# Nisâ Sûresi, 74. Âyet (4:74) > ۞ فَلْيُقَـٰتِلْ فِى سَبِيلِ ٱللَّهِ ٱلَّذِينَ يَشْرُونَ ٱلْحَيَوٰةَ ٱلدُّنْيَا بِٱلْـَٔاخِرَةِ ۚ وَمَن يُقَـٰتِلْ فِى سَبِيلِ ٱللَّهِ فَيُقْتَلْ أَوْ يَغْلِبْ فَسَوْفَ نُؤْتِيهِ أَجْرًا عَظِيمًا *Felyukâtil fî sebîli(A)llâhi-lleżîne yeşrûne-lhayâte-ddunyâ bil-âḣirat(i)(c) vemen yukâtil fî sebîli(A)llâhi feyuktel ev yaġlib fesevfe nu/tîhi ecran ‘azîmâ(n)* **Meal (Diyanet):** O halde, dünya hayatını ahiret hayatı karşılığında satanlar, Allah yolunda savaşsınlar. Kim Allah yolunda savaşır da öldürülür veya galip gelirse, biz ona büyük bir mükafat vereceğiz. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/4/74 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Nisâ 74. ayet, müminleri Allah yolunda cihada teşvik ederken, dünya hayatını ahiret karşılığında satanların mücadelesini ve bu mücadelenin sonucunda elde edilecek büyük ecri vurgulamaktadır. Ayet, 'kıtal', 'şirâ' ve 'ecr' gibi temel kavramlar üzerinden imanın gerektirdiği fedakarlığı ve ilahi mükafatı dilbilimsel bir derinlikle ele alır.","keyConcepts":[{"word":"فَلْيُقَـٰتِلْ","root":"ق ت ل","rootLatin":"k-t-l","meaning":"Allah yolunda savaşmak, mücadele etmek, düşmanla çarpışmak.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Katl (قتل) kelimesi, bir canı bedenden ayırmak anlamına gelir. 'Mukatele' (مقاتلة) ise iki tarafın birbirini öldürmeye çalışması, yani savaşmasıdır. Ayetteki 'felyukâtil' emri, müminlerin Allah'ın dinini yüceltmek ve düşmanlara karşı koymak için aktif olarak savaşa girişmelerini ifade eder. Bu, sadece savunma değil, aynı zamanda dinin yayılması için de bir mücadeleyi içerir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'mukatele'yi 'savaşmak' olarak açıklar. Ayetteki 'felyukâtil' ifadesi, müminlere yönelik bir emir olup, Allah yolunda düşmanla çarpışmayı ve bu uğurda canlarını feda etmeyi gerektiren bir eylemi vurgular. Bu, mecazi bir anlamdan ziyade, fiili bir savaşı işaret eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'kıtal' kavramını Kur'an'daki 'cihad' kavramıyla ilişkilendirir. 'Kıtal', cihadın fiziksel ve askeri boyutunu temsil eder. Ayetteki 'felyukâtil', müminlerin Allah'ın davası uğruna canlarını ortaya koyarak düşmanla çatışmaya girmelerini ifade eden, dini bir yükümlülük olarak sunulur. Bu, sadece bireysel bir eylem değil, aynı zamanda toplumsal bir sorumluluktur."}]},{"word":"يَشْرُونَ","root":"ش ر ى","rootLatin":"ş-r-y","meaning":"Bir şeyi başka bir şey karşılığında satmak veya satın almak; ayette 'tercih etmek, değiş tokuş etmek' anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Şirâ (شراء) kelimesi, bir şeyi bedel karşılığında almak veya satmak anlamına gelir. Ayetteki 'yeşrûne' (يَشْرُونَ) ifadesi, dünya hayatını ahiret karşılığında 'satanlar' veya 'değiş tokuş edenler' anlamındadır. Bu, dünya nimetlerinden vazgeçip ahiret saadetini tercih edenlerin fedakarlığını vurgular. Burada bir 'takas' veya 'mübadele' söz konusudur."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'şerâ' fiilinin hem 'satmak' hem de 'satın almak' anlamlarına gelebileceğini belirtir. Ancak bu ayetteki bağlamda, 'dünya hayatını ahiret karşılığında satanlar' yani ahireti tercih edenler anlamındadır. Bu, dünya lezzetlerinden feragat ederek ahiret mükafatına talip olanların durumunu açıklar."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'şerâ' fiilinin 'bir şeyi başka bir şeyle değiştirmek' anlamını vurgular. Ayetteki 'yeşrûne' ifadesi, dünya hayatının geçici zevklerini, ebedi olan ahiret nimetleri karşılığında terk edenlerin, yani ahireti tercih edenlerin durumunu anlatır. Bu, bir ticaret metaforu üzerinden yapılan bir fedakarlık ve tercih beyanıdır."}]},{"word":"أَجْرًا","root":"أ ج ر","rootLatin":"e-c-r","meaning":"Yapılan bir iş veya hizmet karşılığında verilen mükafat, ücret veya sevap.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ecr (أجر), bir iş veya hizmet karşılığında verilen bedeldir. Kur'an'da genellikle Allah'ın kullarına amelleri karşılığında vereceği uhrevi mükafatı ifade eder. Ayetteki 'ecran azîmen' (büyük bir ecir), Allah yolunda savaşanlara, şehit olanlara veya galip gelenlere vaat edilen, dünyevi karşılıklarla ölçülemeyecek kadar yüce ve değerli bir mükafatı belirtir."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'ecr' kelimesinin 'sevap' ve 'mükafat' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'ecran azîmen' ifadesi, Allah yolunda yapılan fedakarlığın karşılığında verilecek olan, büyüklüğü ve değeri Allah katında olan bir mükafatı ifade eder. Bu, sadece dünyevi bir karşılık değil, ahiretteki ebedi saadeti de kapsayan bir ödüldür."