# Zuhruf Sûresi, 26. Âyet (43:26)

> وَإِذْ قَالَ إِبْرَٰهِيمُ لِأَبِيهِ وَقَوْمِهِۦٓ إِنَّنِى بَرَآءٌ مِّمَّا تَعْبُدُونَ

*Ve-iż kâle ibrâhîmu li-ebîhi ve kavmihi innenî berâun mimmâ ta'budûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Hani İbrahim, babasına ve kavmine şöyle demişti: "Şüphesiz ben sizin taptıklarınızdan uzağım."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/43/26

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Zuhruf Suresi 26. ayet, Hz. İbrahim'in tevhid mücadelesini ve putperestlikten uzak duruşunu dilbilimsel olarak ortaya koymaktadır. Ayet, 'berâe' kavramı üzerinden bir ayrışmayı ve 'ta'büdûn' ile şirkten tevhidi vurgulamaktadır.","keyConcepts":[{"word":"قَالَ","root":"ق و ل","rootLatin":"k-v-l","meaning":"Hz. İbrahim'in babasına ve kavmine hitaben söz söylemesi, beyanda bulunması.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kavl (قول), bir şeyin dil ile ifade edilmesidir. Bu ayette Hz. İbrahim'in tevhid inancını açıkça dile getirmesi ve putperestlikten uzak durduğunu beyan etmesi anlamında kullanılmıştır. Sözün sadece lafızdan ibaret olmayıp, aynı zamanda bir inancın ve duruşun ifadesi olduğunu gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kavl (قول), bir düşüncenin veya inancın sözlü olarak dışa vurulmasıdır. Hz. İbrahim'in bu sözü, sadece bir haber verme değil, aynı zamanda bir tebliğ ve davettir. Kavmin şirk inancına karşı net bir tavır alışını ifade eder."}]},{"word":"أَبِيهِ","root":"أ ب و","rootLatin":"e-b-v","meaning":"Hz. İbrahim'in biyolojik babası veya amcası olan Azer'e hitabı.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Eb (أب) kelimesi, Kur'an'da bazen biyolojik baba, bazen de amca veya dede gibi yakın akrabalar için kullanılır. Bu ayetteki 'ebîhi' ifadesi, Hz. İbrahim'in putperest olan babası Azer'e yönelik hitabını belirtir ve onunla olan akrabalık bağını vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Kur'an'da 'eb' kelimesinin mecazi kullanımları da mevcuttur. Ancak bu ayetteki bağlam, Hz. İbrahim'in doğrudan kendi babasına veya amcasına hitap ettiğini gösterir. Bu hitap, aile içi tebliğin ve tevhid mücadelesinin zorluğunu ortaya koyar."}]},{"word":"بَرَآءٌ","root":"ب ر أ","rootLatin":"b-r-e","meaning":"Hz. İbrahim'in, kavminin taptığı putlardan ve şirkten tamamen uzak, ilişiği kesilmiş olması.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Berâe (براءة), bir şeyden uzaklaşmak, ilişiği kesmek ve ondan arınmak anlamına gelir. Bu ayette Hz. İbrahim'in, kavminin taptığı putlardan ve onların şirk inancından tamamen teberri ettiğini, yani kendisini onlardan soyutladığını ifade eder. Bu, sadece fiziki bir uzaklaşma değil, aynı zamanda inançsal bir ayrışmadır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Berâe (براءة), bir şeyden kurtulmak, ondan ayrılmak ve temizlenmektir. Hz. İbrahim'in 'berâe' beyanı, onun tevhid inancının netliğini ve şirkten arınmışlığını gösterir. Bu, aynı zamanda bir iman ilanı ve şirk ehline karşı bir duruş sergilemedir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Berâe kavramı, Kur'an'da genellikle bir inanç veya eylemden kesin bir kopuşu, bir ayrışmayı ifade eder. Hz. İbrahim'in bu ifadesi, tevhidin temelini oluşturan şirkten uzaklaşma prensibini vurgular. Bu, sadece bir reddediş değil, aynı zamanda yeni bir inanç sistemine bağlılığın ilanıdır."}]},{"word":"تَعْبُدُونَ","root":"ع ب د","rootLatin":"a-b-d","meaning":"Kavmin, Allah'tan başka ilah edindikleri putlara tapınmaları, kulluk etmeleri.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbadet (عبادة), en yüce boyun eğme ve alçakgönüllülüktür. Bu ayette 'ta'büdûn' kelimesi, Hz. İbrahim'in kavminin Allah'tan başkasına, yani putlara gösterdiği bu aşırı boyun eğme ve tapınma eylemini ifade eder. Bu, tevhidin zıddı olan şirkin temelini oluşturur."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"İbadet (عبادة), bir şeye karşı tam bir teslimiyet ve itaat göstermektir. Hz. İbrahim'in kavminin 'ta'büdûn' ile nitelendirilmesi, onların putlara karşı gösterdikleri bu teslimiyetin yanlışlığını ve şirkin bir tezahürü olduğunu belirtir. Bu, Hz. İbrahim'in tevhid çağrısının merkezinde yer alır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"İbadet kavramı, Kur'an'da sadece ritüelistik eylemleri değil, aynı zamanda bir varlığa karşı duyulan mutlak bağlılığı ve itaati de kapsar. Ayetteki 'ta'büdûn', kavmin putlara gösterdiği bu mutlak bağlılığı ve onları ilah edinme eylemini ifade eder. Hz. İbrahim'in bu ibadetten uzak duruşu, tevhidin özünü oluşturur."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-ibrahim","tevhid","sukur","hidayet-dalalet","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"إِذْ","pos":"harf","posDetail":"Zarf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zaman zarfı olduğu için mebnî","gloss":"o zaman"},{"position":2,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"Fe'ale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":3,"surface":"إِبْرَٰهِيمُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i A'cem","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِبْرَٰهِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"İbrahim"},{"position":4,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"için"},{"position":4,"surface":"أَبِي","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ب-و","rootLatin":"a-b-w","lemma":"أَب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"babası"},{"position":4,"surface":"هِ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":5,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":5,"surface":"قَوْمِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için mecrûr","gloss":"kavmi"},{"position":5,"surface":"هِۦٓ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":6,"surface":"إِنَّنِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"şüphesiz"},{"position":6,"surface":"نِى","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"ben"},{"position":7,"surface":"بَرَآءٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ب-ر-أ","rootLatin":"b-r-a","lemma":"بَرَاء","form":"Fe'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"İnne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"uzağım"},{"position":8,"surface":"مِّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"-den"},{"position":8,"surface":"مَّا","pos":"harf","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"şey"},{"position":9,"surface":"تَعْبُدُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ب-د","rootLatin":"'-b-d","lemma":"عَبَدَ","form":"Fe'ale","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"tapıyorsunuz"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Zuhruf Sûresi** · *43/26*
- **Zuhruf Sûresi** · *43/26*
- **Zuhruf Sûresi** · *43/26*
- **Zuhruf Sûresi** · *43/26*