# Nisâ Sûresi, 165. Âyet (4:165)

> رُّسُلًا مُّبَشِّرِينَ وَمُنذِرِينَ لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَى ٱللَّهِ حُجَّةٌۢ بَعْدَ ٱلرُّسُلِ ۚ وَكَانَ ٱللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمًا

*Rusulen mubeşşirîne vemunżirîne li-ellâ yekûne linnâsi ‘ala(A)llâhi huccetun ba'de-rrusul(i)(c) vekâna(A)llâhu ‘azîzen hakîmâ(n)*

**Meal (Diyanet):** Müjdeleyiciler ve uyarıcılar olarak peygamberler gönderdik ki, peygamberlerden sonra insanların Allah'a karşı bir bahaneleri olmasın. Allah, mutlak güç sahibidir, hüküm ve hikmet sahibidir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/4/165

---

## Tefsir

{"topics":["peygamberlik","tebligh","esma-i-husna"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"رُّسُلًا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Cemi","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"رَسُول","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"elçiler, peygamberler"},{"position":2,"surface":"مُّبَشِّرِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ب-ش-ر","rootLatin":"b-ş-r","lemma":"مُبَشِّر","form":"Tef'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mansûb","gloss":"müjdeleyiciler"},{"position":3,"surface":"وَمُنذِرِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ن-ذ-ر","rootLatin":"n-dh-r","lemma":"مُنْذِر","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki isme atfedildiği için mansûb","gloss":"ve uyarıcılar"},{"position":4,"surface":"لِئَلَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer + Harf-i Nasb + Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"olmaması için"},{"position":5,"surface":"يَكُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri Nakıs","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Gizli 'en' ile mansûb olduğu için mansûb","gloss":"olması"},{"position":6,"surface":"لِلنَّاسِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer + İsim","root":"ن-و-س","rootLatin":"n-w-s","lemma":"نَاس","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"insanlar için"},{"position":7,"surface":"عَلَى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"üzerine, karşı"},{"position":8,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Allah'a"},{"position":9,"surface":"حُجَّةٌۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ح-ج-ج","rootLatin":"h-j-j","lemma":"حُجَّة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Yekûne'nin ismi olduğu için merfû","gloss":"bir delil"},{"position":10,"surface":"بَعْدَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"ب-ع-د","rootLatin":"b-'-d","lemma":"بَعْد","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"sonra"},{"position":11,"surface":"ٱلرُّسُلِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Cemi","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"رَسُول","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"peygamberlerin"},{"position":12,"surface":"وَكَانَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve oldu"},{"position":12,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî Nakıs","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"oldu"},{"position":13,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Kâne'nin ismi olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":14,"surface":"عَزِيزًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ع-ز-ز","rootLatin":"'-z-z","lemma":"عَزِيز","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Kâne'nin haberi olduğu için mansûb","gloss":"üstün, güçlü"},{"position":15,"surface":"حَكِيمًۭا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ح-ك-م","rootLatin":"h-k-m","lemma":"حَكِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Kâne'nin ikinci haberi olduğu için mansûb","gloss":"hikmet sahibi, hüküm veren"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nisâ 165. ayet, peygamberlerin gönderiliş amacını, yani insanlara müjdeleyici ve uyarıcı olmalarını ve böylece kıyamet günü Allah'a karşı bir mazeretlerinin kalmamasını dilbilimsel olarak ele almaktadır. Ayet, Allah'ın kudret ve hikmetini de vurgulayarak bu ilahi düzenin temelini oluşturur.","keyConcepts":[{"word":"رُّسُلًا","root":"ر س ل","rootLatin":"r-s-l","meaning":"Allah tarafından insanlara mesaj iletmek üzere gönderilen elçiler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'resul' kelimesinin 'irsâl'den geldiğini ve bir şeyi salıvermek, göndermek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'rusulen' ifadesi, Allah'ın insanlara doğru yolu göstermek ve onları uyarmak için gönderdiği elçileri ifade eder ki, bu elçiler aracılığıyla ilahi mesaj insanlara ulaşır ve mazeret kapısı kapanır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'rusul' kelimesini 'gönderilenler' olarak açıklar ve bu bağlamda Allah'ın emirlerini ve yasaklarını tebliğ etmek üzere görevlendirilmiş peygamberleri kasteder. Ayetteki kullanımı, bu elçilerin tebliğ görevini yerine getirmeleriyle insanların Allah'a karşı bir 'hüccet'lerinin kalmayacağını vurgular."