# Sâd Sûresi, 55. Âyet (38:55)

> هَـٰذَا ۚ وَإِنَّ لِلطَّـٰغِينَ لَشَرَّ مَـَٔابٍ

*Hâżâ(c) ve-inne littâġîne leşerra meâb(in)*

**Meal (Diyanet):** (55-56) İşte böyle! Şüphesiz azgınlar için elbette kötü bir dönüş yeri, cehennem vardır. Onlar oraya girerler. Orası ne kötü bir yataktır!

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/38/55

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, cennet ehlinin durumunu anlattıktan sonra, 'tağut' kavramı etrafında toplanan azgınların akıbetini bildirmektedir. Ayet, 'tağut'un kötü bir dönüş yeri olduğunu vurgulayarak, ilahi adaletin tecellisini dilbilimsel bir kesinlikle ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"لِلطَّـٰغِينَ","root":"ط غ ي","rootLatin":"t-ğ-y","meaning":"Allah'ın sınırlarını aşan, haddi aşan, azgınlık eden kimseler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'tuğyan' kelimesini 'haddi aşmak' olarak tanımlar. Ayetteki 'tağîn' ise, Allah'ın koyduğu sınırları aşarak isyan eden, azgınlaşan ve şer işleyen kimseleri ifade eder. Bu, sadece bir günah işlemekten öte, Allah'a karşı bir başkaldırı ve haddi aşma durumudur."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'tağut' kelimesinin mecazi anlamda 'azgınlık eden, haddi aşan' kişiler için kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'tağîn' de, Allah'ın emirlerine karşı gelerek zulüm ve fesat çıkaran, azgınlaşan kimseleri işaret eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'tağut' kavramının Kur'an'da genellikle Allah'a karşı isyan eden, O'nun otoritesini tanımayan ve insanları saptıran güçleri veya kişileri ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'tağîn' de, ilahi sınırlara riayet etmeyip kendi heva ve heveslerine göre hareket eden, bu sebeple de kötü bir akıbete layık görülen azgınları temsil eder."}]},{"word":"لَشَرَّ","root":"ش ر ر","rootLatin":"ş-r-r","meaning":"En kötü, çok kötü, şerli olan.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'şerr' kelimesini 'hayr'ın zıddı olarak tanımlar ve 'istenmeyen, hoş olmayan durum' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'le-şerre' ifadesi, 'mâab' (dönüş yeri) kelimesiyle birlikte kullanıldığında, azgınların dönecekleri yerin en kötü ve en istenmeyen yer olduğunu pekiştirir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'şerr' kelimesinin 'zarar, kötülük, musibet' gibi anlamlara geldiğini ifade eder. Ayetteki 'le-şerre', azgınların akıbetinin sadece kötü değil, aynı zamanda en kötü ve en zararlı bir dönüş yeri olacağını vurgular."}]},{"word":"مَـَٔابٍ","root":"أ و ب","rootLatin":"e-v-b","meaning":"Dönüş yeri, varış yeri, sığınak.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'meâb' kelimesini 'dönüş yeri, sığınak' olarak açıklar. Bu ayette, azgınların dönecekleri yerin, yani ahiretteki akıbetlerinin kötü bir yer olacağını ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'evb' kökünden türeyen 'meâb' kelimesinin 'dönüş yeri' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'şerre meâb' ifadesi, azgınların nihai varış noktasının, yani cehennemin, onlar için en kötü ve istenmeyen bir dönüş yeri olduğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'meâb'ı 'dönülen yer, sığınılan yer' olarak tanımlar. Ayetteki bağlamda, azgınların dünyadaki amellerinin karşılığı olarak dönecekleri yerin, onlar için bir sığınak değil, aksine bir azap ve felaket yeri olacağını anlatır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cehennem","ahiret-mukafat","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"هَـٰذَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَـٰذَا","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i işaret olduğu için mebnî; mukadder mübteda olarak mahallen merfû.","gloss":"Bu"},{"position":2,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":2,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Müşebbehe Bil-Fiil","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"muhakkak ki"},{"position":3,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"için"},{"position":3,"surface":"الطَّـٰغِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ط-غ-ي","rootLatin":"ṭ-g-y","lemma":"طَاغِي","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr; İnne'nin haberi mukaddem olduğu için mahallen merfû.","gloss":"azgınlara"},{"position":4,"surface":"لَ","pos":"harf","posDetail":"Tekid Lamı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"elbette"},{"position":4,"surface":"شَرَّ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdil","root":"ش-ر-ر","rootLatin":"ş-r-r","lemma":"شَرّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"İnne'nin ismi muahharı olduğu için mansûb.","gloss":"en kötü"},{"position":5,"surface":"مَـَٔابٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar Mimî","root":"ء-و-ب","rootLatin":"ʾ-w-b","lemma":"مَآب","form":"Mef'al","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr.","gloss":"dönüş yeri"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Sâd Sûresi** · *38/55-56*
- **Sâd Sûresi** · *38/55-56*
- **Sâd Sûresi** · *38/55-56*
- **Sâd Sûresi** · *38/55-56*
