# Sâd Sûresi, 60. Âyet (38:60) > قَالُوا۟ بَلْ أَنتُمْ لَا مَرْحَبًۢا بِكُمْ ۖ أَنتُمْ قَدَّمْتُمُوهُ لَنَا ۖ فَبِئْسَ ٱلْقَرَارُ *Kâlû bel entum lâ merhaben bikum(s) entum kaddemtumûhu lenâ(s) febi/se-lkarâr(u)* **Meal (Diyanet):** O grup da, "Hayır, size rahat ve huzur olmasın. Bu cehennemi bizim önümüze siz sürdünüz. Orası ne kötü durak yeridir!" der. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/38/60 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Bu ayet, cehennem ehlinin birbirlerine yönelttikleri sitemleri ve karşılıklı lanetleşmelerini tasvir etmektedir. Anahtar kavramlar, misafirperverliğin reddi, bir şeyi öne sürmek/takdim etmek ve kötü bir durak/karar gibi temalar etrafında yoğunlaşarak, ahiretteki pişmanlık ve azabın şiddetini dilbilimsel olarak ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"مَرْحَبًا","root":"ر-ح-ب","rootLatin":"r-h-b","meaning":"Hoş geldin, genişlik, rahatlık anlamlarına gelen bu kelime, ayette 'rahat yüzü görmeyin' şeklinde bir beddua olarak kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'rahb' kökünün genişlik ve ferahlık anlamına geldiğini belirtir. 'Merhaba' kelimesi ise, birine geniş bir yer ve rahatlık dilemek için kullanılan bir karşılama ifadesidir. Ayetteki 'lâ merhaben biküm' ifadesi, bu genişlik ve rahatlığın reddi, yani 'size rahatlık olmasın, hoş gelmeyin' anlamında bir beddua olarak kullanılmıştır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'merhaben' kelimesinin 'rahb' kökünden geldiğini ve genişlik ifade ettiğini belirtir. Ayetteki kullanımıyla, cehennem ehlinin birbirlerine 'size genişlik ve rahatlık olmasın' diyerek lanet okuduklarını, yani misafirperverliği ve iyi karşılamayı reddettiklerini açıklar."}]},{"word":"قَدَّمْتُمُوهُ","root":"ق-د-م","rootLatin":"k-d-m","meaning":"Bir şeyi öne sürmek, takdim etmek, öncelemek anlamlarına gelir; ayette ise 'bunu başımıza getiren sizsiniz' şeklinde, bir felaketin sorumluluğunu yüklemek anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'kaddeme' fiilinin bir şeyi öne almak, takdim etmek anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'kaddemtümûhu lenâ' ifadesi, 'bu azabı, bu kötü akıbeti bizim için siz hazırladınız, siz sebep oldunuz' şeklinde, sorumluluğu karşı tarafa yükleme anlamını taşır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kudûm' kökünün öne geçmek, ilerlemek anlamına geldiğini ifade eder. 'Takdîm' ise bir şeyi öne sürmek, öncelemek demektir. Ayetteki kullanımıyla, cehennem ehlininin birbirlerine 'bu kötü sonucu siz bize takdim ettiniz, siz sebep oldunuz' diyerek, kendilerini bu duruma düşürenin diğer taraf olduğunu vurguladıklarını açıklar."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'kaddeme' fiilinin Kur'an'da genellikle kişinin ahirette karşılaşacağı amelleri için kullanıldığını belirtir. Bu bağlamda, 'kaddemtümûhu' ifadesi, 'sizin önceden yaptığınız amellerle bu durumu bize hazırladınız' veya 'bizi bu duruma sürükleyen siz oldunuz' anlamında, bir eylemin sonucunu ve sorumluluğunu ifade eder."}]},{"word":"الْقَرَارُ","root":"ق-ر-ر","rootLatin":"k-r-r","meaning":"Yerleşme yeri, durak, karar kılınan yer anlamlarına gelir; ayette ise cehennemin kötü bir yerleşim yeri olduğunu ifade etmek için kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'karr' kökünün bir şeyin sabit ve sakin olması anlamına geldiğini belirtir. 'Karâr' ise, bir şeyin yerleştiği, sabitlendiği yer veya durumdur. Ayetteki 'bi'se'l-karâr' ifadesi, cehennemin kötü bir yerleşim yeri, kötü bir durak olduğunu, orada kalmanın felaket olduğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'karâr' kelimesinin bir şeyin istikrar bulduğu, yerleştiği mahal anlamına geldiğini açıklar. Ayetteki 'febi'se'l-karâr' ifadesi, cehennemin kötü bir yerleşim yeri olduğunu, orada kalmanın ne kadar kötü bir akıbet olduğunu ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'karâr' kelimesinin Kur'an'da genellikle bir yerleşim yeri, bir durak veya bir hükmün kesinleşmesi anlamında kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki kullanımıyla, cehennemin ebedi ve kötü bir yerleşim yeri olduğu, oranın kötü bir son durak olduğu vurgulanır."}]}]} ## Tefsir {"topics":["cehennem","ahiret-mukafat","hesap-mizan"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"قَالُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dediler"},{"position":2,"surface":"بَلْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بَلْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"bilakis"},{"position":3,"surface":"أَنتُمْ","pos":"isim","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"siz"},{"position":4,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"yok"},{"position":5,"surface":"مَرْحَبًۢا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ر-ح-ب","rootLatin":"r-ḥ-b","lemma":"مَرْحَب","form":"Mef'al","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûl-i Mutlak olduğu için mansûb (veya dua cümlesinde mansûb)","gloss":"hoş geldin"},{"position":6,"surface":"بِكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":6,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":7,"surface":"أَنتُمْ","pos":"isim","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"siz"},{"position":8,"surface":"قَدَّمْتُمُوهُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-د-م","rootLatin":"q-d-m","lemma":"قَدَّمَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"takdim ettiniz"},{"position":8,"surface":"هُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onu"},{"position":9,"surface":"لَنَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"için"},{"position":9,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bizim"},{"position":10,"surface":"فَبِئْسَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"o halde"},{"position":10,"surface":"بِئْسَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ب-ء-س","rootLatin":"b-ʾ-s","lemma":"بِئْسَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"ne kötüdür"},{"position":11,"surface":"ٱلْقَرَارُ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ق-ر-ر","rootLatin":"q-r-r","lemma":"قَرَار","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fiil-i zemm (bise) 'nin fâili olduğu için merfû","gloss":"durak"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Sâd Sûresi** · *38/60* - **Sâd Sûresi** · *38/60* - **Sâd Sûresi** · *38/60* - **Sâd Sûresi** · *38/60*