# Sâd Sûresi, 59. Âyet (38:59) > هَـٰذَا فَوْجٌ مُّقْتَحِمٌ مَّعَكُمْ ۖ لَا مَرْحَبًۢا بِهِمْ ۚ إِنَّهُمْ صَالُوا۟ ٱلنَّارِ *Hâżâ fevcun muktehimun me'akum(s) lâ merhaben bihim(c) innehum sâlû-nnâr(i)* **Meal (Diyanet):** (Kendi aralarında şöyle derler:) "İşte sizinle beraber cehenneme tıkılacak bir grup. Onlara rahat ve huzur olmasın! Şüphesiz onlar cehenneme gireceklerdir." **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/38/59 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Bu ayet, inkarcıların cehennemdeki durumunu ve birbirlerine karşı sergileyecekleri düşmanca tavrı tasvir etmektedir. Özellikle 'fawj', 'muktaḥim' ve 'ṣālū' kelimeleri, bu durumun şiddetini ve kaçınılmazlığını vurgulamaktadır.","keyConcepts":[{"word":"فَوْجٌ","root":"ف و ج","rootLatin":"f-v-j","meaning":"Ayette, cehenneme giren bir grup insanı ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Fevc (فَوْجٌ), bir topluluğun hızla ve peş peşe gelmesi, akın etmesi anlamındadır. Kur'an'da genellikle birbiri ardınca gelen kalabalık gruplar için kullanılır. Bu ayette, inkarcıların cehenneme toplu halde ve aceleyle sevk edilişini belirtir."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Fevc (فَوْجٌ), bir cemaat, bir topluluk demektir. Ayetteki kullanımı, cehenneme girenlerin tekil değil, kalabalık bir grup halinde olduğunu gösterir ve onların birbirlerini takip ederek bu azaba sürüklendiğini ima eder."}]},{"word":"مُّقْتَحِمٌ","root":"ق ح م","rootLatin":"k-h-m","meaning":"Ayette, zorla, şiddetle veya isteksizce bir yere girenleri ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İktiham (اقتحام), bir şeye zorla ve güç kullanarak girmek, bir engeli aşmak demektir. Bu ayetteki 'muktaḥim' (مُّقْتَحِمٌ) kelimesi, cehenneme girenlerin bu duruma isteyerek değil, zorla ve kaçınılmaz bir şekilde sürüklendiğini vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"İktiham (اقتحام), bir yere pervasızca ve çekinmeden dalmak anlamına gelir. Ayetteki 'muktaḥim' ifadesi, cehenneme girenlerin, kendilerini bekleyen azaba rağmen, bir şekilde oraya itildiklerini veya zorla sokulduklarını mecazi olarak anlatır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'iktiham' kökünden türeyen kelimeler, genellikle bir zorlukla karşılaşma, bir engeli aşma veya bir şeye şiddetle girme anlamlarını taşır. Bu ayetteki 'muktaḥim', cehennemin dehşetine rağmen oraya girmek zorunda kalanların durumunu tasvir eder."}]},{"word":"مَرْحَبًا","root":"ر ح ب","rootLatin":"r-h-b","meaning":"Ayette, hoş karşılanmama, rahat yüzü görmeme ve lanetlenme anlamında kullanılır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Rahb (رحب), genişlik ve ferahlık anlamına gelir. 'Merhaba' (مَرْحَبًا) ise, 'geniş bir yere geldiniz, hoş geldiniz' anlamında bir karşılama ifadesidir. Ayetteki 'lâ merhaben bihim' (لَا مَرْحَبًۢا بِهِمْ) ifadesi, tam tersi bir anlam taşıyarak, 'onlara genişlik olmasın, rahat yüzü görmesinler, hoş karşılanmasınlar' şeklinde bir beddua ve lanetleme anlamı taşır."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Merhaba (مَرْحَبًا) kelimesi, aslen 'genişlik bulasın' anlamında bir duadır. Ancak Kur'an'da bu ayetteki gibi olumsuz bir edatla kullanıldığında, 'onlara genişlik ve rahatlık olmasın, daralsınlar, lanetlensinler' manasına gelir. Bu, cehennem ehlinin birbirlerine karşı duydukları nefreti ve bedduayı gösterir."}]},{"word":"صَالُوا۟","root":"ص ل ي","rootLatin":"s-l-y","meaning":"Ayette, ateşe girecek, ateşte yanacak veya ateşe maruz kalacak olanları ifade eder.","sources":[{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Salâ (صَلَى) fiili, ateşe girmek, ateşte yanmak veya ateşe maruz kalmak anlamlarına gelir. 