# Şûrâ Sûresi, 28. Âyet (42:28) > وَهُوَ ٱلَّذِى يُنَزِّلُ ٱلْغَيْثَ مِنۢ بَعْدِ مَا قَنَطُوا۟ وَيَنشُرُ رَحْمَتَهُۥ ۚ وَهُوَ ٱلْوَلِىُّ ٱلْحَمِيدُ *Vehuve-lleżî yunezzilu-lġayśe min ba'di mâ kanetû ve yenşuru rahmeteh(u)(c) vehuve-lveliyyu-lhamîd(u)* **Meal (Diyanet):** O, insanlar umutlarını kestikten sonra yağmuru indiren, rahmetini her tarafa yayandır. O, dost olandır, övülmeye layık olandır. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/42/28 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Şûrâ Suresi 28. ayet, Allah'ın kudretini ve rahmetini, özellikle umutsuzluk anlarında yağmur indirmesi ve rahmetini yayması üzerinden vurgulamaktadır. Ayet, 'gayth', 'kanatû', 'yenşuru', 'rahmetehû', 'veliyy' ve 'hamîd' gibi anahtar kavramlarla Allah'ın yaratıcı ve koruyucu sıfatlarını dilbilimsel bir derinlikle ele almaktadır.","keyConcepts":[{"word":"ٱلْغَيْثَ","root":"غ-ي-ث","rootLatin":"ğ-y-s","meaning":"Allah'ın insanlara ve toprağa hayat veren, bereketli yağmuru.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'gayth' kelimesini, özellikle ihtiyaç anında gelen ve faydalı olan yağmur olarak tanımlar. Ayetteki kullanımı, kuraklık ve umutsuzluk sonrası gelen, hayat veren yağmuru ifade eder ki bu da Allah'ın lütfunun bir göstergesidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'gayth' kelimesinin Kur'an'da genellikle 'yardım' ve 'imdat' anlamında kullanıldığını belirtir. Bu ayette ise, umutsuzluktan sonra gelen yağmurun, Allah'ın kullarına bir yardımı ve imdadı olduğunu vurgular."}]},{"word":"قَنَطُوا۟","root":"ق-ن-ط","rootLatin":"k-n-t","meaning":"İnsanların bir şeyin gerçekleşmesinden tamamen ümit kesmeleri, umutsuzluğa düşmeleri.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'kanat' kelimesini 'ye's' (ümitsizlik) ile eş anlamlı olarak açıklar. Ayetteki 'min ba'di mâ kanatû' ifadesi, insanların yağmurdan tamamen ümitlerini kestikleri bir anda Allah'ın rahmetini indirdiğini gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'kunût' kavramının Kur'an'da genellikle Allah'ın rahmetinden ümit kesme anlamında kullanıldığını belirtir. Bu ayette, insanların doğal bir felaket karşısında düştükleri psikolojik durumu ve Allah'ın bu duruma müdahalesini ifade eder."}]},{"word":"وَيَنشُرُ","root":"ن-ش-ر","rootLatin":"n-ş-r","meaning":"Bir şeyi yaymak, genişletmek, dağıtmak.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'neşr' kelimesinin bir şeyi açmak, yaymak ve dağıtmak anlamlarına geldiğini ifade eder. Ayetteki 'yenşuru rahmetehû' ifadesi, Allah'ın rahmetinin sadece yağmurla sınırlı kalmayıp, geniş bir alana yayıldığını ve her şeyi kuşattığını belirtir."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'neşr' kelimesinin diriltme ve canlandırma anlamlarını da içerdiğini belirtir. Bu bağlamda, Allah'ın rahmetini yayması, sadece maddi bir yayılım değil, aynı zamanda umutsuzluktan sonra canlanma ve yeniden diriliş anlamını da taşır."}]},{"word":"رَحْمَتَهُۥ","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","meaning":"Allah'ın kullarına olan şefkati, merhameti ve lütfu.","sources":[{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'rahmet' kelimesinin Allah için kullanıldığında 'ihsan' ve 'nimet' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'yenşuru rahmetehû' ifadesi, Allah'ın yağmur indirme eyleminin, O'nun geniş ve kapsayıcı lütfunun bir tezahürü olduğunu gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'rahmet' kavramının Kur'an'da Allah'ın en temel sıfatlarından biri olduğunu ve O'nun yaratma, koruma ve bağışlama eylemlerinin temelinde yattığını vurgular. Bu ayette, yağmurun indirilmesi ve yayılması, Allah'ın canlılara yönelik merhametinin somut bir örneğidir."}]},{"word":"ٱلْوَلِىُّ","root":"و-ل-ي","rootLatin":"v-l-y","meaning":"Dost, yardımcı, koruyucu, işleri üstlenen.","sources":[{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'veliyy' kelimesinin 'yakınlık', 'yardım' ve 'işleri üstlenme' anlamlarını içerdiğini belirtir. Ayetteki 've hüve'l-veliyy' ifadesi, Allah'ın kullarının işlerini üstlenen, onlara yardım eden ve onları koruyan yegane dost olduğunu vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'veliyy' kelimesinin Allah için kullanıldığında, O'nun kullarına olan yakınlığını, onlara olan desteğini ve işlerini idare ediciliğini ifade ettiğini belirtir. Bu ayette, umutsuzluk anında yağmur indirerek kullarına yardım eden Allah'ın bu sıfatı öne çıkarılır."