# Zuhruf Sûresi, 33. Âyet (43:33)

> وَلَوْلَآ أَن يَكُونَ ٱلنَّاسُ أُمَّةً وَٰحِدَةً لَّجَعَلْنَا لِمَن يَكْفُرُ بِٱلرَّحْمَـٰنِ لِبُيُوتِهِمْ سُقُفًا مِّن فِضَّةٍ وَمَعَارِجَ عَلَيْهَا يَظْهَرُونَ

*Ve levlâ en yekûne-nnâsu ummeten vâhideten lece'alnâ limen yekfuru bi-rrahmâni libuyûtihim sukufen min fiddatin ve me'ârice ‘aleyhâ yazherûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Eğer bütün insanlar (kafirlere verdiğimiz nimetlere bakıp küfürde birleşen) bir tek ümmet olacak olmasalardı, Rahman'ı inkar edenlerin evlerine gümüşten tavanlar ve üzerine çıkacakları merdivenler yapardık.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/43/33

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Zuhruf Suresi 33. ayet, Allah'ın dünya nimetlerini inkar edenlere dahi verebileceğini, ancak bunun ahiret karşısında değersiz olduğunu vurgular. Ayet, insanların tek bir inanç sistemi etrafında toplanma potansiyeli ile dünya malının geçiciliği arasındaki ilişkiyi dilbilimsel olarak ele alır.","keyConcepts":[{"word":"أُمَّةً","root":"أ م م","rootLatin":"e-m-m","meaning":"Ayette, insanların inanç veya yaşam tarzı bakımından tek bir topluluk haline gelmesi anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ümmet' kelimesinin 'amme' kökünden geldiğini ve 'bir araya gelmek, toplamak' anlamı taşıdığını belirtir. Ayetteki 'ümmeten vâhidah' ifadesi, insanların inançta veya sapkınlıkta tek bir yol üzerinde birleşmesi durumunu ifade eder. (el-Müfredât, s. 85)"},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'ümmet' kelimesinin burada 'din' veya 'millet' anlamında kullanıldığını ifade eder. Yani, tüm insanların tek bir din veya inanç üzerinde birleşmesi durumunu anlatır. (Mecâzü'l-Kur'ân, c. 2, s. 211)"},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'ümmet' kavramının Kur'an'da genellikle 'belli bir peygamberin etrafında toplanmış inançlılar topluluğu' anlamında kullanıldığını belirtir. Ancak bu ayetteki 'ümmeten vâhidah' ifadesi, daha geniş bir anlamda, tüm insanlığın tek bir inanç veya dünya görüşü etrafında birleşme potansiyelini ifade eder. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 215)"}]},{"word":"يَكْفُرُ","root":"ك ف ر","rootLatin":"k-f-r","meaning":"Ayette, Allah'ın nimetlerini ve varlığını inkar etmek, nankörlük etmek anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'küfr' kelimesinin asıl anlamının 'örtmek' olduğunu ve bu bağlamda 'Allah'ın nimetlerini örtmek, nankörlük etmek' veya 'Allah'ın varlığını ve birliğini inkar etmek' anlamına geldiğini açıklar. Ayetteki 'men yekfuru bi'r-Rahmân' ifadesi, Rahman'ın varlığını ve O'nun nimetlerini inkar edenleri kasteder. (el-Müfredât, s. 434)"},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'küfr'ün burada 'Allah'ı inkar etmek' manasına geldiğini ve bu inkarın sonucunda dünya nimetlerinin geçici birer süs olarak kaldığını belirtir. (Mecâzü'l-Kur'ân, c. 2, s. 212)"},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'küfr'ün Kur'an'daki temel anlamının 'Allah'ın lütfunu ve varlığını bilerek reddetmek, nankörlük etmek' olduğunu vurgular. Bu ayetteki kullanım, Allah'ın Rahman sıfatına rağmen O'nu inkar edenlerin durumunu tasvir eder. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 120)"}]},{"word":"سُقُفًا","root":"س ق ف","rootLatin":"s-k-f","meaning":"Ayette, evlerin tavanları anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sakf' kelimesinin 'bir şeyin üstünü örtmek' anlamından geldiğini ve 'sükuf'un da evlerin tavanları olduğunu belirtir. Ayette, inkar edenlerin evlerinin tavanlarının gümüşten yapılmasının, dünya nimetlerinin cazibesini vurgulamak için bir örnek olduğunu ifade eder. (el-Müfredât, s. 410)"},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'sükuf' kelimesinin 'sakf'ın çoğulu olduğunu ve evlerin üst kısmını, yani tavanlarını ifade ettiğini açıklar. Bu, dünya malının bolluğunu ve ihtişamını sembolize eder. (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân, s. 396)"}]},{"word":"مَعَارِجَ","root":"ع ر ج","rootLatin":"a-r-j","meaning":"Ayette, üzerinde yükselinen merdivenler veya yükseltiler anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'urûc' kelimesinin 'yükselmek' anlamına geldiğini ve 'meâric'in de 'üzerinden yükselinen yerler, merdivenler' olduğunu belirtir. Ayette, inkar edenlerin evlerindeki merdivenlerin de gümüşten yapılmasının, dünya hayatının geçici ihtişamını gösterdiğini ifade eder. (el-Müfredât, s. 556)"},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'meâric' kelimesinin 'merdivenler' veya 'yükselme yerleri' anlamına geldiğini ve bu bağlamda, inkar edenlere verilecek dünya nimetlerinin bir parçası olarak zikredildiğini açıklar. (Mecâzü'l-Kur'ân, c. 2, s. 212)"},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'meâric'in 'miraç' kelimesiyle aynı kökten geldiğini ve 'yükselme aracı' veya 'yükselme yeri' anlamını taşıdığını belirtir. Ayetteki kullanımı, dünya hayatındaki maddi yükselişi ve refahı sembolize eder. (el-Külliyyât, s. 865)"}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *43. sure 33. ayette*
- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *43. sure 33. ayette*
- **Zuhruf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *43/33*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7** — Ahmed Avni Konuk · *43/33*
- **Mesnevî'den Hikâyeler** — Derleme (yapay zekâ destekli) — kaynak: Ahmed Avni Konuk, Mesnevî-i Şerîf Şerhi · *43/33*
