# Nisâ Sûresi, 30. Âyet (4:30)

> وَمَن يَفْعَلْ ذَٰلِكَ عُدْوَٰنًا وَظُلْمًا فَسَوْفَ نُصْلِيهِ نَارًا ۚ وَكَانَ ذَٰلِكَ عَلَى ٱللَّهِ يَسِيرًا

*Vemen yef'al żâlike ‘udvânen vezulmen fesevfe nuslîhi nârâ(an)(c) vekâne żâlike ‘ala(A)llâhi yesîrâ(n)*

**Meal (Diyanet):** Kim haddi aşarak ve zulmederek bunu yaparsa, onu cehennem ateşine atacağız. Bu, Allah'a pek kolaydır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/4/30

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nisâ Suresi 30. ayet, yasak fiilleri haddi aşarak ve zulmederek işleyenlerin akıbetini bildirmekte, bu fiillerin Allah katında kolayca cezalandırılacağını vurgulamaktadır. Ayet, 'udvân' ve 'zulm' kavramları üzerinden fiilin niteliğini, 'nuslîhi' ile cezanın mahiyetini ve 'yesîrâ' ile de Allah'ın kudretini ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"عُدْوَانًا","root":"ع-د-و","rootLatin":"ayn-dal-vav","meaning":"Haddi aşmak, sınırı geçmek, düşmanlık etmek ve başkasının hakkına tecavüz etmek anlamlarına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'udvân' kelimesini 'haddi aşmak, sınırı geçmek' olarak tanımlar. Ayetteki bağlamda, Allah'ın koyduğu sınırları bilerek ve isteyerek çiğneme, meşru olmayan bir fiili işleme anlamını taşır. Bu, sadece bir hata değil, kasıtlı bir tecavüzdür."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'udvân'ı 'tecavüz' ve 'zulüm' olarak açıklar. Ayetteki 'udvânan' ifadesi, yasak fiilleri işlerken haddi aşma, başkalarının haklarına tecavüz etme ve Allah'ın çizdiği sınırları çiğneme anlamında kullanılmıştır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'udvân'ı 'sınırları aşma, tecavüz etme' olarak ele alır ve Kur'an'da genellikle Allah'ın koyduğu şer'î veya ahlaki sınırların ihlali bağlamında kullanıldığını belirtir. Bu ayette, yasak fiilleri işlerken gösterilen aşırıya kaçma ve haksızlık etme durumunu ifade eder."}]},{"word":"ظُلْمًا","root":"ظ-ل-م","rootLatin":"zı-lam-mim","meaning":"Haksızlık etmek, bir şeyi ait olduğu yerden başka yere koymak, zulmetmek anlamlarına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'zulüm' kelimesini 'bir şeyi ait olduğu yerden başka yere koymak' olarak tanımlar. Bu, hem Allah'ın hakkına tecavüz hem de kulların hakkına tecavüzü kapsar. Ayetteki 'zulmen' ifadesi, yapılan fiilin haksız ve adaletsiz bir eylem olduğunu vurgular."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'zulüm'ü 'hakkı sahibine vermemek' veya 'bir şeyi yerinden saptırmak' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, yasak fiilleri işlerken hem kendine hem de başkalarına karşı yapılan haksızlığı, adaletsizliği ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'zulüm'ü 'hakkı sahibinden alıkoymak' ve 'bir şeyi layık olmadığı yere koymak' olarak tanımlar. Ayetteki 'zulmen' ifadesi, işlenen fiilin sadece bir haddi aşma değil, aynı zamanda temel bir adaletsizlik ve haksızlık içerdiğini belirtir."}]},{"word":"نُصْلِيهِ","root":"ص-ل-ي","rootLatin":"sad-lam-ya","meaning":"Onu ateşe sokacağız, ateşte yakacağız, ateşe maruz bırakacağız.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'aslâhu' fiilini 'onu ateşe soktu, ateşte yaktı' olarak açıklar. Ayetteki 'nuslîhi' ifadesi, Allah'ın, haddi aşan ve zulmeden kişiyi ceza olarak ateşe sokacağını, onu ateşte yakacağını kesin bir dille ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'salâ' fiilinin 'ateşe girmek' veya 'ateşe sokmak' anlamlarına geldiğini belirtir. 'Nuslîhi' fiili, Allah'ın bu kişiyi doğrudan ve kesin bir şekilde cehennem ateşine atacağını, orada azap çektireceğini gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'salâ' kökünün 'ateşe maruz kalmak, ateşte yanmak' anlamlarını taşıdığını ifade eder. Ayetteki 'nuslîhi' ifadesi, Allah'ın bu kişiyi ateşe atarak ona azap edeceğini, bu cezanın kaçınılmaz olduğunu vurgular."}]},{"word":"يَسِيرًا","root":"ي-س-ر","rootLatin":"ya-sin-ra","meaning":"Kolay, basit, güçlük arz etmeyen.