}]},{"word":"ٱلْحَمِيدُ","root":"ح-م-د","rootLatin":"h-m-d","meaning":"Övülmeye layık olan, her türlü hamd ve övgünün kendisine ait olduğu.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hamd' kelimesinin bir nimete karşılık yapılan övgü olduğunu belirtir. 'Hamîd' ise, her türlü övgüye layık olan ve sürekli övülen demektir. Ayetteki 'el-Hamîd' sıfatı, Allah'ın yağmur indirme ve rahmetini yayma gibi lütufları sebebiyle övgüye en layık varlık olduğunu ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'hamîd' isminin Allah'ın kemal sıfatlarını ve fiillerini kapsayan bir övgü olduğunu belirtir. Bu ayette, Allah'ın umutsuzluktan sonra hayat veren eylemleri, O'nun 'Hamîd' isminin bir tecellisi olarak sunulur ve kullarını O'na hamdetmeye yönlendirir."}]}]} ## Tefsir {"topics":["rizik","tabiat-ayetleri","esma-i-husna","tevekkul"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"هُوَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî","gloss":"O"},{"position":2,"surface":"ٱلَّذِى","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِى","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Haber olduğu için mebnî","gloss":"o kimse ki"},{"position":3,"surface":"يُنَزِّلُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ز-ل","rootLatin":"n-z-l","lemma":"نَزَّلَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edici bulunmadığı için merfû","gloss":"indirir"},{"position":4,"surface":"ٱلْغَيْثَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"غ-ي-ث","rootLatin":"gh-y-th","lemma":"غَيْث","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"yağmuru"},{"position":5,"surface":"مِنۢ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den, -dan"},{"position":6,"surface":"بَعْدِ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ب-ع-د","rootLatin":"b-'-d","lemma":"بَعْد","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sonra"},{"position":7,"surface":"مَا","pos":"harf","posDetail":"Masdariye Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-dığı"},{"position":8,"surface":"قَنَطُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-ن-ط","rootLatin":"q-n-t","lemma":"قَنَطَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"umutsuzluğa düştüler"},{"position":9,"surface":"وَيَنشُرُ","pos":"وَ","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"يَنشُرُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ش-ر","rootLatin":"n-sh-r","lemma":"نَشَرَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edici bulunmadığı için merfû","gloss":"yayar"},{"position":10,"surface":"رَحْمَتَهُۥ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"رَحْمَة","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"rahmetini"},{"position":10,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"O'nun"},{"position":11,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":11,"surface":"هُوَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî","gloss":"O"},{"position":12,"surface":"ٱلْوَلِىُّ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"و-ل-ي","rootLatin":"w-l-y","lemma":"وَلِيّ","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"dost"},{"position":13,"surface":"ٱلْحَمِيدُ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ح-م-د","rootLatin":"h-m-d","lemma":"حَمِيد","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"övülmeye layık"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Kelime-i Üzeyriyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *42/28* - **Kelime-i Şîsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *42/28* - **Şûrâ Sûresi** · *42/28* - **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *42/28* - **Kelime-i Üzeyriyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *42/28* - **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *42/28* - **Şûrâ Sûresi** · *42/28* - **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *42/28* - **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *42/28* - **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *42/28* - **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *42/28* - **TB. Kelime-i Lûtiyye & Üzeyriyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *42/28*