# Mü'min Sûresi, 13. Âyet (40:13)

> هُوَ ٱلَّذِى يُرِيكُمْ ءَايَـٰتِهِۦ وَيُنَزِّلُ لَكُم مِّنَ ٱلسَّمَآءِ رِزْقًا ۚ وَمَا يَتَذَكَّرُ إِلَّا مَن يُنِيبُ

*Huve-lleżî yurîkum âyâtihi ve yunezzilu lekum mine-ssemâ-i rizkâ(an)(c) vemâ yeteżekkeru illâ men yunîb(u)*

**Meal (Diyanet):** O, size ayetlerini gösteren, sizin için gökten bir rızık indirendir. Ancak O'na yönelen, düşünüp ibret alır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/40/13

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Mü'min Suresi 13. ayet, Allah'ın kudretini ve lütfunu, mucizeler göstermesi ve rızık indirmesi üzerinden vurgular. Ayet, bu ilahi işaretlerden ancak Allah'a yönelenlerin ibret alabileceğini belirterek, tefekkür ve yönelişin önemini dilbilimsel bir derinlikle ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"يُرِيكُمْ","root":"ر أ ى","rootLatin":"r-'-y","meaning":"Allah'ın insanlara delillerini, mucizelerini göstermesi, onları idrak etmelerini sağlamasıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'rü'yet' kelimesinin hem gözle görmeyi hem de kalple idrak etmeyi ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'yurîkum' ifadesi, Allah'ın kudret delillerini hem duyusal hem de akli olarak insanlara açmasını, onları bu deliller üzerinde düşünmeye sevk etmesini anlatır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'rü'yet'in bazen 'bilmek' ve 'anlamak' anlamında kullanıldığını ifade eder. Bu ayetteki 'yurîkum' ise, Allah'ın ayetlerini insanlara göstererek onların bu ayetlerin ardındaki hakikati kavramalarını sağlamasıdır."}]},{"word":"ءَايَـٰتِهِۦ","root":"أ ي ي","rootLatin":"'-y-y","meaning":"Allah'ın varlığına, birliğine ve kudretine işaret eden deliller, mucizeler ve alametlerdir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'ayet' kelimesinin Kur'an'da 'alamet', 'delil' ve 'mucize' anlamlarında kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'âyâtihî' ifadesi, Allah'ın evrendeki yaratılışındaki harikaları ve peygamberler aracılığıyla gönderdiği mucizeleri kapsar."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ayet'in 'açık alamet' ve 'delil' anlamına geldiğini, bir şeyin varlığına işaret eden her şeye 'ayet' denilebileceğini ifade eder. Ayetteki 'âyâtihî', Allah'ın kudretini ve birliğini gösteren, insanları tefekküre sevk eden tüm işaretleri ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'ayet' kavramının Kur'an'da Allah'ın varlığını ve kudretini gösteren 'işaretler' veya 'deliller' olarak merkezi bir rol oynadığını vurgular. Bu ayetteki 'âyâtihî', Allah'ın insanlara sunduğu, O'nun gücünü ve hikmetini kanıtlayan somut ve soyut delillerdir."}]},{"word":"رِزْقًا","root":"ر ز ق","rootLatin":"r-z-q","meaning":"Allah tarafından canlılara verilen her türlü maddi ve manevi nimeti ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'rızk'ın hem dünyevi gıdaları hem de manevi faydaları kapsayan geniş bir anlam taşıdığını belirtir. Ayetteki 'rizkan' ifadesi, gökten indirilen yağmurla gelen bitkisel ve hayvansal gıdaları, yani yaşamın temelini oluşturan maddi nimetleri vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'rızk'ın Allah'ın kullarına bahşettiği her şey olduğunu, bunun hem helal hem de haram olabileceğini ancak Kur'an'da genellikle helal ve faydalı olanı ifade ettiğini belirtir. Bu ayette 'gökten indirilen rızık', Allah'ın lütfuyla gelen ve yaşamı sürdüren bereketli nimetlerdir."}]},{"word":"يَتَذَكَّرُ","root":"ذ ك ر","rootLatin":"z-k-r","meaning":"Allah'ın ayetleri üzerinde düşünmek, ibret almak, hatırlamak ve öğüt almaktır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'tezekkür'ün unutulan bir şeyi hatırlamak veya bir şeyi zihinde canlı tutmak anlamına geldiğini, ancak Kur'an'da genellikle 'ibret almak', 'öğüt almak' ve 'derinlemesine düşünmek' anlamında kullanıldığını ifade eder. Ayetteki 'yetekezkeru', Allah'ın gösterdiği mucizeler ve indirdiği rızıklar üzerinde düşünerek hakikati idrak etmeyi ve ondan ders çıkarmayı ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'tezekkür'ün sadece hatırlamak değil, aynı zamanda 'düşünerek idrak etmek' ve 'öğüt almak' boyutunu içerdiğini belirtir. Bu ayette 'yetekezkeru', Allah'ın kudret delillerini görüp rızkını tecrübe eden insanın, bu olayların ardındaki ilahi mesajı kavrayıp ona göre hareket etmesidir."