# Mü'min Sûresi, 24. Âyet (40:24)

> إِلَىٰ فِرْعَوْنَ وَهَـٰمَـٰنَ وَقَـٰرُونَ فَقَالُوا۟ سَـٰحِرٌ كَذَّابٌ

*İlâ fir'avne ve hâmâne ve kârûne fekâlû sâhirun keżżâb(un)*

**Meal (Diyanet):** (23-24) Andolsun ki biz Musa'yı mucizelerimizle ve apaçık bir delille Firavun'a, Haman'a ve Karun'a gönderdik. Onlar ise; "Bu çok yalancı bir sihirbazdır" dediler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/40/24

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Mü'min Suresi'nin 24. ayeti, Hz. Musa'nın Firavun, Haman ve Karun'a gönderilişini ve onların Hz. Musa'yı 'yalancı sihirbaz' olarak nitelemelerini konu almaktadır. Ayet, peygamberlerin tebliğ sürecinde karşılaştıkları inkâr ve ithamları dilbilimsel bir derinlikle ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"فِرْعَوْنَ","root":"ف-ر-ع-ن","rootLatin":"f-r-ayn-n","meaning":"Mısır hükümdarlarına verilen unvan olup, ayette Hz. Musa'nın muhatap olduğu zalim yöneticiyi ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Firavun kelimesi, Mısır krallarının lakabı olup, Kur'an'da Hz. Musa'ya karşı çıkan ve zulmeden hükümdarı temsil eder. İsfehânî, bu kelimenin özel bir isim olduğunu ve Kur'an'da belirli bir şahsı işaret ettiğini belirtir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Firavun, Mısır meliklerinin unvanıdır. Kur'an'da ise bu unvan, özellikle Hz. Musa dönemindeki zalim kral için kullanılır ve onun kibir, inkâr ve zulmünü sembolize eder. Ayetteki kullanımı, bu tarihi ve sembolik anlamı pekiştirir."}]},{"word":"هَـٰمَـٰنَ","root":"ه-م-ن","rootLatin":"h-m-n","meaning":"Firavun'un veziri ve en yakın adamı olup, onun zulmüne ortak olan kişiyi ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Haman, Firavun'un veziri ve inşaat işlerinden sorumlu olan kişidir. Kur'an'da Firavun'un en büyük destekçisi ve zulmüne ortak olan kişi olarak zikredilir. Ayetteki bağlamda, Firavun'un yanında zikredilmesi, onun da inkâr ve düşmanlıkta Firavun ile aynı safta olduğunu gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Haman, Firavun'un veziri ve onun için yüksek binalar inşa eden kişidir. Kur'an'da Firavun'un en yakın danışmanı ve zulmünün uygulayıcısı olarak geçer. Ayetteki kullanımı, onun da Hz. Musa'ya karşı çıkan ve inkâr edenler arasında yer aldığını vurgular."}]},{"word":"قَـٰرُونَ","root":"ق-ر-ن","rootLatin":"k-r-n","meaning":"Hz. Musa döneminde yaşamış, zenginliğiyle şımaran ve kibirlenen kişiyi ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Karun, Hz. Musa'nın kavminden olup, büyük bir servete sahip olan ancak bu servetiyle şımarıp kibirlenen kişidir. Kur'an'da zenginliğin insanı nasıl azdırabileceğine dair bir örnek olarak sunulur. Ayetteki zikri, sadece siyasi gücün değil, ekonomik gücün de inkâra ve zulme alet olabileceğini gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Karun, Kur'an'da zenginliğin ve dünya malının insanı nasıl yoldan çıkarabileceğini gösteren tipik bir figürdür. Onun hikayesi, servetin bir imtihan olduğunu ve şükür yerine kibir ve inkâra yol açtığında felaketle sonuçlanacağını vurgular. Ayetteki bağlamda, Firavun ve Haman ile birlikte anılması, farklı türdeki güçlerin (siyasi, idari, ekonomik) ortak bir inkâr cephesi oluşturduğunu işaret eder."}]},{"word":"سَـٰحِرٌ","root":"س-ح-ر","rootLatin":"s-h-r","meaning":"Sihir yapan, büyücü anlamına gelir; ayette Hz. Musa'ya atfedilen mucizelerin sihir olarak nitelendirilmesini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sihir, gizli ve ince yollarla yapılan, gerçekte olmayan şeyleri varmış gibi gösteren eylemdir. Kur'an'da peygamberlerin mucizelerini inkâr edenlerin, bu mucizeleri sihir olarak niteledikleri sıkça görülür. Ayetteki 'sahir' ifadesi, Firavun ve yandaşlarının Hz. Musa'nın mucizelerini küçümseme ve değersizleştirme çabasını yansıtır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Sihir kelimesi, Kur'an'da genellikle hakikati örtbas etme, aldatma ve göz boyama anlamlarında kullanılır. Peygamberlere karşı çıkanlar, onların getirdiği delilleri ve mucizeleri sihir olarak adlandırarak, halkın gözünde itibarını düşürmeye çalışmışlardır. Bu ayette de 'sahir' nitelemesi, Hz. Musa'nın peygamberliğini inkâr etme ve onu sıradan bir büyücü gibi gösterme amacını taşır."