# Nisâ Sûresi, 48. Âyet (4:48)

> إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَغْفِرُ أَن يُشْرَكَ بِهِۦ وَيَغْفِرُ مَا دُونَ ذَٰلِكَ لِمَن يَشَآءُ ۚ وَمَن يُشْرِكْ بِٱللَّهِ فَقَدِ ٱفْتَرَىٰٓ إِثْمًا عَظِيمًا

*İnna(A)llâhe lâ yaġfiru en yuşrake bihi veyaġfiru mâ dûne żâlike limen yeşâ(u)(c) vemen yuşrik bi(A)llâhi fekadi-fterâ iśmen ‘azîmâ(n)*

**Meal (Diyanet):** Şüphesiz Allah, kendisine ortak koşulmasını asla bağışlamaz. Bunun dışında kalan (günah)ları ise dilediği kimseler için bağışlar. Allah'a şirk koşan kimse, şüphesiz büyük bir günah işleyerek iftira etmiş olur.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/4/48

---

## Tefsir

{"topics":["kufur-sirk","tevhid","tovbe","af-hosgoru"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"muhakkak ki"},{"position":2,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah"},{"position":3,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"değil"},{"position":4,"surface":"يَغْفِرُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"غ-ف-ر","rootLatin":"gh-f-r","lemma":"غَفَرَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"bağışlar"},{"position":5,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Masdariyye ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ki"},{"position":6,"surface":"يُشْرَكَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ش-ر-ك","rootLatin":"sh-r-k","lemma":"أَشْرَكَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Harf-i nasb olan 'en'den sonra geldiği için mansûb","gloss":"ortak koşulur"},{"position":7,"surface":"بِهِۦ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":7,"surface":"هِۦ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"o"},{"position":8,"surface":"وَيَغْفِرُ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":8,"surface":"يَغْفِرُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"غ-ف-ر","rootLatin":"gh-f-r","lemma":"غَفَرَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"bağışlar"},{"position":9,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih konumunda olduğu için mahallen mansûb","gloss":"şey"},{"position":10,"surface":"دُونَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekân","root":"د-و-ن","rootLatin":"d-w-n","lemma":"دُونَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"altında, dışında"},{"position":11,"surface":"ذَٰلِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"şu"},{"position":12,"surface":"لِمَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":12,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"kimse"},{"position":13,"surface":"يَشَآءُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ش-ي-ا","rootLatin":"sh-y-a","lemma":"شَاءَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"diler"},{"position":14,"surface":"وَمَن","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":14,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mahallen merfû","gloss":"kim"},{"position":15,"surface":"يُشْرِكْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ش-ر-ك","rootLatin":"sh-r-k","lemma":"أَشْرَكَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Şart edatı 'men'in fiili olduğu için meczûm","gloss":"ortak koşarsa"},{"position":16,"surface":"بِٱللَّهِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":16,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Allah"},{"position":17,"surface":"فَقَدِ","pos":"harf","posDetail":"Cevap Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"o zaman"},{"position":17,"surface":"قَدِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Tahkik","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"قَدْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"gerçekten"},{"position":18,"surface":"ٱفْتَرَىٰٓ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ف-ر-ي","rootLatin":"f-r-y","lemma":"اِفْتَرَىٰ","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"iftira