# Muhammed Sûresi, 14. Âyet (47:14)

> أَفَمَن كَانَ عَلَىٰ بَيِّنَةٍ مِّن رَّبِّهِۦ كَمَن زُيِّنَ لَهُۥ سُوٓءُ عَمَلِهِۦ وَٱتَّبَعُوٓا۟ أَهْوَآءَهُم

*Efemen kâne ‘alâ beyyinetin min rabbihi kemen zuyyine lehu sû-u ‘amelihi vettebe'û ehvâehum*

**Meal (Diyanet):** Rabbinin katından açık bir belgesi olan kimse, kötü işleri kendisine güzel gösterilen ve nefislerinin arzularına uyan kimseler gibi midir?

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/47/14

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Rabbinin açık deliliyle hareket edenlerle, kötü amelleri kendilerine süslü gösterilen ve heveslerine uyanlar arasındaki derin farkı vurgulamaktadır. Ayet, hakikat ile batıl arasındaki zıtlığı ve insan iradesinin bu tercihteki rolünü dilbilimsel olarak ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"بَيِّنَةٍ","root":"ب ي ن","rootLatin":"b-y-n","meaning":"Rabden gelen açık delil, kanıt veya hüccet anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Beyyine, bir şeyin açıklığını ve vuzuhunu sağlayan delil demektir. Ayetteki 'Rabbinin katından bir beyyine üzere olan' ifadesi, kişinin Allah'tan gelen açık ve kesin bir delile, vahye veya ilahi bir hidayete sahip olduğunu gösterir ki bu da onu diğerlerinden ayırır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Beyyine, 'burhan' (kanıt) ve 'hüccet' (delil) anlamındadır. Ayetteki kullanımı, kişinin Allah'tan gelen apaçık bir delil ile hareket ettiğini, bu delilin onun için bir yol gösterici olduğunu ve şüpheye yer bırakmadığını ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'beyyine' kavramını 'açık delil', 'kanıt' veya 'işaret' olarak ele alır. Kur'an'da genellikle peygamberlerin getirdiği mucizeler veya ilahi hakikatlerin apaçık oluşu için kullanılır. Bu ayette ise, kişinin imanının ve amelinin temelini oluşturan ilahi bir açıklığı ve kesinliği ifade eder."}]},{"word":"زُيِّنَ","root":"ز ي ن","rootLatin":"z-y-n","meaning":"Bir şeyin güzel gösterilmesi, süslenmesi veya cazip hale getirilmesi anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Zeyn (süsleme), bir şeyi güzel göstermek, ona cazibe katmaktır. Ayetteki 'zuyyine lehu sûu amelihi' (kötü ameli kendisine süslü gösterildi) ifadesi, şeytanın veya nefsin kötü fiilleri kişiye hoş ve cazip göstererek onu aldatmasını anlatır. Bu, hakikatin çarpıtılması ve batılın güzelleştirilmesidir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Zeyn, bir şeyi güzelleştirmek, ona ziynet katmaktır. Kur'an'da bu fiil genellikle olumsuz bağlamda, şeytanın veya nefsin insanlara günahları ve kötü amelleri hoş göstermesi şeklinde kullanılır. Ayetteki pasif yapı, bu süslemenin dış bir etken (şeytan) tarafından yapıldığına işaret eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'zeyn' kökünün Kur'an'daki kullanımının, genellikle dışsal bir güzelleştirme veya cazip kılma eylemini ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'zuyyine' fiili, kötü amellerin gerçek yüzünün gizlenerek, aldatıcı bir şekilde iyi gösterilmesi durumunu vurgular, bu da kişinin yanılgıya düşmesine neden olur."}]},{"word":"سُوٓءُ","root":"س و أ","rootLatin":"s-w-'-","meaning":"Kötülük, çirkinlik, şer veya kötü amel anlamına gelir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sû', her türlü kötülük, çirkinlik ve zararlı şeydir. Ayetteki 'sûu amelihi' (kötü ameli) ifadesi, kişinin yaptığı, dinen veya ahlaken yanlış olan fiilleri kapsar. Bu fiiller, kendisine süslü gösterildiği için kişi tarafından iyi zannedilebilir."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sû', şer ve fesat anlamındadır. Ayetteki 'sûu amelihi' ifadesi, kişinin işlediği günahları, hataları ve Allah'ın rızasına aykırı olan her türlü eylemi ifade eder. Bu, 'beyyine' üzere olanların amellerinin zıddıdır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'sû'' kavramını 'kötülük', 'şer' ve 'zarar' olarak inceler. Kur'an'da genellikle ahlaki ve dini açıdan olumsuz olan her şeyi ifade eder. Bu ayette, 'zuyyine' fiiliyle birlikte kullanılması, kötülüğün gerçek mahiyetinin gizlenerek sunulduğunu gösterir."}]},{"word":"ٱتَّبَعُوٓا۟","root":"ت ب ع","rootLatin":"t-b-'-","meaning":"Bir şeyi takip etmek, peşinden gitmek, uymak veya tabi olmak anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İttiba', bir şeyin izini takip etmek, peşinden gitmektir. Ayetteki 'ittebeû ehvâehum' (heveslerine uydular) ifadesi, kişinin kendi arzu ve isteklerinin, yani nefsani heveslerinin peşinden gitmesini, ilahi rehberliği terk etmesini anlatır. Bu, 'beyyine'ye uymanın zıddıdır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"İttiba', bir şeye tabi olmak, onun yolundan gitmektir. Ayetteki kullanımı, kötü amelleri kendisine süslü gösterilen kimselerin, akıl ve vahiy yerine kendi heveslerini rehber edinerek hareket ettiklerini, dolayısıyla doğru yoldan saptıklarını ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'ittiba'' fiilinin Kur'an'da genellikle bir rehbere veya bir ilkeye uymayı ifade ettiğini belirtir. Ancak bu ayette 'ehvâ' (hevesler) ile birlikte kullanılması, kişinin ilahi rehberlik yerine kendi sübjektif arzularına tabi olmasını, bu durumun da onu yanlışa sürüklemesini vurgular."