# Zümer Sûresi, 53. Âyet (39:53)

> ۞ قُلْ يَـٰعِبَادِىَ ٱلَّذِينَ أَسْرَفُوا۟ عَلَىٰٓ أَنفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا۟ مِن رَّحْمَةِ ٱللَّهِ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ يَغْفِرُ ٱلذُّنُوبَ جَمِيعًا ۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلْغَفُورُ ٱلرَّحِيمُ

*Kul yâ ‘ibâdiye-lleżîne esrafû ‘alâ enfusihim lâ taknetû min rahmeti(A)llâh(i)(c) inna(A)llâhe yaġfiru-żżunûbe cemî'â(an)(c) innehu huve-lġafûru-rrahîm(u)*

**Meal (Diyanet):** De ki: "Ey kendilerinin aleyhine aşırı giden kullarım! Allah'ın rahmetinden ümidinizi kesmeyin. Şüphesiz Allah, bütün günahları affeder. Çünkü O, çok bağışlayandır, çok merhamet edendir."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/39/53

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Zümer Suresi 53. ayet, Allah'ın rahmetinin genişliğini ve günahları bağışlayıcılığını vurgulayan temel bir ayettir. Ayet, 'israf', 'kanat' (ümitsizlik), 'rahmet', 'ğafara' (bağışlama) gibi kavramlar üzerinden tevbe ve umut mesajını iletmektedir.","keyConcepts":[{"word":"أَسْرَفُوا۟","root":"س ر ف","rootLatin":"s-r-f","meaning":"Kendilerine karşı haddi aşmak, günah işleyerek aşırıya gitmek anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsraf, haddi aşmak, ifrat etmek demektir. Ayetteki 'esrefû ale enfusihim' ifadesi, günah işleyerek nefislerine zulmetmeleri, Allah'ın koyduğu sınırları aşmaları anlamına gelir. Bu, kişinin kendi aleyhine olacak şekilde aşırıya gitmesidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İsraf, Kur'an'da genellikle 'aşırıya gitmek', 'haddi aşmak' ve 'ölçüyü kaçırmak' anlamlarında kullanılır. Bu ayette ise, günah işleyerek Allah'ın çizdiği sınırları aşan, kendilerine zulmeden kişileri ifade eder. Bu, sadece maddi değil, ahlaki ve manevi bir aşırılıktır."}]},{"word":"تَقْنَطُوا۟","root":"ق ن ط","rootLatin":"k-n-t","meaning":"Allah'ın rahmetinden ümit kesmek, ye'se düşmek anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kanat (قنط), ümitsizliğe düşmek, hayırdan ve rahmetten ümidini kesmek demektir. Ayetteki 'lâ taknetû' emri, günahları ne kadar çok olursa olsun, Allah'ın affından ve rahmetinden asla ümit kesilmemesi gerektiğini vurgular."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Kanat, rahmetten ümit kesmek ve ye'se kapılmaktır. Bu ayetteki nehiy (yasaklama), müminlerin günahları sebebiyle Allah'ın mağfiretinden ümitlerini kesmemeleri, aksine tevbe ile O'na yönelmeleri gerektiği mesajını taşır."}]},{"word":"رَحْمَةِ","root":"ر ح م","rootLatin":"r-h-m","meaning":"Allah'ın kullarına olan merhameti, şefkati ve lütfu anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Rahmet, Allah'tan geldiğinde ihsan ve lütuf, insanlardan geldiğinde ise şefkat ve acıma anlamındadır. Ayetteki 'rahmetillah' ifadesi, Allah'ın kullarına olan geniş lütfunu, affediciliğini ve merhametini ifade eder ki, bu rahmetten ümit kesilmemelidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Rahmet, Kur'an'ın temel kavramlarından biridir ve Allah'ın en belirgin sıfatlarından biridir. O'nun yaratıcılığının ve koruyuculuğunun bir tezahürüdür. Bu ayette, günahkâr kullara dahi uzanan ilahi affın ve lütfun kaynağı olarak zikredilir."}]},{"word":"يَغْفِرُ","root":"غ ف ر","rootLatin":"ğ-f-r","meaning":"Günahları örtmek, bağışlamak ve affetmek anlamındadır.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ğafara (غفر), örtmek ve gizlemek demektir. Allah'ın günahları bağışlaması, onları örtmesi, gizlemesi ve cezalandırmamasıdır. Ayetteki 'yeğfiru' fiili, Allah'ın tüm günahları affetme kudretini ve iradesini gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Ğufrân, günahları örtmek ve affetmektir. Allah'ın 'Ğafûr' ismi, günahları çokça bağışlayan anlamına gelir. Bu ayetteki 'yeğfiru' fiili, Allah'ın kullarının işlediği tüm günahları, tevbe etmeleri halinde affedeceğini açıkça belirtir."}]},{"word":"الذُّنُوبَ","root":"ذ ن ب","rootLatin":"z-n-b","meaning":"İşlenen günahlar, hatalar ve kusurlar anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Zenb (ذنب), bir şeyin arkasından gelen, neticesi olan şeydir. Şeriat dilinde ise, cezayı gerektiren her türlü fiil, yani günah anlamına gelir. Ayetteki 'ez-zünûbe cemîan' ifadesi, küçük büyük, gizli açık tüm günahları kapsar."