}]},{"word":"مُّبَشِّرِينَ","root":"ب ش ر","rootLatin":"b-ş-r","meaning":"İnsanlara Allah'ın rahmetini, mükafatını ve cenneti müjdeleyenler.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'mübeşşirîn' kelimesini 'hayır haber verenler' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda peygamberlerin, iman edenlere Allah'ın lütfunu, cenneti ve ahiret saadetini haber veren yönünü ifade eder. Bu, insanların Allah'a yönelmesi için bir teşvik unsurudur."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'beşer' kökünden türeyen 'mübeşşir' kavramının Kur'an'da genellikle Allah'ın rahmetini ve mükafatını haber veren peygamberler için kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'mübeşşirîn', peygamberlerin insanlara umut veren, onları iyi amellere teşvik eden rolünü vurgular."}]},{"word":"مُنذِرِينَ","root":"ن ذ ر","rootLatin":"n-z-r","meaning":"İnsanları Allah'ın azabından, cehennemden ve kötü akıbetten uyaranlar.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'inzâr' kelimesini 'korkutmak, sakındırmak' olarak tanımlar. 'Münzirîn' ise, insanları Allah'ın azabından ve kötü sonuçlardan sakındıran peygamberlerdir. Ayetteki kullanımı, peygamberlerin tebliğ görevlerinin sadece müjdelemekle kalmayıp, aynı zamanda uyarıcı bir yönü olduğunu gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'inzâr' kavramının Kur'an'da genellikle gelecekteki olumsuz sonuçlara karşı yapılan uyarıları ifade ettiğini belirtir. 'Münzirîn' kelimesi, peygamberlerin insanları Allah'a karşı gelmenin ve günah işlemenin ahiretteki kötü sonuçları hakkında bilgilendirme görevini vurgular."}]},{"word":"حُجَّةٌۢ","root":"ح ج ج","rootLatin":"h-c-c","meaning":"İnsanların kıyamet günü Allah'a karşı ileri sürebilecekleri bir mazeret veya delil.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'hüccet' kelimesini 'delil, ispat' olarak açıklar. Ayetteki 'lâ yekûne li'n-nâsi alâ Allâhi huccetun' ifadesi, peygamberlerin gönderilmesiyle insanların 'bizim haberimiz yoktu' gibi bir mazeret ileri süremeyeceklerini, yani Allah'a karşı bir delillerinin kalmayacağını belirtir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'hüccet'i 'bir iddiayı ispat eden veya çürüten şey' olarak tanımlar. Ayetteki bağlamda, peygamberlerin tebliği sayesinde insanların Allah'ın emir ve yasaklarından haberdar oldukları için, ahirette 'bilmiyorduk' şeklinde bir savunma yapma imkanlarının ortadan kalktığını ifade eder."}]},{"word":"عَزِيزًا","root":"ع ز ز","rootLatin":"a-z-z","meaning":"Allah'ın mutlak güç ve kudret sahibi olması, hiçbir şeye muhtaç olmaması.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'azîz' kelimesini 'galip, yenilmez, güçlü' olarak açıklar. Ayetteki 've kâne Allahu azîzen' ifadesi, Allah'ın peygamberleri gönderme ve insanları hesaba çekme kudretine sahip olduğunu, hiçbir gücün O'na karşı gelemeyeceğini vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'azîz' isminin Allah'ın mutlak üstünlüğünü ve kudretini ifade ettiğini belirtir. Bu bağlamda, Allah'ın peygamberler aracılığıyla insanlara mesaj göndermesi ve onları sorumlu tutması, O'nun sonsuz gücünün bir tezahürüdür."}]},{"word":"حَكِيمًا","root":"ح ك م","rootLatin":"h-k-m","meaning":"Allah'ın her şeyi yerli yerince, hikmetle ve kusursuz bir düzen içinde yapması.","sources":[{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'hakîm' kelimesini 'her şeyi yerli yerince yapan, hikmet sahibi' olarak tanımlar. Ayetteki 'hakîmen' ifadesi, Allah'ın peygamberleri gönderme ve insanlara mazeret bırakmama eyleminin rastgele değil, büyük bir hikmet ve adaletle yapıldığını gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'hakîm' kavramının Kur'an'da Allah'ın yaratılışındaki ve hükümlerindeki mükemmelliği ve isabetliliği ifade ettiğini belirtir. Peygamberlerin gönderilmesiyle insanların mazeretlerinin ortadan kaldırılması, Allah'ın adalet ve hikmetinin bir gereğidir."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Ra'd Sûresi** · *4/165*
- **Ra'd Sûresi** · *4/165*