# Duhân Sûresi, 46. Âyet (44:46)

> كَغَلْىِ ٱلْحَمِيمِ

*Keġalyi-lhamîm(i)*

**Meal (Diyanet):** (45-46) O, maden eriyiği gibidir. Kaynar suyun kaynaması gibi karınlarda kaynar.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/44/46

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Duhân Suresi'nin 46. ayeti, cehennemdeki azabın şiddetini ve dehşetini tasvir ederken, özellikle 'kaynama' ve 'sıcak su' kavramları üzerinden günahkarların çekeceği acıyı vurgulamaktadır. Ayet, bu kavramları kullanarak zakkum ağacının karınlarda oluşturacağı etkiyi somutlaştırmaktadır.","keyConcepts":[{"word":"كَغَلْيِ","root":"غ ل ي","rootLatin":"ğ-l-y","meaning":"Kaynama, şiddetli bir şekilde fokurdama eylemi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ğaly' kelimesini bir sıvının şiddetli bir şekilde ısınarak fokurdaması olarak açıklar. Ayetteki 'keğalyi' ifadesi, zakkum ağacının karınlarda oluşturacağı etkiyi, suyun kaynaması gibi şiddetli ve yakıcı bir hal olarak tasvir eder, bu da azabın dayanılmazlığını gösterir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'ğaly' kelimesinin mecazi olarak bir şeyin aşırı derecede şiddetlenmesi ve rahatsızlık vermesi anlamında kullanılabileceğini belirtir. Ayetteki 'keğalyi' ifadesi, zakkumun karınlarda oluşturduğu acının ve rahatsızlığın, kaynayan suyun verdiği his gibi yoğun ve yakıcı olduğunu vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki azap tasvirlerinde 'sıcaklık' ve 'kaynama' gibi kavramların, fiziksel acının yanı sıra psikolojik bir dehşeti de ifade ettiğini belirtir. 'Keğalyi' kelimesi, sadece bir sıvının kaynamasını değil, aynı zamanda cehennemdeki azabın içsel ve dışsal olarak ne denli yakıcı ve rahatsız edici olduğunu sembolize eder."}]},{"word":"ٱلْحَمِيمِ","root":"ح م م","rootLatin":"h-m-m","meaning":"Aşırı derecede sıcak su, kaynar su.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'hamîm' kelimesini 'şiddetli sıcak su' olarak tanımlar. Ayetteki 'keğalyi'l-hamîm' ifadesi, zakkumun karınlarda kaynar su gibi bir etki yaratacağını, yani iç organları yakıp kavuracağını açıkça belirtir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hamîm' kelimesinin 'çok sıcak su' anlamına geldiğini ve Kur'an'da genellikle cehennem ehlinin içeceği veya üzerine dökülecek azap suyu olarak geçtiğini ifade eder. Bu ayette 'hamîm', zakkumun karınlarda oluşturacağı yakıcı ve kaynar etkiyi somutlaştırmak için bir benzetme unsuru olarak kullanılmıştır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'hamîm'in, 'humm' kökünden türediğini ve 'şiddetli sıcaklık' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, cehennemdeki azabın temel unsurlarından biri olan yakıcı sıcaklığı ve bunun bedensel etkilerini vurgular."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cehennem","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Teşbih ve Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"gibi"},{"position":1,"surface":"غَلْيِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"غ-ل-ي","rootLatin":"gh-l-y","lemma":"غَلْي","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kaynaması"},{"position":2,"surface":"ٱلْحَمِيمِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ح-م-م","rootLatin":"h-m-m","lemma":"حَمِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"kaynar su"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Duhân Sûresi** · *44/46*
- **Duhân Sûresi** · *44/46*
- **Duhân Sûresi** · *44/46*
- **Duhân Sûresi** · *44/46*
