# Şûrâ Sûresi, 22. Âyet (42:22)

> تَرَى ٱلظَّـٰلِمِينَ مُشْفِقِينَ مِمَّا كَسَبُوا۟ وَهُوَ وَاقِعٌۢ بِهِمْ ۗ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ وَعَمِلُوا۟ ٱلصَّـٰلِحَـٰتِ فِى رَوْضَاتِ ٱلْجَنَّاتِ ۖ لَهُم مَّا يَشَآءُونَ عِندَ رَبِّهِمْ ۚ ذَٰلِكَ هُوَ ٱلْفَضْلُ ٱلْكَبِيرُ

*Terâ-zzâlimîne muşfikîne mimmâ kesebû ve huve vâki'un bihim(k) velleżîne âmenû ve 'amilû-ssâlihâti fî ravdâti-lcennât(i)(s) lehum mâ yeşâûne ‘inde rabbihim(c) żâlike huve-lfadlu-lkebîr(u)*

**Meal (Diyanet):** Sen, zalimlerin yaptıkları şeyler tepelerine inerken bu yüzden korku ile titrediklerini göreceksin. İnanıp yararlı işler yapanlar da cennet bahçelerindedirler. Onlar için Rableri katında diledikleri her şey vardır. İşte bu büyük lütuftur.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/42/22

