# Sâd Sûresi, 2. Âyet (38:2)

> بَلِ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ فِى عِزَّةٍ وَشِقَاقٍ

*Beli-lleżîne keferû fî ‘izzetin veşikâk(in)*

**Meal (Diyanet):** Fakat inkar edenler bir büyüklenme ve ayrılık içindedirler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/38/2

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, inkarcıların temel karakteristiğini 'izzet' (gurur, kibir) ve 'şikak' (ayrılık, muhalefet) kavramları üzerinden açıklamaktadır. Kelimelerin kök anlamları, inkarcıların hakikati kabul etmedeki direnişlerini ve toplumsal uyumsuzluklarını vurgulamaktadır.","keyConcepts":[{"word":"كَفَرُوا۟","root":"ك ف ر","rootLatin":"k-f-r","meaning":"İnkar edenler, hakikati örtenler ve reddedenler anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"K-f-r kökü, bir şeyi örtmek anlamına gelir. Çiftçi toprağı örttüğü için 'kâfir' denilmiştir. Dini inkar edenlere 'kâfir' denilmesi ise, hakikati ve imanı örttükleri içindir. Ayetteki 'kefarû' ifadesi, Allah'ın birliğini ve peygamberin risaletini bilinçli olarak reddedenleri ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İzutsu'ya göre 'küfr', Kur'an'da sadece bir inançsızlık durumu değil, aynı zamanda Allah'ın nimetlerine karşı nankörlük ve O'nun ayetlerini bile bile reddetme eylemidir. Bu ayetteki 'kefarû', hakikate karşı direnen ve onu kabul etmeyen bir zihniyeti yansıtır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'küfr' kelimesinin mecazi anlamlarına değinir. Burada 'kefarû' ifadesi, sadece inkar etmekle kalmayıp, aynı zamanda hakikate karşı bir tür 'örtme' ve 'gizleme' eylemi içinde olanları anlatır. Onlar, gerçeği görmezden gelerek kendilerini bir nevi 'örtü' altına almışlardır."}]},{"word":"عِزَّةٍ","root":"ع ز ز","rootLatin":"a-z-z","meaning":"Gurur, kibir, üstünlük taslama ve hakikati kabul etmeme direnişi anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"A-z-z kökü, sağlamlık, güçlülük ve yenilmezlik anlamlarına gelir. 'İzzet', bazen övgüye değer bir güç ve şeref anlamına gelirken, bu ayetteki gibi olumsuz bağlamda kullanıldığında, haksız bir gurur, kibir ve kendini üstün görme halini ifade eder. İnkar edenlerin hakikati kabul etmemelerindeki dirençleri bu 'izzet'ten kaynaklanır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'izzet'in iki yönüne dikkat çeker: biri övgüye değer olan 'izzet-i hamîde' (Allah'a ait olan güç ve şeref), diğeri ise yerilen 'izzet-i mezmûme' (kibir ve gurur). Ayetteki 'fî izzetin' ifadesi, inkarcıların hakka karşı direnişlerini besleyen, kötülenmiş bir gurur ve kibir halini tasvir eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İzutsu, Kur'an'daki 'izzet' kavramının, özellikle olumsuz bağlamda, kişinin kendi nefsini yüceltmesi, başkalarına karşı üstünlük taslaması ve hakikati kabul etmeye yanaşmaması olarak yorumlanabileceğini belirtir. Bu ayetteki 'izzet', inkarcıların kalplerindeki katılığı ve hakka karşı direnişlerini ifade eder."}]},{"word":"وَشِقَاقٍ","root":"ش ق ق","rootLatin":"ş-k-k","meaning":"Ayrılık, muhalefet, karşıtlık ve düşmanlık anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ş-k-k kökü, bir şeyi ikiye ayırmak, yarmak anlamına gelir. 'Şikak', bu kökten türeyerek, bir konuda ayrılığa düşmek, muhalefet etmek ve karşıt bir tutum sergilemek anlamını kazanır. Ayetteki 'şikak', inkarcıların müminlerden ve hakikatten ayrı düşmelerini, onlara karşı muhalif bir tavır içinde olmalarını ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'şikak' kelimesinin, bir şeyin yarılması gibi, insanlar arasında görüş ayrılığına düşme ve düşmanlık besleme anlamına geldiğini belirtir. İnkar edenlerin 'şikak' içinde olmaları, onların hakka ve müminlere karşı cephe almış, ayrılıkçı bir tutum sergilediklerini gösterir."},{"author":"Ebû'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"El-Kefevî, 'şikak'ı, bir tarafın diğer tarafa karşı gelmesi, muhalefet etmesi ve düşmanlık beslemesi olarak tanımlar. Ayetteki 'şikak', inkarcıların sadece inanmamakla kalmayıp, aynı zamanda hakka ve hakikat ehline karşı aktif bir karşıtlık ve düşmanlık içinde olduklarını vurgular."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kufur-sirk","munafiklar","vahiy-kuran"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"بَلِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i İbtidâ","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بَل","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"bilakis"},{"position":2,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mahallen merfû","gloss":"o kimseler ki"},{"position":3,"surface":"كَفَرُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-ف-ر","rootLatin":"k-f-r","lemma":"كَفَرَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"inkar ettiler"},{"position":4,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":5,"surface":"عِزَّةٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ز-ز","rootLatin":"ʿ-z-z","lemma":"عِزَّة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"gurur"},{"position":6,"surface":"وَشِقَاقٍۢ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"شِقَاقٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ش-ق-ق","rootLatin":"ş-q-q","lemma":"شِقَاق","form":"Fi'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki isme atfedildiği için mecrûr","gloss":"ayrılık"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Sâd Sûresi** · *38/2*
- **Sâd Sûresi** · *38/2*
- **Sâd Sûresi** · *38/2*
- **Sâd Sûresi** · *38/2*