# Duhân Sûresi, 55. Âyet (44:55)

> يَدْعُونَ فِيهَا بِكُلِّ فَـٰكِهَةٍ ءَامِنِينَ

*Yed'ûne fîhâ bikulli fâkihetin âminîn(e)*

**Meal (Diyanet):** Orada güven içinde her türlü meyveyi isterler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/44/55

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Duhân Suresi 55. ayet, cennet ehlinin nimetlere erişimini ve bu erişimin getirdiği güven duygusunu vurgular. Ayet, 'çağırmak/istemek', 'meyve' ve 'güven içinde olmak' kavramları üzerinden cennetin huzur ve bolluk atmosferini tasvir eder.","keyConcepts":[{"word":"يَدْعُونَ","root":"د ع و","rootLatin":"d-a-v","meaning":"Cennet ehlinin diledikleri meyveleri talep etmeleri, çağırmaları veya istemeleri.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'دعوة' kelimesinin asıl anlamının 'bir şeyi kendine doğru çekmek' olduğunu belirtir. Bu ayetteki 'يدعون' ifadesi, cennet ehlinin arzu ettikleri meyvelerin kendilerine kolayca sunulmasını, yani bir talep veya çağrı üzerine anında hazır olmasını ifade eder. Bu, dünyadaki gibi bir çaba gerektirmeyen, ilahi bir ikramı gösterir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'دعاء' kelimesinin Kur'an'da farklı anlamlarda kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'يدعون' fiili, 'isterler, talep ederler' anlamındadır. Cennet ehlinin diledikleri her türlü meyveye, sadece istemeleriyle ulaşabilecekleri mecazi bir anlatımdır; yani bir çağrı veya talep üzerine hemen hazır bulunmalarıdır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'dua' kavramının Kur'an'daki geniş spektrumuna dikkat çeker. Bu bağlamda 'دعوة', sadece bir yakarış değil, aynı zamanda bir talep ve çağrı anlamını da taşır. Cennet bağlamında, bu talep, Allah'ın lütfuyla anında karşılık bulan, hiçbir engelle karşılaşmayan bir isteği ifade eder."}]},{"word":"فَـٰكِهَةٍ","root":"ف ك ه","rootLatin":"f-k-h","meaning":"Cennet ehlinin zevk ve lezzet alacağı her türlü meyve.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'فاكهة' kelimesinin 'fâkihe' kökünden geldiğini ve 'zevk veren, lezzetli olan' anlamını taşıdığını belirtir. Cennetteki 'fâkihe', sadece besleyici değil, aynı zamanda ruhsal ve bedensel haz veren, çeşitliliği ve güzelliğiyle insanı mutlu eden her türlü meyveyi ifade eder."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'فاكهة' kelimesinin 'fâkihe' kökünden türediğini ve 'eğlenmek, neşelenmek' anlamlarını da içerdiğini belirtir. Bu ayetteki 'fâkihe', cennet ehlinin sadece karınlarını doyurmakla kalmayıp, aynı zamanda ruhlarını da şenlendiren, onlara keyif ve neşe veren nimetleri simgeler."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'فاكهة' kelimesinin 'fâkihe' kökünden geldiğini ve 'lezzet veren, hoş kokulu' anlamlarını taşıdığını ifade eder. Ayetteki 'bütün meyveler' ifadesi, cennetteki nimetlerin sınırsızlığını ve çeşitliliğini vurgular; her bir meyvenin kendine has bir lezzet ve güzellik sunacağını belirtir."}]},{"word":"ءَامِنِينَ","root":"أ م ن","rootLatin":"e-m-n","meaning":"Cennet ehlinin her türlü korku, endişe ve tehlikeden uzak, tam bir güven ve huzur içinde olmaları.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'أمن' kelimesinin 'korkunun zıttı' olduğunu ve 'kalbin sükûnet bulması, endişeden uzaklaşması' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'âminîn' ifadesi, cennet ehlinin sadece fiziksel nimetlere sahip olmakla kalmayıp, aynı zamanda psikolojik ve ruhsal olarak da tam bir emniyet ve huzur içinde olduklarını, hiçbir kötü durumla karşılaşma korkusu taşımadıklarını vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'أمن' kavramının 'korkudan emin olmak, güven içinde olmak' anlamını taşıdığını ifade eder. Cennet ehlinin 'âminîn' olması, onların geleceğe dair hiçbir endişe taşımadıklarını, nimetlerin kesilmesinden veya herhangi bir zararın kendilerine ulaşmasından korkmadıklarını gösterir. Bu, cennetin en büyük nimetlerinden biri olan kalıcı huzuru ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'emn' kavramının Kur'an'da hem bireysel hem de toplumsal düzeyde bir güvenlik ve huzur hali olarak ele alındığını belirtir. Cennet bağlamında 'âminîn', sadece dışsal tehlikelerden korunmayı değil, aynı zamanda içsel bir dinginliği, ruhsal bir emniyeti de ifade eder. Bu, cennetin vaat ettiği nihai barış ve sükûnet halidir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cennet","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"يَدْعُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"د-ع-و","rootLatin":"d-'-w","lemma":"دَعَا","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"çağırırlar/isterler"},{"position":2,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":2,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onda/orada"},{"position":3,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile/her"},{"position":3,"surface":"كُلِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ك-ل-ل","rootLatin":"k-l-l","lemma":"كُلّ","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"her"},{"position":4,"surface":"فَـٰكِهَةٍ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ف-ك-ه","rootLatin":"f-k-h","lemma":"فَاكِهَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"meyve/yemiş"},{"position":5,"surface":"ءَامِنِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"أ-م-ن","rootLatin":"a-m-n","lemma":"آمِن","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"güven içinde olanlar"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Duhân Sûresi** · *44/55*
- **Duhân Sûresi** · *44/55*
- **Duhân Sûresi** · *44/55*
- **Duhân Sûresi** · *44/55*
