# Nisâ Sûresi, 122. Âyet (4:122)

> وَٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ وَعَمِلُوا۟ ٱلصَّـٰلِحَـٰتِ سَنُدْخِلُهُمْ جَنَّـٰتٍ تَجْرِى مِن تَحْتِهَا ٱلْأَنْهَـٰرُ خَـٰلِدِينَ فِيهَآ أَبَدًا ۖ وَعْدَ ٱللَّهِ حَقًّا ۚ وَمَنْ أَصْدَقُ مِنَ ٱللَّهِ قِيلًا

*Velleżîne âmenû ve'amilû-ssâlihâti senudḣiluhum cennâtin tecrî min tahtihâ-l-enhâru ḣâlidîne fîhâ ebedâ(en)(c) va'da(A)llâhi hakkan vemen asdeku mina(A)llâhi kîlâ(n)*

**Meal (Diyanet):** İman edip salih ameller işleyenleri de ebedi olarak kalacakları, içlerinden ırmaklar akan cennetlere koyacağız. Allah, gerçek bir vaadde bulunmuştur. Kimdir sözü Allah'ınkinden daha doğru olan?

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/4/122

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nisâ 122. ayet, iman ve salih amelin karşılığı olarak cennet vaadini ele almaktadır. Ayet, Allah'ın vaadinin kesinliğini ve doğruluğunu vurgulayarak, bu kavramların semantik derinliğini ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"ءَامَنُوا۟","root":"أ م ن","rootLatin":"e-m-n","meaning":"Allah'a ve O'nun bildirdiklerine kalben tasdik edip güvenmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İman, kalbin tasdiki ve güven duymasıdır. Ayetteki 'âmenû' ifadesi, sadece kuru bir tasdiki değil, aynı zamanda bu tasdikin getirdiği bir güven ve teslimiyeti de içerir ki bu da salih amellerin temelini oluşturur."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İman (emn), Kur'an'da sadece bir inanç değil, aynı zamanda bir güvenlik ve emniyet duygusuyla da ilişkilidir. Allah'a iman eden kişi, kendini güvende hisseder ve bu güven, onun eylemlerine yansır. Ayetteki kullanımı, bu güvenin cennet vaadiyle pekiştirildiğini gösterir."}]},{"word":"ٱلصَّـٰلِحَـٰتِ","root":"ص ل ح","rootLatin":"s-l-h","meaning":"İyilik, doğruluk ve fayda içeren, şeriatın uygun gördüğü ameller.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Salihât, Allah'ın rızasına uygun olan, insanlara ve topluma fayda sağlayan her türlü güzel fiildir. Ayetteki 'amîlû's-sâlihât' ifadesi, imanın sadece bir iddia olmadığını, fiiliyata dökülmesi gerektiğini vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Salih, fesadın zıddıdır ve her şeyin kendi yerinde, doğru ve düzgün olması anlamına gelir. Salihât, hem bireysel hem de toplumsal düzeyde iyiliği ve düzeni sağlayan amellerdir. Ayetteki bağlamda, cennete girmeye vesile olacak makbul amelleri ifade eder."}]},{"word":"جَنَّـٰتٍ","root":"ج ن ن","rootLatin":"c-n-n","meaning":"Ağaçlarla örtülü, gizlenmiş bahçeler; ahirette müminlere vaat edilen ebedi ikamet yeri.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Cennet kelimesi, 'örtmek, gizlemek' anlamındaki 'cenn' kökünden gelir. Ağaçların sık dallarıyla yeri örtmesinden dolayı bahçelere cennet denilmiştir. Kur'an'da ise bu kelime, müminlere vaat edilen ahiret yurdunu ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Cennet, ağaçların ve bitkilerin yoğunluğu sebebiyle içindekileri örten bahçedir. Kur'an'da ise bu kelime, Allah'ın mümin kulları için hazırladığı, dünya nimetlerinden çok daha üstün ve ebedi olan mükafat yurdunu temsil eder. Ayetteki çoğul kullanımı, cennetlerin farklı derecelerini veya genişliğini ima eder."}]},{"word":"خَـٰلِدِينَ","root":"خ ل د","rootLatin":"h-l-d","meaning":"Bir yerde sürekli ve ebediyen kalmak, sonu olmamak.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Hulûd, bir şeyin uzun süre kalması ve yok olmamasıdır. Ayetteki 'hâlidîne fîhâ ebeden' ifadesi, cennet ehlinin orada kalışının kesintisiz ve sonsuz olduğunu vurgular, bu da vaadin büyüklüğünü gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Hulûd, bir şeyin varlığının devam etmesi ve sona ermemesidir. Cennet ehlinin 'hâlidîn' olması, onların orada kalışlarının zamanla sınırlı olmadığını, aksine sonsuz bir ikamet olduğunu ifade eder. Bu, Allah'ın vaadinin kesinliğini ve mükafatın kalıcılığını pekiştirir."}]},{"word":"وَعْدَ","root":"و ع د","rootLatin":"v-a-d","meaning":"Bir şeyin olacağına dair verilen kesin söz, taahhüt.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Va'd, bir iyiliğin veya kötülüğün gerçekleşeceğine dair verilen sözdür. Kur'an'da genellikle hayır için kullanılır. Ayetteki 'va'dallâhi hakkan' ifadesi, Allah'ın bu sözünün şüphesiz bir gerçek olduğunu ve mutlaka yerine geleceğini vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Va'd kavramı, Kur'an'da Allah'ın kudret ve adaletinin bir göstergesi olarak karşımıza çıkar. Allah'ın vaadi, O'nun sıfatlarıyla uyumlu olup, asla değişmez ve şaşmaz. Bu ayetteki va'd, iman eden ve salih amel işleyenlere cennetin verileceği yönündeki ilahi garantiyi ifade eder."