etti"},{"position":19,"surface":"إِثْمًا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ا-ث-م","rootLatin":"a-th-m","lemma":"إِثْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"günah"},{"position":20,"surface":"عَظِيمًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ع-ظ-م","rootLatin":"'-z-m","lemma":"عَظِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mansûb","gloss":"büyük"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nisâ 48. ayet, Allah'ın şirk günahını asla bağışlamayacağını, bunun dışındaki günahları ise dilediğine bağışlayabileceğini vurgular. Ayet, şirkin büyüklüğünü ve Allah'a karşı işlenmiş en büyük iftira olduğunu dilbilimsel olarak ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"يَغْفِرُ","root":"غ ف ر","rootLatin":"ğ-f-r","meaning":"Allah'ın günahları örtmesi, affetmesi ve bağışlamasıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ğafr (غفر) kelimesi, bir şeyi örten ve gizleyen şey anlamına gelir. Allah'ın mağfireti ise kulun günahlarını örtmesi ve onu cezalandırmamasıdır. Ayetteki 'lâ yağfiru' ifadesi, şirkin Allah tarafından asla örtülmeyeceği ve bağışlanmayacağı kesinliğini belirtir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ğafr, örtmek ve gizlemek demektir. Allah'ın 'yağfiru' fiili, günahları silmesi ve kulun üzerine bir daha açığa çıkarmaması anlamındadır. Ayetteki bağlamda, şirk dışındaki günahların Allah'ın dilemesiyle affedilebileceği, ancak şirkin bu kapsama girmediği ifade edilir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Ğufrân (غفران) kavramı, Kur'an'da Allah'ın temel sıfatlarından biri olarak günahları affetme ve örtme eylemini ifade eder. Bu ayette 'lâ yağfiru' ile şirkin, Allah'ın bu affedicilik sıfatının kapsamı dışında tutulduğu, dolayısıyla en büyük ihlal olduğu vurgulanır."}]},{"word":"يُشْرَكَ","root":"ش ر ك","rootLatin":"ş-r-k","meaning":"Allah'a ortak koşmak, O'nun uluhiyetinde veya rububiyetinde başkasını O'na denk tutmaktır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Şirk (شرك), iki veya daha fazla şeyin bir araya gelmesi, ortak olması demektir. Dinî bağlamda ise Allah'a ortak koşmak, O'nun zatında, sıfatlarında veya fiillerinde başkasını O'na denk tutmaktır. Ayetteki 'en yüşrake bihî' ifadesi, Allah'ın mutlak birliğini ihlal eden bu eylemin affedilmezliğini ortaya koyar."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Şirk, Allah'a ortak koşmak, O'nunla birlikte başka ilahlar edinmektir. Bu ayetteki kullanımı, Allah'ın affetmeyeceği tek günahın bu olduğunu, çünkü O'nun birliğine ve yüceliğine doğrudan bir saldırı olduğunu gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Şirk, Kur'an'ın merkezî kavramlarından biridir ve tevhidin zıddıdır. Allah'ın mutlak birliğini ve tekliğini reddeden, O'nunla başka varlıkları eş tutan bir eylemdir. Ayetteki 'lâ yağfiru en yüşrake bihî' ifadesi, şirkin Allah'ın affedicilik sınırlarının ötesinde, en büyük ve affedilmez günah olduğunu açıkça belirtir."}]},{"word":"يَشَاءُ","root":"ش ي أ","rootLatin":"ş-y-e","meaning":"Allah'ın dilemesi, irade etmesi ve istemesidir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Meşîet (مشيئة), bir şeyi istemek, dilemek ve irade etmek demektir. Allah'a nispet edildiğinde, O'nun mutlak ve sınırsız iradesini ifade eder. Ayetteki 'limen yeşâ'u' ifadesi, şirk dışındaki günahların affının tamamen Allah'ın dilemesine bağlı olduğunu, kulun hak etmesinden ziyade Allah'ın lütfuyla gerçekleştiğini gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Meşîet, bir şeyin varlığını veya yokluğunu belirleyen ilahi iradedir. Ayetteki 'limen yeşâ'u' ifadesi, Allah'ın mutlak kudretini ve dilediği kimseye dilediği şeyi bahşetme yetkisini vurgular. Bu, affın bir zorunluluk değil, ilahi bir tercih olduğunu belirtir."