}]},{"word":"أَهْوَآءَهُم","root":"ه و ي","rootLatin":"h-w-y","meaning":"Nefsani arzular, hevesler, kişisel eğilimler veya batıl inançlar anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hevâ, nefsin bir şeye meyletmesi, onu arzu etmesidir. Kur'an'da genellikle olumsuz anlamda, ilahi rehberliğe aykırı olan nefsani arzular ve batıl inançlar için kullanılır. Ayetteki 'ehvâehum' (onların hevesleri) ifadesi, kişilerin kendi sübjektif isteklerine göre hareket etmelerini, bu durumun da onları hakikatten uzaklaştırdığını gösterir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Hevâ, nefsin arzu ve istekleridir. Çoğulu 'ehvâ' olarak gelir. Kur'an'da 'hevâ'ya uymak, genellikle doğru yoldan sapmak ve ilahi emirlere karşı gelmekle eş anlamlıdır. Bu ayette, kötü amelleri süslü gösterilenlerin, akıl ve vahiy yerine kendi heveslerini takip ettiklerini belirtir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'hevâ' kavramını 'kişisel arzu', 'tutku' veya 'eğilim' olarak analiz eder. Kur'an'da genellikle ilahi vahyin zıddı olarak konumlandırılır ve insanı doğru yoldan saptıran bir güç olarak tasvir edilir. Bu ayette, 'ehvâ'ya uymak, Rabbinin beyyinesi üzere olmanın tam karşıtı bir durumu ifade eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["hidayet-dalalet","iman","kufur-sirk"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"أَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i İstifham","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"mı/mi"},{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"o halde"},{"position":1,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"kimse"},{"position":2,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idi"},{"position":3,"surface":"عَلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَىٰ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"üzerinde"},{"position":4,"surface":"بَيِّنَةٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"بَيِّنَة","form":"Tef'îl","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"delil/açık belge"},{"position":5,"surface":"مِّن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"-den/-dan"},{"position":6,"surface":"رَّبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Rab"},{"position":6,"surface":"هِۦ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":7,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Teşbih","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"gibi"},{"position":7,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kimse"},{"position":8,"surface":"زُيِّنَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ز-ي-ن","rootLatin":"z-y-n","lemma":"زَيَّنَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"süslendi/güzel gösterildi"},{"position":9,"surface":"لَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"için"},{"position":9,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ona"},{"position":10,"surface":"سُوٓءُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-و-ء","rootLatin":"s-w-ʾ","lemma":"سُوء","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Nâib-i Fâil olduğu için merfû","gloss":"kötülük/kötü"},{"position":11,"surface":"عَمَلِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-م-ل","rootLatin":"ʿ-m-l","lemma":"عَمَل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"işi"},{"position":11,"surface":"هِۦ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":12,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":12,"surface":"ٱتَّبَعُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ت-ب-ع","rootLatin":"t-b-ʿ","lemma":"اِتَّبَعَ","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"uydular"},{"position":13,"surface":"أَهْوَآءَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ه-و-ي","rootLatin":"h-w-y","lemma":"هَوًى","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"heveslerini"},{"position":13,"surface":"هُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Muhammed Sûresi** · *47/14*
- **Muhammed Sûresi** · *47/14*
- **Muhammed Sûresi** · *47/14*
- **Muhammed Sûresi** · *47/14*
- **TB. Kelime-i İsmâîliyye & Ya'kûbiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *47/14*
- **TB. Kelime-i İsmâîliyye & Ya'kûbiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *47/14*