}]},{"word":"حَقًّا","root":"ح ق ق","rootLatin":"h-k-k","meaning":"Gerçek, doğru, kesin ve şüphesiz olan.","sources":[{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Hakk, batılın zıddıdır ve bir şeyin sabit, doğru ve gerçek olması anlamına gelir. Ayetteki 'hakkan' kelimesi, Allah'ın vaadinin mutlak bir gerçek olduğunu, hiçbir şüpheye yer bırakmadığını teyit eder ve bu vaadin gerçekleşeceğinin kesinliğini vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Hakk, Kur'an'da sadece bir 'gerçek' değil, aynı zamanda 'doğruluk', 'adalet' ve 'mutlak varlık' anlamlarını da taşır. Allah'ın vaadinin 'hakkan' olması, bu vaadin ilahi adalet ve mutlak gerçeklik üzerine kurulu olduğunu, dolayısıyla asla değişmeyeceğini ve yerine geleceğini ifade eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cennet","iman","ahiret-mukafat","sidk"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî olduğu için mahallen merfû (mübteda)","gloss":"o kimseler ki"},{"position":2,"surface":"ءَامَنُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ء-م-ن","rootLatin":"a-m-n","lemma":"آمَنَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"iman ettiler"},{"position":3,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":3,"surface":"عَمِلُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ع-م-ل","rootLatin":"'-m-l","lemma":"عَمِلَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yaptılar"},{"position":4,"surface":"ٱلصَّـٰلِحَـٰتِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ص-ل-ح","rootLatin":"s-l-h","lemma":"صَالِحَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb (kesra ile)","gloss":"salih amelleri"},{"position":5,"surface":"سَ","pos":"harf","posDetail":"Gelecek Zaman Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"سَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"yakında"},{"position":5,"surface":"نُدْخِلُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"د-خ-ل","rootLatin":"d-ḫ-l","lemma":"أَدْخَلَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"koyacağız"},{"position":5,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"onları"},{"position":6,"surface":"جَنَّـٰتٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ج-ن-ن","rootLatin":"j-n-n","lemma":"جَنَّة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb (kesra ile)","gloss":"cennetlere"},{"position":7,"surface":"تَجْرِى","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ج-ر-ي","rootLatin":"j-r-y","lemma":"جَرَى","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"akar"},{"position":8,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":9,"surface":"تَحْتِ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ت-ح-ت","rootLatin":"t-ḥ-t","lemma":"تَحْت","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"altından"},{"position":9,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"onun"},{"position":10,"surface":"ٱلْأَنْهَـٰرُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-ه-ر","rootLatin":"n-h-r","lemma":"نَهْر","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"ırmaklar"},{"position":11,"surface":"خَـٰلِدِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"خ-ل-د","rootLatin":"ḫ-l-d","lemma":"خَالِد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"ebedi kalıcılar olarak"},{"position":12,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":12,"surface":"هَآ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"onun"},{"position":13,"surface":"أَبَدًۭا","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"أ-ب-د","rootLatin":"a-b-d","lemma":"أَبَد","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf-ı zaman olduğu için mansûb","gloss":"ebediyen"},{"position":14,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":14,"surface":"وَعْدَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"و-ع-د","rootLatin":"w-'-d","lemma":"وَعْد","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûl-i mutlak olduğu için mansûb","gloss":"sözü"},{"position":15,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّهِ","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":16,"surface":"حَقًّۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ح-ق-ق","rootLatin":"ḥ-q-q","lemma":"حَقّ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûl-i mutlak olduğu için mansûb","gloss":"gerçekten"},{"position":17,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":17,"surface":"مَنْ","pos":"isim","posDetail":"İstifham İsmi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mahallen merfû","gloss":"kim"},{"position":18,"surface":"أَصْدَقُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"ص-د-ق","rootLatin":"s-d-q","lemma":"أَصْدَق","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"daha doğru"},{"position":19,"surface":"مِنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":20,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّهِ","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Allah'tan"},{"position":21,"surface":"قِيلًۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَوْل","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Temyiz olduğu için mansûb","gloss":"söz olarak"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Zümer Sûresi** · *4/122*
- **Zümer Sûresi** · *4/122*
- **Câsiye Sûresi** · *4/122*
- **Câsiye Sûresi** · *4/122*