# Duhân Sûresi, 21. Âyet (44:21)

> وَإِن لَّمْ تُؤْمِنُوا۟ لِى فَٱعْتَزِلُونِ

*Ve-in lem tu/minû lî fa'tezilûn(i)*

**Meal (Diyanet):** "Bana inanmadınızsa benden uzak durun."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/44/21

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Duhân Suresi 21. ayet, Hz. Musa'nın Firavun ve kavmine yönelik çağrısını ve onların inkârı karşısında takınması gereken tavrı dilbilimsel olarak ortaya koymaktadır. Ayet, iman etmeme durumunda bir uzaklaşma ve ilişkiyi kesme emrini içermektedir.","keyConcepts":[{"word":"تُؤْمِنُوا۟","root":"أ م ن","rootLatin":"e-m-n","meaning":"İnanmak, tasdik etmek, güvenmek anlamlarına gelir ve burada Allah'ın birliğine ve peygamberin risaletine iman etmeyi ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'emn' kökünü 'kalbin sükûnet bulması, korkunun zıddı' olarak açıklar. 'İman' ise, 'tasdikle birlikte emniyet vermek' veya 'emniyet bulmak' demektir. Ayetteki 'tü'minû' fiili, Hz. Musa'nın getirdiği mesaja kalben tasdik edip güven duymayı ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'iman' kavramının Kur'an'da sadece 'inanmak' değil, aynı zamanda 'güvenmek, kendini emniyette hissetmek ve teslim olmak' anlamlarını da içerdiğini belirtir. Ayetteki kullanım, Firavun ve kavminin Hz. Musa'nın getirdiği ilahi mesaja karşı bu kapsamlı güven ve teslimiyeti göstermemelerini vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'iman' kelimesini 'tasdik' olarak yorumlar. Ayetteki 'tü'minû' fiili, Hz. Musa'nın peygamberliğini ve getirdiği hakikatleri tasdik etmemeleri durumunu anlatır."}]},{"word":"لِى","root":"ل","rootLatin":"l","meaning":"Burada 'bana' anlamında olup, imanın yöneldiği zatı, yani Hz. Musa'yı işaret eder.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'lâm' harf-i cerrinin aidiyet, tahsis ve yönelme anlamları taşıdığını belirtir. Ayetteki 'lî' (bana), imanın doğrudan Hz. Musa'nın şahsına ve onun temsil ettiği ilahi mesaja yönelmesini ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, harf-i cerlerin Kur'an'daki anlam derinliklerine dikkat çeker. Buradaki 'lî', imanın sadece genel bir tasdik değil, belirli bir kişiye ve onun tebliğ ettiği hakikate yönelik özel bir bağlılık olduğunu gösterir."}]},{"word":"فَٱعْتَزِلُونِ","root":"ع ز ل","rootLatin":"a-z-l","meaning":"Uzaklaşmak, ayrılmak, ilişkiyi kesmek anlamlarına gelir ve burada Hz. Musa'nın inkârcılardan fiziki ve manevi olarak uzak durma emrini ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'i'tizâl' fiilini 'ayrılmak, bir şeyden uzak durmak' olarak açıklar. Ayetteki 'fa'tezilûnî' emri, Hz. Musa'nın, kendisine iman etmeyenlerden hem fiziki olarak uzak durmasını hem de onlarla olan ilişkisini kesmesini ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'azl' kökünün 'bir şeyi yerinden ayırmak, uzaklaştırmak' anlamlarına geldiğini belirtir. 'İ'tizâl' ise, 'bir tarafa çekilmek, başkalarından ayrılmak' demektir. Ayetteki kullanım, inkârcıların iman etmemesi durumunda, Hz. Musa'nın onlardan tamamen ayrılması ve onlarla bir arada bulunmaması gerektiğini vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'i'tizâl' kavramını 'bir şeyden ayrılıp kenara çekilmek' olarak tanımlar. Ayetteki emir, Hz. Musa'nın, tebliğine icabet etmeyenlerden uzaklaşarak onlarla olan mücadelesini farklı bir boyuta taşımasını, belki de onlara karşı bir eylem hazırlığına girmesini ima eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["iman","musrikler","tebligh"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"إِن","pos":"harf","posDetail":"Şart Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِن","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"eğer"},{"position":2,"surface":"لَّمْ","pos":"harf","posDetail":"Cezm Edat","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَمْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"değil"},{"position":3,"surface":"تُؤْمِنُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ء-م-ن","rootLatin":"ham-n","lemma":"آمَنَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Şart edatı (إِن) ve cezm edatı (لَمْ) ile meczûm","gloss":"inanmazsanız"},{"position":4,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"için"},{"position":4,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bana"},{"position":5,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Cevap Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"o halde"},{"position":5,"surface":"ٱعْتَزِلُو","pos":"fiil","posDetail":"Emir Fiil","root":"ع-ز-ل","rootLatin":"a-z-l","lemma":"اِعْتَزَلَ","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"ayrılın"},{"position":5,"surface":"نِ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"benden"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Duhân Sûresi** · *44/21*
- **Duhân Sûresi** · *44/21*
- **Duhân Sûresi** · *44/21*
- **Duhân Sûresi** · *44/21*