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Zenb kelimesi, Kur'an'da genellikle Allah'ın emirlerine karşı gelme, yasaklarını çiğneme ve haddi aşma anlamında kullanılır. Bu ayette, Allah'ın affının kapsamını göstermek üzere 'tüm günahlar' şeklinde çoğul ve genelleştirilmiş bir ifadeyle zikredilmiştir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["tovbe","af-hosgoru","merhamet","esma-i-husna","iman"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قُلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"De ki"},{"position":2,"surface":"يَـٰ","pos":"harf","posDetail":"Nida Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"Ey"},{"position":2,"surface":"عِبَادِيَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ع-ب-د","rootLatin":"'-b-d","lemma":"عَبْد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Nida harfinden sonra geldiği için mansûb","gloss":"kullarım"},{"position":3,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i mevsûl olduğu için mebnî","gloss":"o kimseler ki"},{"position":4,"surface":"أَسْرَفُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"س-ر-ف","rootLatin":"s-r-f","lemma":"أَسْرَفَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"aşırı gittiler"},{"position":5,"surface":"عَلَىٰٓ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"üzerine"},{"position":6,"surface":"أَنفُسِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-ف-س","rootLatin":"n-f-s","lemma":"نَفْس","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"nefisleri"},{"position":6,"surface":"هِمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"onların"},{"position":7,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nehiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"yapmayın"},{"position":8,"surface":"تَقْنَطُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ق-ن-ط","rootLatin":"q-n-t","lemma":"قَنَطَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Nehiy harfi ile meczûm olduğu için meczûm","gloss":"umudunuzu kesmeyin"},{"position":9,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan"},{"position":10,"surface":"رَّحْمَةِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"رَحْمَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"rahmeti"},{"position":11,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"'-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":12,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Müşebbehe Bil-Fiil","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz"},{"position":13,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"'-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah"},{"position":14,"surface":"يَغْفِرُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"غ-ف-ر","rootLatin":"gh-f-r","lemma":"غَفَرَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"bağışlar"},{"position":15,"surface":"ٱلذُّنُوبَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ذ-ن-ب","rootLatin":"dh-n-b","lemma":"ذَنْب","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"günahları"},{"position":16,"surface":"جَمِيعًا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ج-م-ع","rootLatin":"j-m-'-","lemma":"جَمِيع","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"hepsini"},{"position":17,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Müşebbehe Bil-Fiil","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz"},{"position":17,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mebnî","gloss":"O"},{"position":18,"surface":"هُوَ","pos":"isim","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Fasıl zamiri olduğu için mebnî","gloss":"O"},{"position":19,"surface":"ٱلْغَفُورُ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"غ-ف-ر","rootLatin":"gh-f-r","lemma":"غَفُور","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"İnne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"çok bağışlayandır"},{"position":20,"surface":"ٱلرَّحِيمُ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"رَحِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"çok merhametlidir"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Sebe' Sûresi** · *zümer suresi 53. ayetinde*
- **Sebe' Sûresi** · *zümer suresi 53. ayetinde*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *39/53*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *39/53*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *39/53*
- **Fâtır Sûresi** · *39/53*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *39/53*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *39/53*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *39/53*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *39/53*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *39/53*
- **Tuhfetu'l-Uşşâkî** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *39/53*