}]},{"word":"يُنِيبُ","root":"ن و ب","rootLatin":"n-w-b","meaning":"Allah'a yönelmek, O'na dönmek, tövbe etmek ve O'nun emirlerine uymaktır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'inâbe'nin 'bir şeye tekrar tekrar dönmek' anlamına geldiğini, Kur'an'da ise 'Allah'a yönelmek', 'tövbe etmek' ve 'O'na itaat etmek' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'yunîbu', Allah'ın ayetlerinden ibret alabilmek için kalben ve amelen O'na yönelmenin, O'na teslim olmanın gerekliliğini vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'inâbe'yi 'Allah'a dönmek, O'na yönelmek ve O'nun rızasını talep etmek' olarak tanımlar. Bu ayette 'yunîbu', Allah'ın kudret delillerini idrak ettikten sonra kalbini O'na çeviren, O'na güvenen ve O'nun emirlerine uyan kişiyi ifade eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["tabiat-ayetleri","rizik","hidayet-dalalet","zikir"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"هُوَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî","gloss":"O"},{"position":2,"surface":"ٱلَّذِى","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِى","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Haber olduğu için mebnî","gloss":"ki o"},{"position":3,"surface":"يُرِيكُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-ء-ي","rootLatin":"r-'-y","lemma":"أَرَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"gösterir"},{"position":3,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mebnî","gloss":"size"},{"position":4,"surface":"ءَايَـٰتِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ء-ي-ي","rootLatin":"'-y-y","lemma":"آيَة","form":"-","features":{"number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"ayetlerini/mucizelerini"},{"position":4,"surface":"هِۦ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"onun"},{"position":5,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":5,"surface":"يُنَزِّلُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ز-ل","rootLatin":"n-z-l","lemma":"نَزَّلَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"indirir"},{"position":6,"surface":"لَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"için"},{"position":6,"surface":"كُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mebnî","gloss":"size"},{"position":7,"surface":"مِّنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den"},{"position":8,"surface":"ٱلسَّمَآءِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-م-و","rootLatin":"s-m-w","lemma":"سَمَاء","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"gökten"},{"position":9,"surface":"رِزْقًۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ر-ز-ق","rootLatin":"r-z-q","lemma":"رِزْق","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"rızık"},{"position":10,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":10,"surface":"مَا","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"değil"},{"position":11,"surface":"يَتَذَكَّرُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ذ-ك-ر","rootLatin":"dh-k-r","lemma":"تَذَكَّرَ","form":"Tef'a'ul","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"ibret alır"},{"position":12,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"İstisna Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ancak"},{"position":13,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Fâil olduğu için mebnî","gloss":"kimse"},{"position":14,"surface":"يُنِيبُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-و-ب","rootLatin":"n-w-b","lemma":"أَنَابَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"yönelen"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mü'min (Ğâfir) Sûresi** · *40/13*
- **Mü'min (Ğâfir) Sûresi** · *40/13*
- **Mü'min (Ğâfir) Sûresi** · *40/13*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *40/13*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *40/13*
- **Mü'min (Ğâfir) Sûresi** · *40/13*
- **Mü'min (Ğâfir) Sûresi** · *40/13*
- **Mü'min (Ğâfir) Sûresi** · *40/13*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *Mü'min, 23/12-14*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *Mü'min, 23/12-14*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *Mü'min, 23/12-14*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *Mü'min, 23/12-14*