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'yüsr' kelimesini 'kolaylık, rahatlık' olarak açıklar. Ayetteki 'yesîrâ' ifadesi, Allah için bu tür bir cezalandırmanın hiçbir zorluk taşımadığını, O'nun kudretinin sonsuz olduğunu ve dilediğini kolayca gerçekleştirebileceğini belirtir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'yesîr' kelimesini 'kolay' olarak yorumlar. Ayetteki bağlamda, Allah'ın, haddi aşan ve zulmedenleri ateşe sokmasının O'nun için en ufak bir güçlük teşkil etmediğini, O'nun kudretinin her şeye yettiğini ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'yüsr' kökünün 'kolaylık, rahatlık' anlamlarına geldiğini ve Kur'an'da genellikle Allah'ın kudretinin sınırsızlığını ve işlerinin O'na zor gelmediğini vurgulamak için kullanıldığını belirtir. Bu ayette de Allah'ın cezalandırma gücünün mutlak ve kolay olduğunu ifade eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cehennem","hukuk-ceza","adalet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Vemen"},{"position":2,"translit":"yef'al"},{"position":3,"translit":"żâlike"},{"position":4,"translit":"‘udvânen"},{"position":5,"translit":"vezulmen"},{"position":6,"translit":"fesevfe"},{"position":7,"translit":"nuslîhi"},{"position":8,"translit":"nârâ(an)(c)"},{"position":9,"translit":"vekâne"},{"position":10,"translit":"żâlike"},{"position":11,"translit":"‘ala"},{"position":12,"translit":"(A)llâhi"},{"position":13,"translit":"yesîrâ(n)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَمَن","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":1,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mahallen merfû","gloss":"kim","binaDurumu":"Mebnî (ism-i şart)","gorev":"Mübteda"},{"position":2,"surface":"يَفْعَلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ف-ع-ل","rootLatin":"f-'-l","lemma":"فَعَلَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Şart fiili olduğu için meczûm","gloss":"yaparsa","irabMarker":"sükûn ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":3,"surface":"ذَٰلِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"bunu","binaDurumu":"Mebnî (ism-i işaret)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":4,"surface":"عُدْوَٰنًا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-د-و","rootLatin":"'-d-w","lemma":"عُدْوَان","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"aşırı giderek","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Hâl"},{"position":5,"surface":"وَظُلْمًا","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":5,"surface":"ظُلْمًا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ظ-ل-م","rootLatin":"z-l-m","lemma":"ظُلْم","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Önceki kelimeye atfedildiği için mansûb","gloss":"haksızlıkla","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Ma'tûf"},{"position":6,"surface":"فَسَوْفَ","pos":"harf","posDetail":"Cevap Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"o zaman","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":6,"surface":"سَوْفَ","pos":"harf","posDetail":"Gelecek Zaman Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"سَوْفَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ileride","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":7,"surface":"نُصْلِيهِ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ص-ل-ي","rootLatin":"s-l-w","lemma":"أَصْلَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"sokacağız","irabMarker":"takdîrî damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":7,"surface":"هِ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"onu","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":8,"surface":"نَارًا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-و-ر","rootLatin":"n-w-r","lemma":"نَار","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"ateşe","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":9,"surface":"وَكَانَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":9,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":10,"surface":"ذَٰلِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Kâne'nin ismi olduğu için mahallen merfû","gloss":"bu","binaDurumu":"Mebnî (ism-i işaret)","gorev":"Nâkıs fiilin ismi"},{"position":11,"surface":"عَلَى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"üzerine","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":12,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"'-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Allah'a","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":13,"surface":"يَسِيرًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ي-س-ر","rootLatin":"y-s-r","lemma":"يَسِير","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Kâne'nin haberi olduğu için mansûb","gloss":"kolaydır","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâkıs fiilin haberi"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Nisa 4-80*
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Nisa 4-80*
- **Esintiler (4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *04:30*
- **Kelime-i İdrîsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *4/30*
