# Zuhruf Sûresi, 51. Âyet (43:51)

> وَنَادَىٰ فِرْعَوْنُ فِى قَوْمِهِۦ قَالَ يَـٰقَوْمِ أَلَيْسَ لِى مُلْكُ مِصْرَ وَهَـٰذِهِ ٱلْأَنْهَـٰرُ تَجْرِى مِن تَحْتِىٓ ۖ أَفَلَا تُبْصِرُونَ

*Ve nâdâ fir'avnu fî kavmihi kâle yâ kavmi eleyse lî mulku misra ve hâżihi-l-enhâru tecrî min tahtî(s) efelâ tubsirûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Firavun, kavmine seslenerek dedi ki: "Ey kavmim! Mısır hükümdarlığı benim değil mi? Şu nehirler de benim altımdan akıyor (değil mi?) Hala görmüyor musunuz?"

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/43/51

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Firavun'un kendi gücünü ve otoritesini halkına göstermek amacıyla yaptığı bir konuşmayı aktarmaktadır. Ayetteki anahtar kavramlar, Firavun'un iddia ettiği mülkiyeti, halkına olan hitabını ve onların idrak yeteneğini sorgulamasını dilbilimsel ve semantik açıdan derinlemesine incelemektedir.","keyConcepts":[{"word":"فِرْعَوْنُ","root":"ف-ر-ع-ن","rootLatin":"f-r-ayn-n","meaning":"Mısır'ın hükümdarlarına verilen özel bir unvan olup, bu ayette Hz. Musa dönemindeki zalim hükümdarı ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Firavun kelimesi, Mısır krallarına verilen özel bir isimdir ve Kur'an'da genellikle kibir, zulüm ve ilahlık iddiasıyla anılan hükümdarı temsil eder. Ayetteki kullanımı, onun bu özelliklerini ve halkına karşı üstünlük taslamasını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Firavun figürünün Kur'an'da 'karşıt güç' veya 'ilahi iradeye direnen' arketipini temsil ettiğini belirtir. Bu ayette Firavun, kendi gücünü ilahi bir yetki gibi sunarak halkını etkilemeye çalışır, bu da onun kibir ve otorite arayışını gösterir."}]},{"word":"قَوْمِهِۦ","root":"ق-و-م","rootLatin":"k-v-m","meaning":"Firavun'un mensubu olduğu veya üzerinde hüküm sürdüğü topluluk, halkı.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kavm kelimesi, bir araya gelmiş, aynı soydan gelen veya aynı amaç etrafında toplanmış insan topluluğunu ifade eder. Ayette Firavun'un 'kavmine' seslenmesi, onun kendi tebaası üzerindeki otoritesini ve onlara hitap etme hakkını vurgular."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, kavm kelimesinin genellikle erkekler topluluğu için kullanıldığını, ancak burada Firavun'un hükmettiği tüm halkı kapsadığını belirtir. Firavun'un bu hitabı, kendi gücünü ve mülkiyetini halkına ilan etme amacını taşır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, kavm kelimesinin Kur'an'da genellikle peygamberlerin muhatap olduğu toplulukları ifade ettiğini, ancak burada Firavun'un kendi otoritesi altındaki insanları kastettiğini belirtir. Bu, Firavun'un kendi 'kavmi' üzerindeki mutlak egemenlik iddiasını pekiştirir."}]},{"word":"مُلْكُ","root":"م-ل-ك","rootLatin":"m-l-k","meaning":"Hükümranlık, egemenlik, sahip olma ve yönetme yetkisi.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Mülk, bir şeye sahip olma ve üzerinde tasarruf etme yetkisini ifade eder. Firavun'un 'Mısır mülkü benim değil mi?' demesi, onun Mısır üzerindeki mutlak egemenliğini ve bu egemenliğin sorgulanamaz olduğunu iddia etmesidir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Mülk, bir şeyi idare etme, yönetme ve üzerinde tam yetkiye sahip olma anlamlarını taşır. Ayette Firavun, Mısır'ın tüm kaynakları ve yönetimi üzerindeki kendi hakkını ve gücünü vurgulayarak, ilahi bir otoriteye sahip olduğunu ima eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, mülk kavramının Kur'an'da genellikle Allah'a ait olduğunu, ancak Firavun gibi figürlerin bu mülkü kendilerine atfetmesinin ilahi düzene karşı bir isyan olduğunu belirtir. Firavun'un bu iddiası, onun ilahlık taslamasının bir parçasıdır."}]},{"word":"تَجْرِى","root":"ج-ر-ي","rootLatin":"c-r-y","meaning":"Akıp gitmek, sürekli hareket halinde olmak, suyun akması.","sources":[{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Cery, suyun akışı gibi sürekli ve kesintisiz hareketi ifade eder. Firavun'un 'ırmaklar benim altımdan akıyor' demesi, bu ırmakların onun kontrolünde olduğunu ve onun emriyle aktığını ima ederek, kendi gücünü ve bereket üzerindeki hakimiyetini gösterme çabasıdır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, cery fiilinin genellikle suyun akışı için kullanıldığını ve bu bağlamda Firavun'un, Mısır'ın hayat kaynağı olan Nil nehrinin ve kanallarının kendi kontrolünde olduğunu iddia ettiğini belirtir. Bu, onun halkı üzerindeki ekonomik ve siyasi gücünü pekiştirir."}]},{"word":"تُبْصِرُونَ","root":"ب-ص-ر","rootLatin":"b-s-r","meaning":"Görmek, idrak etmek, anlamak, basiret sahibi olmak.