# Nisâ Sûresi, 156. Âyet (4:156)

> وَبِكُفْرِهِمْ وَقَوْلِهِمْ عَلَىٰ مَرْيَمَ بُهْتَـٰنًا عَظِيمًا

*Vebikufrihim vekavlihim ‘alâ meryeme buhtânen ‘azîmâ(n)*

**Meal (Diyanet):** (156-157) Bir de inkarlarından ve Meryem'e büyük bir iftira atmalarından ve "Biz Allah'ın peygamberi Meryem oğlu İsa Mesih'i öldürdük" demelerinden dolayı kalplerini mühürledik. Oysa onu öldürmediler ve asmadılar. Fakat onlara öyle gibi gösterildi. Onun hakkında anlaşmazlığa düşenler, bu konuda kesin bir şüphe içindedirler. O hususta hiçbir bilgileri yoktur. Sadece zanna uyuyorlar. Onu kesin olarak öldürmediler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/4/156

---

## Tefsir

{"topics":["kufur-sirk","ehli-kitap","peygamberlik","kissa-isa-meryem"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":1,"surface":"كُفْرِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ك-ف-ر","rootLatin":"k-f-r","lemma":"كُفْر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"inkarları"},{"position":1,"surface":"هِمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":2,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":2,"surface":"قَوْلِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَوْل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için mecrûr","gloss":"sözleri"},{"position":2,"surface":"هِمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":3,"surface":"عَلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَىٰ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"üzerine"},{"position":4,"surface":"مَرْيَمَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"م-ر-م","rootLatin":"m-r-m","lemma":"مَرْيَم","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr (gayr-ı munsarıf olduğu için fetha ile mecrûr)","gloss":"Meryem'e"},{"position":5,"surface":"بُهْتَـٰنًا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ب-ه-ت","rootLatin":"b-h-t","lemma":"بُهْتَان","form":"Fu'lân","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"iftira"},{"position":6,"surface":"عَظِيمًۭا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat","root":"ع-ظ-م","rootLatin":"'-z-m","lemma":"عَظِيم","form":"Fa'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mansûb","gloss":"büyük"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nisâ Suresi 156. ayet, Yahudilerin inkârlarını ve Meryem'e attıkları büyük iftirayı ele almaktadır. Ayet, bu eylemlerin onların cezalandırılma nedenlerinden biri olduğunu vurgular ve özellikle 'iftira' kavramının derinliğini ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"بِكُفْرِهِمْ","root":"ك ف ر","rootLatin":"k-f-r","meaning":"Onların inkârları, gerçeği örtmeleri ve Allah'ın ayetlerini reddetmeleri anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"K-f-r kökü, bir şeyi örtmek, gizlemek anlamına gelir. Şeriat dilinde ise Allah'ın nimetlerini örtmek, yani nankörlük etmek ve imanı reddetmek demektir. Ayetteki 'biküfrihim' ifadesi, Yahudilerin peygamberleri ve ilahi hakikatleri inkâr etmelerini, böylece gerçeği örtmelerini ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"K-f-r, Kur'an'da 'küfür' kavramının temelini oluşturur ve 'şükür'ün zıddıdır. Allah'ın nimetlerini görmezden gelmek, O'nun varlığını ve birliğini inkâr etmek anlamına gelir. Bu ayetteki kullanımı, Yahudilerin peygamberlik müessesesini ve İsa'nın peygamberliğini reddetmelerini, yani ilahi hakikati örtmelerini vurgular."}]},{"word":"قَوْلِهِمْ","root":"ق و ل","rootLatin":"k-v-l","meaning":"Onların sözleri, söyledikleri ve iddiaları anlamındadır.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"K-v-l kökü, konuşmak, söylemek demektir. Kur'an'da 'kavl', bazen sadece sözü değil, aynı zamanda bir inancı, bir iddiayı veya bir tutumu da ifade eder. Bu ayetteki 'kavlihim', Yahudilerin Meryem hakkında ortaya attıkları iftirayı ve İsa'yı öldürdükleri yönündeki iddialarını kapsar."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"K-v-l, dilin en temel eylemlerinden biridir ve bir düşüncenin veya bilginin ifade edilmesidir. Ayetteki 'kavlihim', onların sadece bir söz sarf etmelerini değil, bu sözün arkasındaki kötü niyeti ve iftira etme kastını da içerir. Bu, basit bir konuşmadan ziyade, kasıtlı bir beyandır."}]},{"word":"بُهْتَـٰنًا","root":"ب ه ت","rootLatin":"b-h-t","meaning":"Büyük bir iftira, şaşırtıcı ve asılsız bir yalan anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"B-h-t kökü, birini şaşırtacak, hayrete düşürecek derecede büyük bir yalan söylemek, iftira atmak demektir. 'Bühtan', söylendiğinde muhatabı şaşkına çeviren, asılsız ve ağır bir ithamdır. Meryem'e atılan bu iftira, onun iffetine yönelik, akıllara durgunluk veren bir yalandır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"B-h-t, bir kişiye karşı, onun yapmadığı bir şeyi yapmış gibi göstermek suretiyle yapılan iftiradır. Bu iftira o kadar büyüktür ki, muhatabı şaşkınlığa uğratır ve onu susturur. Meryem'e atılan 'bühtan azîm', onun masumiyetine ve iffetine yönelik, kabul edilemez ve çok ağır bir ithamdır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Bühtan, sadece yalan söylemek değil, aynı zamanda yalanın büyüklüğü ve şaşırtıcılığı ile karakterize edilir. Bir kişiye, onun asla yapmayacağı bir şeyi isnat etmek ve bu isnatla onu şaşkına çevirmek 'bühtan'dır. Meryem'e atılan iftira, onun iffetine yönelik, toplumda büyük infial uyandıracak ve şaşkınlık yaratacak derecede ağır bir suçlamadır."}]},{"word":"عَظِيمًا","root":"ع ظ م","rootLatin":"a-z-m","meaning":"Büyük, yüce, önemli ve şiddetli anlamındadır.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"A-z-m kökü, bir şeyin büyüklüğünü, azametini ifade eder. Nicelik veya nitelik olarak büyük olma durumudur. 'Azîm', burada 'bühtan' kelimesini niteleyerek, iftiranın sadece bir yalan olmadığını, aynı zamanda boyut ve etki açısından da çok büyük ve ağır olduğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"A-z-m, hem maddi hem de manevi büyüklüğü ifade edebilir. Bir şeyin 'azîm' olması, onun önemini, ciddiyetini ve etkisinin genişliğini gösterir. Meryem'e atılan iftiranın 'azîm' olarak nitelendirilmesi, bu iftiranın sadece bir sözden ibaret olmadığını, aksine büyük bir günah ve toplumsal bir yıkım potansiyeli taşıdığını belirtir."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **13 ve Hakîkat-i İlâhiyye** · *4/156*
- **Altı Peygamber - Hz.İsa (a.s) Ruhullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/156*
- **Altı Peygamber - Hz.İsa (a.s) Ruhullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/156*
- **13 ve Hakîkat-i İlâhiyye** · *4/156*
