# Nisâ Sûresi, 37. Âyet (4:37) > ٱلَّذِينَ يَبْخَلُونَ وَيَأْمُرُونَ ٱلنَّاسَ بِٱلْبُخْلِ وَيَكْتُمُونَ مَآ ءَاتَىٰهُمُ ٱللَّهُ مِن فَضْلِهِۦ ۗ وَأَعْتَدْنَا لِلْكَـٰفِرِينَ عَذَابًا مُّهِينًا *Elleżîne yebḣalûne veye/murûne-nnâse bilbuḣli veyektumûne mâ âtâhumu(A)llâhu min fadlih(i)(k) vea'tednâ lilkâfirîne ‘ażâben muhînâ(n)* **Meal (Diyanet):** Bunlar cimrilik eden, insanlara da cimriliği emreden ve Allah'ın, lütfundan kendilerine verdiği nimeti gizleyen kimselerdir. Biz de o nankörlere alçaltıcı bir azap hazırlamışızdır. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/4/37 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Nisâ Suresi'nin 37. ayeti, cimrilik, Allah'ın lütfunu gizleme ve küfür kavramları etrafında dönerek, bu davranışların ahiretteki karşılığını vurgulamaktadır. Ayet, özellikle malın paylaşılmaması ve Allah'ın verdiği nimetlerin şükrünün gizlenmesi üzerine odaklanmaktadır.","keyConcepts":[{"word":"يَبْخَلُونَ","root":"ب خ ل","rootLatin":"b-h-l","meaning":"Cimrilik etmek, malı harcamaktan kaçınmak ve başkalarına vermemek anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'buhl' kelimesini, kişinin kendisi için veya başkaları için harcaması gereken şeyi harcamaktan kaçınması olarak tanımlar. Ayetteki 'yebhalûne' fiili, bu cimrilik halinin sürekli ve alışkanlık haline gelmiş bir davranış olduğunu ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, buhl'ü, kişinin malını Allah yolunda harcamaktan imtina etmesi ve bu konuda dar gönüllü olması olarak açıklar. Ayetteki kullanımı, sadece malı tutmakla kalmayıp, aynı zamanda başkalarını da bu kötü davranışa teşvik etme boyutunu içerir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'buhl' kavramının sadece maddi cimrilikle sınırlı olmadığını, aynı zamanda bilginin ve Allah'ın lütuflarının gizlenmesini de kapsadığını belirtir. Bu ayetteki 'yebhalûne' fiili, hem maddi cimriliği hem de Allah'ın verdiği nimetleri gizleme eylemini ifade eder."}]},{"word":"بِٱلْبُخْلِ","root":"ب خ ل","rootLatin":"b-h-l","meaning":"Cimrilik, malı harcamaktan kaçınma ve başkalarına vermeme eyleminin kendisi.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'buhl' kelimesini, kişinin sahip olduğu şeyi başkalarından esirgemesi ve vermemesi olarak açıklar. Ayetteki 'bi'l-buhli' ifadesi, cimriliğin bir tavsiye, bir emir olarak insanlara sunulmasını vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, buhl'ü, kişinin malını veya sahip olduğu herhangi bir şeyi başkalarına vermekten kaçınması olarak tanımlar. Ayetteki kullanımı, cimriliğin sadece kişisel bir kusur olmaktan öte, toplumsal bir etki alanı yaratan bir davranış biçimi olduğunu gösterir."}]},{"word":"وَيَكْتُمُونَ","root":"ك ت م","rootLatin":"k-t-m","meaning":"Gizlemek, saklamak, açığa vurmamak anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ketm' kelimesini, bir şeyi açığa çıkarmaktan alıkoymak, gizlemek olarak açıklar. Ayetteki 'yektumûne' fiili, Allah'ın kendilerine verdiği lütufları, nimetleri ve faziletleri başkalarından gizlediklerini, şükrünü eda etmediklerini ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'ketm'in, bir şeyi örtmek, saklamak ve başkalarının bilmesini engellemek olduğunu belirtir. Ayetteki bağlamda, Allah'ın verdiği 'fazl'ın (lütfun) gizlenmesi, bu nimetlerin şükrünün yerine getirilmemesi ve başkalarıyla paylaşılmaması anlamını taşır."}]},{"word":"فَضْلِهِۦ","root":"ف ض ل","rootLatin":"f-d-l","meaning":"Allah'ın lütfu, ihsanı, fazileti ve bolluğu anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'fadl' kelimesini, bir şeyin aslından artan, fazlalık olan ve iyilik anlamında kullanılan bir kavram olarak açıklar. Ayetteki 'min fadlihi' ifadesi, Allah'ın kullarına bahşettiği her türlü maddi ve manevi nimeti, lütfu ve ihsanı kapsar."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Ebu'l-Bekâ, 'fadl'ın, bir şeyin fazlası, artığı ve ihsan anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'Allah'ın fazlından' ifadesi, Allah'ın cömertliğinin ve sınırsız lütuflarının bir göstergesidir ve bu lütufların gizlenmesi kınanmaktadır."}]},{"word":"لِلْكَـٰفِرِينَ","root":"ك ف ر","rootLatin":"k-f-r","meaning":"Allah'ın varlığını ve birliğini, peygamberlerini ve indirdiği kitapları inkâr edenler, nankörler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'küfr' kelimesinin asıl anlamının örtmek, gizlemek olduğunu ve bu bağlamda Allah'ın nimetlerini örtmek, yani nankörlük etmek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'li'l-kâfirîne' ifadesi, cimrilik ve Allah'ın lütfunu gizleme gibi davranışların, iman eksikliği ve nankörlükle ilişkilendirildiğini gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'küfr' kavramının sadece inançsızlığı değil, aynı zamanda Allah'ın nimetlerine karşı nankörlüğü ve şükürsüzlüğü de ifade ettiğini vurgular. Bu ayetteki 'kâfirîn' kelimesi, cimrilik ve Allah'ın lütuflarını gizleme eylemleriyle, Allah'a karşı nankörlük edenleri işaret eder."