'Sâlû' (صَالُوا۟) kelimesi, bu fiilin ism-i fail çoğuludur ve ateşe girecek olanları, ateşte yanacakları kesin bir şekilde ifade eder. Bu, cehennem azabının kaçınılmazlığını ve şiddetini vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Salâ (صَلَى) kökü, bir şeyi ateşe sokmak veya ateşle yakmak manasındadır. Kur'an'da 'sâlû' (صَالُوا۟) ifadesi, cehennem ehlinin ateşe atılacağını ve orada azap göreceğini kesin bir dille belirtir. Bu ayette, inkarcıların ateşe girmelerinin mukadder olduğunu gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Salâ (صَلَى) fiili, Kur'an'da genellikle cehennem ateşiyle ilişkilendirilir ve ateşe girme, ateşte yanma anlamında kullanılır. 'Sâlû' (صَالُوا۟) kelimesi, bu fiilin aktif katılımcılarını ifade ederek, cehennem azabının doğrudan ve kişisel bir deneyim olacağını vurgular."}]}]} ## Tefsir {"topics":["cehennem","musrikler","ahiret-mukafat"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"هَـٰذَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"ه-ذ-ا","rootLatin":"h-dh-a","lemma":"هَـٰذَا","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i işaret olduğu için mebnî, mübteda mahallinde merfû","gloss":"işte bu"},{"position":2,"surface":"فَوْجٌ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ف-و-ج","rootLatin":"f-w-j","lemma":"فَوْج","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"topluluk"},{"position":3,"surface":"مُّقْتَحِمٌ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ق-ح-م","rootLatin":"q-h-m","lemma":"مُقْتَحِم","form":"İfti'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"giren"},{"position":4,"surface":"مَّعَ","pos":"harf","posDetail":"Zarf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَعَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"ile birlikte"},{"position":4,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr mahallinde mebnî","gloss":"sizin"},{"position":5,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"değil"},{"position":6,"surface":"مَرْحَبًۢا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ر-ح-ب","rootLatin":"r-h-b","lemma":"مَرْحَب","form":"Mef'al","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Gizli bir fiilin mef'ûlün bihi olduğu için mansûb (takdiri: لا أرى لكم مرحبا)","gloss":"genişlik, rahatlık"},{"position":7,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":7,"surface":"هِمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr mahallinde mebnî","gloss":"onlara"},{"position":8,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Müşebbehe bi'l-Fiil","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"muhakkak ki"},{"position":8,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb mahallinde mebnî","gloss":"onlar"},{"position":9,"surface":"صَالُوا۟","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ص-ل-ي","rootLatin":"s-l-y","lemma":"صَالٍ","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"İnne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"girecek olanlar"},{"position":10,"surface":"ٱل","pos":"harf","posDetail":"Tarif Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ال","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"belirtme eki"},{"position":10,"surface":"نَّارِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-و-ر","rootLatin":"n-w-r","lemma":"نَار","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"ateş"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Sâd Sûresi** · *38/59* - **Sâd Sûresi** · *38/59* - **Sâd Sûresi** · *38/59* - **Sâd Sûresi** · *38/59* - **Sâd Sûresi** · *38/59* - **Sâd Sûresi** · *38/59*