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, kıyamet gününde zalimlerin ve müminlerin akıbetini karşılaştırmalı olarak tasvir etmektedir. Temel kavramlar, adaletsizlik, korku, iman, salih ameller ve ilahi lütuf etrafında şekillenmektedir.","keyConcepts":[{"word":"ٱلظَّـٰلِمِينَ","root":"ظ ل م","rootLatin":"z-l-m","meaning":"Haksızlık edenler, zulmedenler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Zulüm (ظلم), bir şeyi ait olduğu yerin dışına koymak, haddi aşmak demektir. Ayetteki 'zalimler' ifadesi, Allah'ın koyduğu sınırları aşan, haksızlık eden ve günah işleyen kimseleri ifade eder. Burada, yaptıkları kötülüklerin karşılığını görecek olanlardır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Zulüm, bir şeyi yerinden saptırmak, haktan sapmaktır. Ayetteki 'zalimler', Allah'ın emirlerine karşı gelerek kendilerine ve başkalarına haksızlık edenlerdir. Onların korkuları, işledikleri zulümlerin kaçınılmaz sonucudur."}]},{"word":"مُشْفِقِينَ","root":"ش ف ق","rootLatin":"ş-f-k","meaning":"Korku ve endişe içinde olanlar, titreyenler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İşfak (إشفاق), bir şeyden dolayı duyulan korku ve endişedir. Ayetteki 'müşfikîn' kelimesi, zalimlerin işledikleri günahların ve kazandıkları kötü amellerin kendilerine döneceği kesinleştiğinde hissettikleri şiddetli korkuyu ve dehşeti anlatır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"İşfak, bir şeyin başına gelmesinden korkmak ve onun için endişelenmektir. Burada zalimlerin, dünyada işledikleri amellerin ahiretteki sonuçlarından dolayı duydukları derin korku ve titreme hali vurgulanmaktadır."}]},{"word":"كَسَبُوا۟","root":"ك س ب","rootLatin":"k-s-b","meaning":"Kazandıkları, işledikleri ameller.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kesb (كسب), bir şeyi elde etmek, kazanmak demektir. Ayetteki 'kesebû' ifadesi, zalimlerin dünyada kendi iradeleriyle işledikleri kötü amelleri, günahları ve haksızlıkları ifade eder. Bu amellerin karşılığı olarak başlarına gelecek olan azaptan korkmaktadırlar."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'kesb' kavramı, genellikle insanın kendi iradesiyle yaptığı ve sorumluluğunu taşıdığı fiilleri ifade eder. Ayetteki 'mimmâ kesebû', zalimlerin kendi tercihleriyle işledikleri günahları ve bu günahların kaçınılmaz sonuçlarını vurgular."}]},{"word":"ءَامَنُوا۟","root":"ء م ن","rootLatin":"e-m-n","meaning":"İman ettiler, inandılar.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İman (إيمان), tasdik etmek, güvenmek ve emniyet içinde olmak anlamlarına gelir. Ayetteki 'âmenû', Allah'a, peygamberlerine ve ahiret gününe kalben tasdik edip güvenen, bu inançlarını hayatlarına yansıtan müminleri ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İman, Kur'an'da sadece bir inanç beyanı değil, aynı zamanda bir teslimiyet ve güven eylemidir. Ayetteki 'âmenû', Allah'ın birliğine ve O'nun gönderdiği mesaja tam bir teslimiyetle inananları ve bu inancın gereği olarak salih ameller işleyenleri tanımlar."}]},{"word":"ٱلصَّـٰلِحَـٰتِ","root":"ص ل ح","rootLatin":"s-l-h","meaning":"Yararlı, iyi ve doğru işler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Salah (صلاح), fesadın zıddı olup, bir şeyin doğru ve iyi olması halidir. 'Salihât' ise, hem Allah katında makbul olan, hem de insanlara fayda sağlayan iyi ve doğru amelleri kapsar. Ayette, imanın pratik bir tezahürü olarak cenneti hak edenlerin işlediği güzel fiillerdir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Salih ameller, sadece ibadetleri değil, aynı zamanda ahlaki erdemleri, toplumsal faydayı gözeten her türlü iyi davranışı içerir. Ayetteki 'salihât', müminlerin imanlarının bir gereği olarak yaptıkları, hem kendileri hem de çevreleri için hayırlı olan tüm işleri ifade eder."}]},{"word":"ٱلْفَضْلُ","root":"ف ض ل","rootLatin":"f-d-l","meaning":"Lütuf, ihsan, fazilet.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Fadl (فضل), bir şeyin fazlası, üstünlüğü ve ihsanı demektir. Ayetteki 'el-fadl' kelimesi, Allah'ın müminlere bahşettiği cennet nimetlerini ve dilediklerini vermesini ifade eder. Bu, Allah'ın cömertliğinin ve lütfunun bir tecellisidir, kulun hak ettiğinden daha fazlasıdır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Fadl, bir şeyin başkasına göre üstünlüğü veya bir kimsenin hak ettiğinden daha fazlasını vermektir. Ayetteki 'el-fadl' ifadesi, müminlere verilen cennet nimetlerinin ve Rableri katındaki makamın, onların amellerinin karşılığından öte, Allah'ın sonsuz lütfu ve cömertliği olduğunu vurgular."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["ahiret-mukafat","cennet","cehennem","dirilis","iman"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"تَرَى","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-أ-ي","rootLatin":"r-'-y","lemma":"رَأَى","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"görürsün"},{"position":2,"surface":"ٱلظَّـٰلِمِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ظ-ل-م","rootLatin":"z-l-m","lemma":"ظَالِم","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"zalimleri"},{"position":3,"surface":"مُشْفِقِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ش-ف-ق","rootLatin":"ş-f-q","lemma":"مُشْفِق","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"korkarak"},{"position":4,"surface":"مِمَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":4,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"şey"},{"position":5,"surface":"كَسَبُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-س-ب","rootLatin":"k-s-b","lemma":"كَسَبَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"kazandılar"},{"position":6,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"هُوَ","pos":"isim","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"o"},{"position":7,"surface":"وَاقِعٌۢ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"و-ق-ع","rootLatin":"w-q-ʿ","lemma":"وَاقِع","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"gerçekleşecek"},{"position":8,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-e"},{"position":8,"surface":"هِمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onlara"},{"position":9,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِي","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"o kimseler ki"},{"position":10,"surface":"ءَامَنُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ء-م-ن","rootLatin":"'-m-n","lemma":"آمَنَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"iman ettiler"},{"position":11,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":11,"surface":"عَمِلُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ع-م-ل","rootLatin":"ʿ-m-l","lemma":"عَمِلَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yaptılar"},{"position":12,"surface":"ٱلصَّـٰلِحَـٰتِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ص-ل-ح","rootLatin":"ṣ-l-ḥ","lemma":"صَالِحَة","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"salih amelleri"},{"position":13,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":14,"surface":"رَوْضَاتِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-و-ض","rootLatin":"r-w-ḍ","lemma":"رَوْضَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bahçeleri"},{"position":15,"surface":"ٱلْجَنَّاتِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ج-ن-ن","rootLatin":"j-n-n","lemma":"جَنَّة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"cennetlerin"},{"position":16,"surface":"لَهُم","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":16,"surface":"هُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onlar"},{"position":17,"surface":"مَّا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda-i muahhar olduğu için merfû","gloss":"ne"},{"position":18,"surface":"يَشَآءُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ش-ي-أ","rootLatin":"ş-y-ʾ","lemma":"شَاءَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"dilerler"},{"position":19,"surface":"عِندَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ع-ن-د","rootLatin":"ʿ-n-d","lemma":"عِنْدَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"katında"},{"position":20,"surface":"رَبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Rablerinin"},{"position":20,"surface":"هِمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":21,"surface":"ذَٰلِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"işte bu"},{"position":22,"surface":"هُوَ","pos":"isim","posDetail":"Fasl Zamiri","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Fasl zamiri olduğu için mebnî","gloss":"o"},{"position":23,"surface":"ٱلْفَضْلُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ف-ض-ل","rootLatin":"f-ḍ-l","lemma":"فَضْل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"lütuf"},{"position":24,"surface":"ٱلْكَبِيرُ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ك-ب-ر","rootLatin":"k-b-r","lemma":"كَبِير","form":"Fa'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"büyük"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Şûrâ Sûresi** · *42/22*
- **Şûrâ Sûresi** · *42/22*
- **Şûrâ Sûresi** · *42/22*
- **Şûrâ Sûresi** · *42/22*