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Basar, sadece gözle görmek değil, aynı zamanda akıl ve idrak ile anlamak anlamına da gelir. Firavun'un 'Görmüyor musunuz?' sorusu, halkının onun gücünü ve otoritesini açıkça görmelerini ve kabul etmelerini beklediğini, aksi takdirde idrak yoksunu olduklarını ima ettiğini gösterir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, basar kelimesinin hem fiziksel görmeyi hem de kalbi idraki kapsadığını belirtir. Firavun'un bu sorusu, halkının hem gözleriyle gördükleri zenginliği hem de bu zenginliğin arkasındaki kendi gücünü idrak etmelerini talep ettiğini gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, basar fiilinin Kur'an'da genellikle hakikati görme ve anlama bağlamında kullanıldığını belirtir. Firavun'un bu ayetteki kullanımı, kendi 'hakikatini' (yani gücünü ve mülkiyetini) halkına dayatma ve onların bunu sorgulamadan kabul etmelerini bekleme çabasını yansıtır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-musa","kibir-hased","mal-mulk"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَنَادَىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ن-د-و","rootLatin":"n-d-w","lemma":"نَادَىٰ","form":"Mufâ'ale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"ve seslendi"},{"position":2,"surface":"فِرْعَوْنُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Alem","root":"ف-ر-ع-ن","rootLatin":"f-r-`-n","lemma":"فِرْعَوْن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Firavun"},{"position":3,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":4,"surface":"قَوْمِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kavmi"},{"position":4,"surface":"هِۦ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"onun"},{"position":5,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":6,"surface":"يَـٰ","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ey"},{"position":6,"surface":"قَوْمِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Münâdâ olduğu için mansûb (yâ harfi hazfedilmiş)","gloss":"kavmim"},{"position":7,"surface":"أَلَيْسَ","pos":"fiil","posDetail":"Nakıs Fiil","root":"ل-ي-س","rootLatin":"l-y-s","lemma":"لَيْسَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"değil mi"},{"position":8,"surface":"لِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":8,"surface":"ى","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"benim"},{"position":9,"surface":"مُلْكُ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"م-ل-ك","rootLatin":"m-l-k","lemma":"مُلْك","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Leyse'nin ismi olduğu için merfû","gloss":"mülkü"},{"position":10,"surface":"مِصْرَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Alem","root":"م-ص-ر","rootLatin":"m-s-r","lemma":"مِصْر","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr (gayr-ı munsarıf olduğu için fetha ile)","gloss":"Mısır'ın"},{"position":11,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":11,"surface":"هَـٰذِهِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَذَا","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî olduğu için mahallen merfû (mülk kelimesine atfedildiği için)","gloss":"bu"},{"position":12,"surface":"ٱلْأَنْهَـٰرُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-ه-ر","rootLatin":"n-h-r","lemma":"نَهْر","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"İsm-i işaretten sonra geldiği için bedel veya sıfat olarak merfû","gloss":"nehirler"},{"position":13,"surface":"تَجْرِى","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ج-ر-ي","rootLatin":"j-r-y","lemma":"جَرَىٰ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"akıyor"},{"position":14,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"den"},{"position":15,"surface":"تَحْتِ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ت-ح-ت","rootLatin":"t-h-t","lemma":"تَحْت","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"altı"},{"position":15,"surface":"ىٓ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"benim"},{"position":16,"surface":"أَ","pos":"harf","posDetail":"İstifham Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"mi"},{"position":16,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"o halde"},{"position":16,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"değil"},{"position":17,"surface":"تُبْصِرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ب-ص-ر","rootLatin":"b-s-r","lemma":"أَبْصَرَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"görmüyor musunuz"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Zuhruf Sûresi** · *43/51*
- **Zuhruf Sûresi** · *43/51*
- **Zuhruf Sûresi** · *43/51*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *43/51*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *43/51*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *43/51*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *43/51*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10** — Ahmed Avni Konuk · *43/51*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10** — Ahmed Avni Konuk · *43/51*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10** — Ahmed Avni Konuk · *43/51*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10** — Ahmed Avni Konuk · *43/51*
- **Zuhruf Sûresi** · *43/51*