}]},{"word":"كَذَّابٌ","root":"ك-ذ-ب","rootLatin":"k-z-b","meaning":"Çok yalan söyleyen, yalancı anlamına gelir; ayette Hz. Musa'ya yöneltilen iftirayı ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Kezzâb, mübalağa sigası olup, çok yalan söyleyen demektir. Kur'an'da peygamberlere karşı çıkanların, onları 'yalancı' olarak itham etmeleri yaygın bir durumdur. Ayetteki 'kezzâb' ifadesi, Firavun ve yandaşlarının Hz. Musa'nın getirdiği mesajı ve peygamberliğini tamamen reddettiklerini ve onu iftirayla karalamaya çalıştıklarını gösterir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Kezzâb kelimesi, 'k-z-b' kökünden türemiş olup, yalanı meslek edinmiş, çokça yalan söyleyen kişi anlamına gelir. Bu kelime, Kur'an'da peygamberlere karşı kullanılan en ağır ithamlardan biridir. Ayetteki kullanımı, Hz. Musa'nın tebliğini ve mucizelerini kabul etmeyenlerin, onu hem sihirbaz hem de yalancı olarak damgalayarak halkın nezdindeki güvenilirliğini sarsma gayretini ortaya koyar."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-musa","peygamberlik","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"إِلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a"},{"position":2,"surface":"فِرْعَوْنَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ف-ر-ع-ن","rootLatin":"f-r-'-n","lemma":"فِرْعَوْن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Firavun"},{"position":3,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":3,"surface":"هَـٰمَـٰنَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ه-م-ن","rootLatin":"h-m-n","lemma":"هَامَان","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki isme atfedildiği için mecrûr","gloss":"Haman"},{"position":4,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":4,"surface":"قَـٰرُونَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ق-ر-ن","rootLatin":"q-r-n","lemma":"قَارُون","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki isme atfedildiği için mecrûr","gloss":"Karun"},{"position":5,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"bunun üzerine"},{"position":5,"surface":"قَالُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dediler"},{"position":6,"surface":"سَـٰحِرٌ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"س-ح-ر","rootLatin":"s-h-r","lemma":"سَاحِر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû (mübteda takdiridir)","gloss":"sihirbaz"},{"position":7,"surface":"كَذَّابٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Mübalağalı İsm-i Fâil","root":"ك-ذ-ب","rootLatin":"k-dh-b","lemma":"كَذَّاب","form":"Fa''âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"yalancı"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Kasas Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Mü’min sûresi 24. Âyet*
- **Kasas Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *40/24*
- **13 ve Hakîkat-i İlâhiyye** · *40/24*
- **Kasas Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *40/24*
- **13 ve Hakîkat-i İlâhiyye** · *40/24*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Nefs Âyetleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *el-Mü’min 40/24*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Nefs Âyetleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *el-Mü’min 40/24*
- **Mü'min (Ğâfir) Sûresi** · *40/24*
- **Mü'min (Ğâfir) Sûresi** · *40/24*
- **Kasas Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *40/24*
- **Kasas Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *40/24*