}]},{"word":"افْتَرَىٰٓ","root":"ف ر ي","rootLatin":"f-r-y","meaning":"Yalan uydurmak, iftira etmek, asılsız iddialarda bulunmaktır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İftirâ (افتراء), bir şeyi asılsız olarak uydurmak, yalan isnat etmektir. Ayetteki 'fekadi'fterâ' ifadesi, Allah'a ortak koşmanın, O'nun hakkında büyük bir yalan uydurmak ve O'na asılsız bir ortak isnat etmek anlamına geldiğini vurgular. Bu, şirkin sadece bir günah değil, aynı zamanda Allah'ın yüceliğine karşı işlenmiş bir iftira olduğunu gösterir."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İftirâ, yalan söylemek ve bir şeyi olmayan bir şekilde iddia etmektir. Ayetteki 'fekadi'fterâ ismen azîmâ' ifadesi, Allah'a ortak koşanın, Allah'ın birliğine ve tekliğine aykırı bir iddiada bulunarak en büyük yalanı ve iftirayı attığını belirtir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"İftirâ, bir şeyi asılsız olarak icat etmek ve onu birine isnat etmektir. Şirk, Allah'a ortak koşmakla, O'nun hakkında asılsız bir iddiada bulunmak ve O'na yakışmayan bir şeyi isnat etmek anlamına gelir. Bu ayette, şirkin sadece bir günah değil, aynı zamanda Allah'a karşı işlenmiş en büyük iftira olduğu vurgulanır."}]},{"word":"إِثْمًا","root":"أ ث م","rootLatin":"e-s-m","meaning":"Günah, suç, ceza gerektiren kötü fiil.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsm (إثم), bir şeyi yapmaktan geri kalmak, yavaşlamak anlamına gelir. Şeriatta ise, sevaptan geri bırakan, cezayı gerektiren her türlü fiildir. Ayetteki 'ismen azîmâ' ifadesi, şirkin sadece bir günah değil, aynı zamanda Allah katında çok büyük ve affedilmez bir günah olduğunu, kulun ahiretteki kurtuluşunu engelleyecek en büyük engel olduğunu belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"İsm, Allah'ın emrine aykırı olan ve cezayı gerektiren her türlü fiildir. Ayetteki 'ismen azîmâ' ifadesi, şirkin diğer günahlarla kıyaslanamayacak derecede büyük ve tehlikeli bir günah olduğunu, çünkü doğrudan Allah'ın hakkına tecavüz ettiğini gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"İsm, Kur'an'da genellikle Allah'ın koyduğu sınırları aşan, O'nun rızasına aykırı olan ve ahirette olumsuz sonuçları olacak fiilleri ifade eder. 'İsmen azîmâ' tamlaması, şirkin sadece bir günah olmanın ötesinde, Allah'ın mutlak birliğine ve yüceliğine karşı işlenmiş, sonuçları itibarıyla en ağır ve büyük günah olduğunu vurgular."}]},{"word":"عَظِيمًا","root":"ع ظ م","rootLatin":"a-z-m","meaning":"Büyük, yüce, önemli, şiddetli.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Azîm (عظيم), hem maddi hem de manevi büyüklüğü ifade eder. Ayetteki 'ismen azîmâ' ifadesi, şirkin sadece bir günah olmanın ötesinde, nitelik ve sonuçları itibarıyla çok büyük, affedilmez ve tehlikeli bir günah olduğunu vurgular. Bu büyüklük, Allah'ın hakkına tecavüz etmesinden kaynaklanır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Azîm, büyük ve şiddetli demektir. Ayetteki 'ismen azîmâ' ifadesi, şirkin Allah katındaki ağırlığını ve ciddiyetini belirtir. Bu, diğer günahlarla kıyaslanamayacak derecede büyük bir suç olduğunu gösterir."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Kur'ân-ı Kerîm'de Nefs Âyetleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *en-Nisâ 4/48*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Nefs Âyetleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *en-Nisâ 4/48*
- **Zümer Sûresi** · *4/48*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/48*
- **TB. İlyâs-Lokmân-Hârûn Fasılları** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/48*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/48*
- **Hûd Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/48*
- **TB. İlyâs-Lokmân-Hârûn Fasılları** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *4/48*
- **Kelime-i İlyâsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *4/48*
- **Kelime-i İlyâsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *4/48*
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Nisa 4-80*
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Nisa 4-80*