}]},{"word":"عَذَابًا","root":"ع ذ ب","rootLatin":"a-dh-b","meaning":"Azap, ceza, eziyet ve sıkıntı anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'azâb' kelimesini, bir şeyi tatlılıktan alıkoyan, acı veren şey olarak tanımlar. Ayetteki 'azâben' kelimesi, cimrilik ve nankörlük edenlere verilecek olan ahiret cezasının şiddetini ve acı vericiliğini ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'azâb'ı, kişinin hoşlanmadığı, kendisine eziyet veren şey olarak açıklar. Ayetteki 'azâben muhînen' ifadesi, bu azabın sadece fiziksel bir ceza değil, aynı zamanda kişiyi alçaltıcı ve küçük düşürücü bir nitelikte olacağını vurgular."}]}]} ## Tefsir {"topics":["comertlik","kufur-sirk","ahiret-mukafat"]} ## Tefsir [{"position":1,"translit":"Elleżîne"},{"position":2,"translit":"yebḣalûne"},{"position":3,"translit":"veye/murûne"},{"position":4,"translit":"nnâse"},{"position":5,"translit":"bilbuḣli"},{"position":6,"translit":"veyektumûne"},{"position":7,"translit":"mâ"},{"position":8,"translit":"âtâhumu"},{"position":9,"translit":"(A)llâhu"},{"position":10,"translit":"min"},{"position":11,"translit":"fadlih(i)(k)"},{"position":12,"translit":"vea'tednâ"},{"position":13,"translit":"lilkâfirîne"},{"position":14,"translit":"‘ażâben"},{"position":15,"translit":"muhînâ(n)"}] ## Tefsir [{"position":1,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i mevsûl olduğu için mebnî","gloss":"o kimseler ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Haber"},{"position":2,"surface":"يَبْخَلُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ب-خ-ل","rootLatin":"b-kh-l","lemma":"بَخِلَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"cimrilik ederler","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":3,"surface":"وَيَأْمُرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ا-م-ر","rootLatin":"a-m-r","lemma":"أَمَرَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"ve emrederler","irabMarker":"nûn ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":4,"surface":"ٱلنَّاسَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ن-س","rootLatin":"n-w-s","lemma":"نَاس","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"insanlara","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":5,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":5,"surface":"ٱلْبُخْلِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ب-خ-ل","rootLatin":"b-kh-l","lemma":"بُخْل","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"cimriliği","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":6,"surface":"وَيَكْتُمُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-ت-م","rootLatin":"k-t-m","lemma":"كَتَمَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"ve gizlerler","irabMarker":"nûn ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":7,"surface":"مَآ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i mevsûl olduğu için mebnî","gloss":"şeyi","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":8,"surface":"ءَاتَىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ا-ت-ي","rootLatin":"a-t-y","lemma":"ءَاتَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"verdi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":8,"surface":"هُمُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mebnî","gloss":"onlara","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":9,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّهُ","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Allah","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"},{"position":10,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":11,"surface":"فَضْلِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ف-ض-ل","rootLatin":"f-d-l","lemma":"فَضْل","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"lütfundan","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":11,"surface":"هِۦ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"onun","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":12,"surface":"وَأَعْتَدْنَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ع-ت-د","rootLatin":"ʿ-t-d","lemma":"أَعْتَدَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"ve hazırladık","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":13,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"için","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":13,"surface":"ٱلْكَـٰفِرِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ك-ف-ر","rootLatin":"k-f-r","lemma":"كَافِر","form":"Mücerred","features":{"state":"Marife","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kâfirlere","irabMarker":"yâ ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":14,"surface":"عَذَابًۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"ʿ-dh-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bir azap","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":15,"surface":"مُّهِينًۭا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ه-و-ن","rootLatin":"h-w-n","lemma":"مُهِين","form":"İf'âl","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mansûb","gloss":"aşağılayıcı","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Sıfat"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Dur Rabbın Namazda (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Nisa 4-80* - **Dur Rabbın Namazda (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Nisa 4-80* - **Kelime-i İdrîsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *4/37*