# Nisâ Sûresi, 158. Âyet (4:158)

> بَل رَّفَعَهُ ٱللَّهُ إِلَيْهِ ۚ وَكَانَ ٱللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمًا

*Bel rafe'ahu(A)llâhu ileyh(i)(c) vekâna(A)llâhu ‘azîzen hakîmâ(n)*

**Meal (Diyanet):** Fakat Allah onu kendisine yükseltmiştir. Allah, üstün ve güçlüdür, hüküm ve hikmet sahibidir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/4/158

---

## Tefsir

{"topics":["kissa-isa-meryem","peygamberlik","tevhid","esma-i-husna"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nisâ 158. ayet, Hz. İsa'nın öldürülmediğini, bilakis Allah tarafından kendi katına yükseltildiğini ve Allah'ın kudretini vurgular. Ayet, 'ref'' (yükseltme), 'azîz' (üstün güç) ve 'hakîm' (hikmet sahibi) kavramları üzerinden ilahi kudret ve hikmeti ön plana çıkarır.","keyConcepts":[{"word":"رَفَعَهُ","root":"ر ف ع","rootLatin":"r-f-'-","meaning":"Allah'ın Hz. İsa'yı kendi katına yükseltmesi fiilini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ref'' kelimesinin asıl anlamının bir şeyi bulunduğu yerden daha yüksek bir yere taşımak olduğunu belirtir. Bu ayette ise Allah'ın Hz. İsa'yı maddi ve manevi olarak kendi katına, yani yüce makamına yükseltmesini ifade eder, bu da onun öldürülmediği ve ilahi bir müdahale ile kurtarıldığı anlamına gelir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'ref'' fiilinin mecazi anlamlarına dikkat çeker. Bu ayetteki 'ref''in, Hz. İsa'nın göğe yükseltilmesi veya derecesinin yüceltilmesi şeklinde anlaşılabileceğini, Yahudilerin iddia ettiği gibi öldürülmediğini vurgulayan bir ifade olduğunu belirtir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'ref'' kavramının Kur'an'da genellikle Allah'ın bir şeyi veya bir kişiyi yüceltmesi, şanını artırması veya onu üstün bir konuma getirmesi anlamında kullanıldığını belirtir. Hz. İsa bağlamında ise bu, onun ilahi bir müdahale ile ölümden kurtarılıp özel bir statüye kavuşturulmasını ifade eder."}]},{"word":"ٱللَّهُ","root":"أ ل ه","rootLatin":"'-l-h","meaning":"Yaratıcı, ibadet edilen, tek ve yüce varlık olan Allah'ın özel ismidir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'Allah' isminin, tüm ilahi sıfatları kendinde toplayan, ibadete layık tek varlık olduğunu ve bu ismin sadece O'na mahsus olduğunu belirtir. Ayetteki kullanımı, Hz. İsa'yı yükselten ve her şeye gücü yeten kudretin kaynağının Allah olduğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'Allah' isminin, zat-ı vacibü'l-vücud'a delalet eden özel bir isim olduğunu ve diğer isimlerin bu ismin sıfatları veya tecellileri olduğunu ifade eder. Ayetteki 'Allah'ın onu yükseltmesi', ilahi iradenin mutlaklığını ve kudretini gösterir."}]},{"word":"عَزِيزًا","root":"ع ز ز","rootLatin":"'-z-z","meaning":"Allah'ın üstün güç, yenilmezlik ve izzet sahibi olduğunu ifade eden bir sıfattır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'azîz' kelimesinin, kendisine ulaşılamayan, yenilmeyen, güçlü ve şerefli anlamlarına geldiğini belirtir. Bu ayette 'Allah Azîz'dir' ifadesi, O'nun Hz. İsa'yı yükseltme kudretine kimsenin engel olamayacağını ve O'nun iradesinin mutlak olduğunu vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'azîz'in, 'galip gelen, mağlup edilemeyen' anlamında olduğunu ifade eder. Ayetteki bağlamda, Allah'ın Hz. İsa'yı düşmanlarının elinden kurtarıp kendi katına yükseltmesi, O'nun mutlak gücünü ve yenilmezliğini gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'azîz' kavramının Kur'an'da Allah'ın mutlak gücünü, kudretini ve üstünlüğünü ifade ettiğini belirtir. Bu sıfat, Allah'ın dilediğini yapmaya muktedir olduğunu ve hiçbir gücün O'na karşı gelemeyeceğini vurgular, dolayısıyla Hz. İsa'yı yükseltme eyleminin ilahi kudretin bir tezahürü olduğunu gösterir."}]},{"word":"حَكِيمًا","root":"ح ك م","rootLatin":"h-k-m","meaning":"Allah'ın her şeyi yerli yerince yapan, hikmet sahibi ve hüküm koyucu olduğunu ifade eden bir sıfattır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hakîm' kelimesinin, 'hikmet sahibi, işleri sağlam ve kusursuz yapan' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'Allah Hakîm'dir' ifadesi, Hz. İsa'nın yükseltilmesinin ilahi bir hikmetle gerçekleştiğini, bu olayın ardında derin bir amaç ve adalet olduğunu gösterir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'hakîm'in, 'hüküm veren, hikmetle iş yapan' anlamında olduğunu açıklar. Allah'ın Hz. İsa'yı yükseltme kararı, O'nun mutlak hikmetinin bir sonucudur ve bu eylemde bir adalet ve düzen vardır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'hakîm' sıfatının Allah'ın ilim, irade ve kudretinin mükemmelliğini yansıttığını belirtir. Hz. İsa'nın yükseltilmesi, Allah'ın her şeyi en uygun ve hikmetli şekilde düzenlediğini, bu olayın rastgele değil, ilahi bir planın parçası olduğunu gösterir."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Bel"},{"position":2,"translit":"rafe'ahu"},{"position":3,"translit":"(A)llâhu"},{"position":4,"translit":"ileyh(i)(c)"},{"position":5,"translit":"vekâna"},{"position":6,"translit":"(A)llâhu"},{"position":7,"translit":"‘azîzen"},{"position":8,"translit":"hakîmâ(n)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"بَلْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i İbtidâ","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بَلْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"bilakis","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":2,"surface":"رَّفَعَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ر-ف-ع","rootLatin":"r-f-ʿ","lemma":"رَفَعَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yükseltti","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":2,"surface":"هُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"onu","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":3,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"ٱللَّهُ","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Allah","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"},{"position":4,"surface":"إِلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":4,"surface":"هِ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"O'na","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":5,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":5,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî Nakıs","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idi","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":6,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"ٱللَّهُ","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Kâne'nin ismi olduğu için merfû","gloss":"Allah","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâkıs fiilin ismi"},{"position":7,"surface":"عَزِيزًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ع-ز-ز","rootLatin":"ʿ-z-z","lemma":"عَزِيز","form":"Fa'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Kâne'nin haberi olduğu için mansûb","gloss":"üstün, güçlü","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâkıs fiilin haberi"},{"position":8,"surface":"حَكِيمًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ح-ك-م","rootLatin":"ḥ-k-m","lemma":"حَكِيم","form":"Fa'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Kâne'nin ikinci haberi veya önceki ismin sıfatı olduğu için mansûb","gloss":"hikmet sahibi","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâkıs fiilin haberi"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/158*
- **TB. Kelime-i Îseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *4/158*
- **TB. Kelime-i Îseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *4/157-158*
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/157-158*
- **Ramazan ve Oruç** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/158*
- **Ankebût Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/157-158*
- **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/157-158*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/157-158*
- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/158*
- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/157-158*
- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/158*
- **İsrâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/158*