mirasının zamanın ötesine geçerek sonraki nesiller tarafından da anılacağını ve takdir edileceğini dilbilimsel olarak ifade eder.","keyConcepts":[{"word":"تَرَكْنَا","root":"ت ر ك","rootLatin":"t-r-k","meaning":"Bırakmak, geride bırakmak, terk etmek anlamlarına gelir; ayette 'iyi bir ün bırakmak' anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'terk' kelimesinin bir şeyi bulunduğu hal üzere bırakmak veya bir yerden ayrılmak anlamlarına geldiğini belirtir. Bu ayette ise, Nuh'un sonraki nesiller arasında anılacak bir 'eser' veya 'ün' bırakması anlamında kullanılmıştır, yani onun hatırasının devamlılığını ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'terk'in bir şeyi geride bırakma veya vazgeçme manalarına geldiğini ifade eder. Ayetteki kullanımı, Allah'ın Nuh'un anısını ve iyi namını sonraki nesiller için kalıcı kılması, yani onun mirasını devam ettirmesi anlamındadır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'terk' fiilinin Kur'an'da genellikle bir şeyi geride bırakma, vazgeçme veya miras bırakma anlamlarında kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'tereknâ' ifadesi, Allah'ın Nuh'un adını ve şanını sonraki nesiller arasında yaşatması, ona kalıcı bir övgü bırakması anlamını taşır."}]},{"word":"الْآخِرِينَ","root":"أ خ ر","rootLatin":"a-h-r","meaning":"Sonra gelenler, sonraki nesiller anlamına gelir; Nuh'tan sonraki tüm ümmetleri kapsar.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'âhirîn' kelimesinin 'sonra gelenler' veya 'kıyamete kadar gelecek olanlar' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki bağlamda, Nuh'un kıssasının ve ona olan selamın, kendisinden sonraki tüm nesiller tarafından anılacağını ve devam edeceğini ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'âhirîn' kelimesini 'sonraki ümmetler' olarak açıklar. Bu ayette, Nuh'a verilen selamın sadece kendi zamanıyla sınırlı kalmayıp, ondan sonra gelen tüm ümmetler tarafından da devam ettirileceğini mecazi bir ifadeyle belirtir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'âhir' kelimesinin bir şeyin sonu veya bir şeyden sonra gelen anlamlarına geldiğini ifade eder. 'el-Âhirîn' ise, Nuh'tan sonra gelen tüm nesilleri kapsayan geniş bir zaman dilimini ifade eder ve onun mirasının kalıcılığını vurgular."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-nuh","peygamberlik"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"تَرَكْنَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ت-ر-ك","rootLatin":"t-r-k","lemma":"تَرَكَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"bıraktık"},{"position":2,"surface":"عَلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"üzerine"},{"position":2,"surface":"هِ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ona"},{"position":3,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":4,"surface":"ٱلْـَٔاخِرِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ء-خ-ر","rootLatin":"'-kh-r","lemma":"آخِر","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sonrakiler"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Altı Peygamber - Hz.Nuh (a.s) Neciyullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/78*
- **Altı Peygamber - Hz.Nuh (a.s) Neciyullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *37/78*
- **Sâffât Sûresi** · *37/78*
- **Sâffât Sûresi** · *37/78*
- **Sâffât Sûresi** · *37/78*
- **Sâffât Sûresi** · *37/78*