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'ecr' kavramının Kur'an'da genellikle ilahi bir karşılık olarak kullanıldığını ve yapılan salih amellerin sonucunda elde edilen manevi ve uhrevi faydaları ifade ettiğini belirtir. Nisâ 74'teki 'ecran azîmen', Allah yolunda canını feda eden veya mücadele eden müminlere vaat edilen, Allah'ın cömertliğinin bir tezahürü olan büyük bir mükafatı sembolize eder."}]}]} ## Tefsir {"topics":["cihad","dunya-ahiret-dengesi","ahiret-mukafat"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"o halde"},{"position":1,"surface":"لْيُقَـٰتِلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ق-ت-ل","rootLatin":"q-t-l","lemma":"قَاتَلَ","form":"Mufâ'ale","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Emir lâmı ile meczûm olduğu için meczûm","gloss":"savaşsınlar"},{"position":2,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":3,"surface":"سَبِيلِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-ب-ل","rootLatin":"s-b-l","lemma":"سَبِيل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yolunda"},{"position":4,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":5,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî olduğu için mebnî, 'yukâtil' fiilinin fâili konumunda","gloss":"o kimseler ki"},{"position":6,"surface":"يَشْرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ش-ر-ي","rootLatin":"ş-r-y","lemma":"شَرَى","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"satın alırlar/değişirler"},{"position":7,"surface":"ٱلْحَيَوٰةَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ح-ي-ي","rootLatin":"h-y-y","lemma":"حَيَاة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"hayatı"},{"position":8,"surface":"ٱلدُّنْيَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"د-ن-و","rootLatin":"d-n-w","lemma":"دُنْيَا","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mansûb","gloss":"dünya"},{"position":9,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":9,"surface":"ٱلْـَٔاخِرَةِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ء-خ-ر","rootLatin":"'-h-r","lemma":"آخِرَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ahiret"},{"position":10,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":10,"surface":"مَن","pos":"harf","posDetail":"İsm-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî olduğu için mebnî, mübteda konumunda","gloss":"kim"},{"position":11,"surface":"يُقَـٰتِلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ق-ت-ل","rootLatin":"q-t-l","lemma":"قَاتَلَ","form":"Mufâ'ale","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Şart fiili olduğu için meczûm","gloss":"savaşırsa"},{"position":12,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":13,"surface":"سَبِيلِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-ب-ل","rootLatin":"s-b-l","lemma":"سَبِيل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yolunda"},{"position":14,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":15,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"o zaman"},{"position":15,"surface":"يُقْتَلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ق-ت-ل","rootLatin":"q-t-l","lemma":"قَتَلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Şartın cevabı olduğu için meczûm","gloss":"öldürülürse"},{"position":16,"surface":"أَوْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَوْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"veya"},{"position":17,"surface":"يَغْلِبْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"غ-ل-ب","rootLatin":"ğ-l-b","lemma":"غَلَبَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki meczûm fiile atfedildiği için meczûm","gloss":"galip gelirse"},{"position":18,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cevap","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"o zaman"},{"position":18,"surface":"سَوْفَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i İstikbal","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"سَوْفَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ileride"},{"position":19,"surface":"نُؤْتِي","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ء-ت-ي","rootLatin":"'-t-y","lemma":"آتَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"vereceğiz"},{"position":19,"surface":"هِ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî olduğu için mebnî, mef'ûlün bih konumunda","gloss":"ona"},{"position":20,"surface":"أَجْرًا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ء-ج-ر","rootLatin":"'-j-r","lemma":"أَجْر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bir ecir"},{"position":21,"surface":"عَظِيمًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ع-ظ-م","rootLatin":"'-z-m","lemma":"عَظِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mansûb","gloss":"büyük"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Dur Rabbın Namazda (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Nisa 4-80* - **Dur Rabbın Namazda (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Nisa 4-80*